Quảng Nam: Tầm nhìn mới trong diện mạo mới

11:40:34 AM | 20/7/2018


Từ một tỉnh thuần nông, nằm trong nhóm tỉnh nghèo nhất nước, sau 21 năm đối mới và phát triển (1997 - 2018), diện mạo Quảng Nam đã thay đổi căn bản và vươn lên trở thành tỉnh phát triển mạnh trong Vùng kinh tế trọng điểm của miền Trung, tự hào là địa phương có đóng góp to lớn vào ngân sách của Trung ương. Nội dung trao đổi sau đây với Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam - ông Đinh Văn Thu cũng sẽ giúp độc giả khám phá thêm nhiều điểm nhấn khác trong công cuộc phát triển KT - XH của tỉnh nhà. Công Luận thực hiện.

Xin ông chia sẻ cụ thể hơn những thành tựu KT - XH nổi bật của Quảng Nam sau 21 năm tái lập? Đâu là "chìa khóa" cho thành công của tỉnh nhà?


Sau gần 21 năm tái lập tỉnh; Quảng Nam đã nỗ lực thực hiện mục phát triển KT - XH và đạt được những kết quả khởi sắc trên các lĩnh vực. Tốc độ tăng GRDP hàng năm đều tăng ở mức khá, bình quân gần 11,5%; riêng năm 2017 (GRDP-giá so sánh 2010) đạt 63.003 tỷ đồng, tăng 5,09% so với năm 2016. Cơ cấu kinh tế tiếp tục chuyển dịch theo hướng tích cực; trong GRDP tỷ trọng ngành nông, lâm, thủy sản giảm còn 11,6%, tỷ trọng khu vực phi nông nghiệp chiếm 88,4%.

Tỉnh đã đề ra nhiều giải pháp để huy động nguồn lực cho đầu tư phát triển, kết cấu hạ tầng ngày càng hoàn thiện, diện mạo đô thị, nông thôn, miền núi ngày càng khởi sắc. Trong 20 năm, tổng vốn đầu tư xã hội đạt 159.000 tỷ đồng, bình quân hàng năm tăng 21%; riêng năm 2017 đạt 23.750 tỷ đồng. Tổng thu ngân sách Nhà nước trên địa bàn đạt hơn 75.000 tỷ đồng; riêng năm 2017, đạt hơn 19.800 tỷ đồng.

Hạ tầng giao thông phát triển toàn diện, đồng bộ cả về giao thông đường bộ, đường thủy, đường sắt lẫn đường hàng không; đáp ứng hiệu quả nhu cầu đi lại, giao lưu và giao thương hàng hoá của nhân dân. Hạ tầng KKT mở Chu Lai, các khu - CCN Điện Nam- Điện Ngọc, Đông Quế Sơn, Đại Hiệp, Bắc Chu Lai, Tam Thăng… tiếp tục được hoàn thiện; các khu trung tâm hành chính, đô thị lớn từng bước được chỉnh trang và mở rộng. Chương trình MTQG xây dựng Nông thôn mới đạt kết quả tích cực; đến cuối năm 2017 toàn tỉnh có 71 xã, huyện Phú Ninh và Thị xã Điện Bàn đạt chuẩn Nông thôn mới.

Cùng với việc đẩy mạnh phát triển kinh tế, Quảng Nam luôn quan tâm, chăm lo phát triển mọi mặt đời sống của nhân dân; nhờ tập trung chỉ đạo công tác giảm nghèo, tỷ lệ hộ nghèo năm 2017 trên địa bàn tỉnh còn 9,28%, hộ cận nghèo 4,53%. Lĩnh vực dân số, lao động, giáo dục và đào tạo, y tế, văn hóa xã hội, các chính sách an sinh xã hội được triển khai đạt hiệu quả, chất lượng đời sống nhân dân ngày càng cải thiện. Tỷ lệ lao động qua đào tạo được nâng lên (GRDP bình quân đầu người năm 2017 đạt gần 56 triệu đồng/người/năm; tăng 4 triệu đồng (+8%) so với năm 2016). An ninh quốc phòng, trật tự an toàn xã hội được giữ vững; cải cách cách hành chính tiếp tục được đẩy mạnh; công tác đối ngoại được tăng cường; bảo đảm an sinh xã hội, giải quyết các vấn đề xã hội bức xúc đạt được những kết quả tích cực.



Để đưa Quảng Nam gặt hái được những thành quả toàn diện nêu trên, ngoài sự nỗ lực của các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương thì việc đóng góp nguồn lực và sức sáng tạo của nhân dân được xem là yếu tố then chốt, thể hiện trên các mặt: phát huy quyền làm chủ của nhân dân trong thực hiện chủ trương, đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước; huy động nguồn lực trong đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng; thực hiện tốt phong trào toàn dân bảo vệ an ninh tổ quốc; đẩy mạnh công tác giáo dục, tuyên truyền pháp luật đến mọi người dân….

Những thành công bước đầu của phong trào khởi nghiệp sáng tạo (KNST) Quảng Nam cũng như những bỗ lực của tỉnh nhà để tiến tới xây dựng Hệ sinh thái (HST) KNST vững mạnh?

Quảng Nam chính thức khởi động xây dựng HST KNST vào quý I/2017 với việc thành lập Tổ Công tác Hỗ trợ KNST liên ngành, là đầu mối trực tiếp tham mưu giúp UBND tỉnh thực hiện xây dựng HST KNST trên địa bàn tỉnh. UBND tỉnh cũng đã ban hành Quyết định số 4396/QĐ-UBND ngày 18/12/2017 phê duyệt Kế hoạch thực hiện "HST khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2018-2025" trên cơ sở lồng ghép, tích hợp các văn bản của Chính phủ về HST KNST….

Sau 1 năm khởi động, HST KNST tỉnh Quảng Nam đã thành lập 5 Câu lạc bộ KNST; đang tiếp tục xúc tiến thành lập các Câu lạc bộ KNST tại một số địa phương và các trường Cao đẳng, Đại học trên địa bàn tỉnh. UBND tỉnh Quảng Nam cũng đã ký kết với UBND Tp.Đà Nẵng Chương trình hợp tác về xây dựng HST KNST giữa hai địa phương; ký kết với các Câu lạc bộ, Trung tâm hỗ trợ KNST trong cả nước; tổ chức các hội thảo, diễn đàn và đã thành lập Cổng thông tin hỗ trợ KNST tỉnh được kết nối với Cổng thông tin KNST Quốc gia.

Công tác tổ chức mạng lưới, nuôi dưỡng, kết nối, hợp tác KNST được đẩy mạnh. Nhiều ý tưởng sáng tạo đã được các tổ chức, cá nhân mạnh dạn đầu tư và khởi động kêu gọi, kết nối nhà đầu tư thiên thần. Mô hình tổ chức tham mưu từng bước phát huy hiệu quả, phù hợp; đặc biệt là cách thức làm việc, phương pháp tư duy mới khi tiếp cận cũng như triển khai nhiệm vụ KNST đã tạo cảm hứng, khuyến khích hoạt động KNST.

Vùng Đông Quảng Nam thuộc địa bàn 8 huyện, thành phố ven biển có tiềm năng phát triển rất lớn bởi rất gần cảng biển, sân bay, các KCN của Tp.Đà Nẵng và gần KKT Dung Quất - tỉnh Quảng Ngãi. Vậy thời gian qua phát triển kinh tế khu vực phía Đông đã có sự bứt phá ra sao?

Mục tiêu của Quảng Nam là xây dựng và phát triển vùng Đông trở thành vùng kinh tế động lực của tỉnh. Hiện nay, hệ thống đường giao thông đã kết nối thông suốt dọc ven biển từ Tp.Đà Nẵng đến Tp.Tam Kỳ; Sân bay Chu Lai đã được quy hoạch thành sân bay trung chuyển hành khách và hàng hóa quốc tế; hệ thống cảng biển đã được đầu tư nâng cấp đón tàu quốc tế tải trọng 20.000 tấn và đang được đầu tư để tiếp nhận tàu 30.000 - 50.000 tấn. Ngoài các tuyến nội địa, cảng Chu Lai đã có các tuyến quốc tế như: Trung Quốc, Hàn Quốc, Singapore, Thái Lan, Nhật Bản.

Đến nay vùng Đông Quảng Nam đã thu hút được nhiều dự án đầu tư trọng điểm, có quy mô lớn mang tầm quốc gia, mở ra triển vọng phát triển về công nghiệp, thương mại và du lịch như: Liên danh giữa 3 Tập đoàn Chow Tai Fook, Suncity Group và Vinacapital thực hiện dự án Khu nghỉ dưỡng phức hợp Nam Hội An; Công ty CP Ô tô Trường Hải cùng Tập đoàn Hyundai, Mazda, Peugeot, BMW thực hiện dự án sản xuất và lắp ráp ô tô; Tập đoàn Dầu khí Việt Nam và Công ty Exxon Mobil (Hoa Kỳ) hợp tác đầu tư dự án Trung tâm khí điện miền Trung nằm trên địa bàn tỉnh Quảng Nam và Quảng Ngãi;…

Là khu vực có vị trí chiến lược quan trọng đối với phát triển KT - XH của tỉnh, do đó trong định hướng phát triển kinh tế vùng Đông, Quảng Nam xác định đây là vùng chủ lực để phát triển công nghiệp, du lịch, thương mại và dịch vụ. Phát triển vùng Đông Quảng Nam theo hình thức đa cụm, kết hợp với các trục kinh tế tỉnh và vùng Duyên hải Trung bộ, với 3 cụm động lực chính: Cụm số 1 (Tx.Điện Bàn, Tp.Hội An); Cụm số 2 là khu vực Nam Hội An (các huyện Duy Xuyên, Quế Sơn, Thăng Bình); Cụm số 3 là khu vực Chu Lai (Tp.Tam Kỳ, các huyện Phú Ninh, Núi Thành).

Về định hướng phát triển công nghiệp, Cụm số 1 phát triển công nghiệp nhẹ, hàng tiêu dùng gắn liền với dịch vụ, kho trung chuyển hàng hóa; Cụm số 2 phát triển công nghiệp khai khoáng, vật liệu xây dựng; Cụm số 3 phát triển công nghiệp sạch, kỹ thuật cao. Về định hướng phát triển du lịch: Cụm số 1 phát triển du lịch sinh thái, văn hóa lịch sử; Cụm số 2 phát triển khu vực ven biển Duy Xuyên, Thăng Bình theo mô hình dịch vụ, du lịch cao cấp và du lịch sinh thái biển; Cụm số 3 phát triển tuyến du lịch ven sông Trường Giang, hình thành tuyến du lịch đường thuỷ kết nối Nam Hội An với khu vực du lịch trong KKT mở Chu Lai. Về định hướng phát triển không gian thương mại - dịch vụ sẽ xây dựng Trung tâm thương mại tự do thuộc KKT mở Chu Lai.

Ngoài ra, tỉnh cũng đã xây dựng Kế hoạch đầu tư phát triển 6 nhóm dự án trọng điểm thuộc vùng Đông Quảng Nam gồm: dự án Khu đô thị, dịch vụ Nam Hội An; Công nghiệp ô tô và công nghiệp hỗ trợ ngành ô tô; Công nghiệp dệt may và hỗ trợ ngành dệt may gắn phát triển đô thị Tam Kỳ; dự án chương trình phát triển công nghiệp sạch và dịch vụ gắn Sân bay Chu Lai; dự án khí- điện và các ngành công nghiệp sử dụng năng lượng, sản phẩm sau khí; nhóm chương trình, dự án hệ thống cảng cá và khu neo đậu, tránh bão.

Để đưa Quảng Nam trở thành tỉnh khá của cả nước, sớm trở thành tỉnh công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết của Đại hội lần thứ XXI Đảng bộ tỉnh thì đâu là những giải pháp đột phá, những trọng tâm, trọng điểm tỉnh sẽ tập trung thực hiện?

Để thực hiện thắng lợi mục tiêu đến năm 2020 đưa Quảng Nam trở thành tỉnh khá của cả nước, sớm trở thành tỉnh công nghiệp theo hướng hiện đại đòi hỏi ngay từ bây giờ địa phương phải đảm bảo phát triển bền vững chứ không phải phát triển kinh tế bằng bất kể giá nào.

Trước hết, tỉnh tiếp tục thực hiện có hiệu quả ba nhiệm vụ đột phá gắn với cơ cấu lại và đổi mới mô hình tăng trưởng kinh tế của tỉnh. Đổi mới mô hình tăng trưởng gắn với cơ cấu lại kinh tế và đầu tư công để nâng cao chất lượng tăng trưởng, hiệu quả và bền vững của nền kinh tế. Thứ hai, tập trung phát triển vùng động lực, đồng thời chủ động đầu tư phát triển KT - XH miền núi bền vững. Thứ ba, tiếp tục huy động nguồn lực thực hiện Chương trình MTQG xây dựng Nông thôn mới; thực hiện có hiệu quả việc lồng ghép các nguồn vốn từ các chương trình, dự án trên địa bàn tỉnh với nguồn vốn thuộc Chương trình để nâng cao hiệu quả đầu tư.

Thứ tư, tạo đột phá trong thực hiện Chương trình MTQG về giảm nghèo bền vững, phấn đấu đến năm 2020, các thành phố, thị xã không còn hộ nghèo; các huyện đồng bằng tỷ lệ hộ nghèo dưới 2%; các huyện trung du, miền núi ở mức dưới 7%. Thứ năm, bảo vệ tốt tài nguyên và môi trường, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu; sử dụng hợp lý, hiệu quả, bền vững tài nguyên. Thứ sáu, tiếp tục phát triển đồng bộ hệ thống giáo dục - đào tạo, đa dạng hình thức học tập, đáp ứng nhu cầu học tập thường xuyên, suốt đời của nhân dân, hướng tới “xã hội học tập”. Tăng cường xây dựng tiềm lực khoa học và công nghệ đồng bộ, phát huy vai trò đội ngũ cán bộ khoa học và công nghệ trong phản biện, giám định về khoa học và công nghệ. Thực hiện tốt công tác y tế, chăm sóc sức khỏe cho nhân dân. Thứ bảy, thực hiện tốt chính sách đối với người có công; các chương trình đảm bảo an sinh, xã hội, tập trung giải quyết tốt các vấn đề xã hội bức xúc; tạo việc làm cho người lao động và giảm nghèo bền vững. Thứ tám, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm đẩy mạnh công tác cải cách hành chính, nâng cao chất lượng phục vụ tổ chức và công dân; xây dựng chính quyền phục vụ nhân dân. Thứ chín, phát triển KT - XH gắn với ổn định chính trị, đảm bảo quốc phòng và an ninh.

Với tinh thần đoàn kết, nhất trí cao trong toàn Đảng bộ, chính quyền, nhân dân và cộng đồng doanh nghiệp, tôi tin Quảng Nam sẽ thực hiện thành công mục tiêu gia nhập hàng ngũ các tỉnh phát triển khá của cả nước, sớm trở thành tỉnh công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020.

Trân trọng cảm ơn ông!