Nhật Bản là quốc gia, đối tác quan trọng trong thu hút đầu tư

10:08:51 PM | 14/8/2018

Thành phố Hà Nội đã và đang là điểm đến hấp dẫn đối với các nhà đầu tư trong và ngoài nước nói chung và các nhà đầu tư Nhật Bản nói riêng. Nhật Bản là quốc gia đứng thứ 2 về đầu tư FDI của Hà Nội, hiện có 950 dự án đăng ký và còn hiệu lực hoạt động tại Hà Nội với tổng vốn đầu tư khoảng 5,4 tỷ USD. Nhật Bản được xác định là quốc gia, đối tác quan trọng trong định hướng thu hút đầu tư của Thành phố Hà Nội. Tạp chí Vietnam Business Forum đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Mạnh Quyền, Giám đốc Sở Kế hoạch Đầu tư Hà Nội. Trần Trang thực hiện.

Ông đánh giá như thế nào về tiềm năng, cơ hội đầu tư của các đối tác Nhật Bản trên địa bàn thành phố Hà Nội trong giai đoạn hiện nay và dư địa phát triển trong thời gian tới?

Thủ đô Hà Nội có diện tích trên 3.347,47 km2, là một trong 17 Thủ đô có diện tích lớn nhất trên thế giới; là đầu não chính trị - hành chính quốc gia, trung tâm lớn về văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh tế và giao dịch quốc tế và là một trong hai trung tâm kinh tế lớn nhất của Việt Nam. Với gần 8 triệu dân, Thành phố đang dần trở thành một siêu đô thị, phát triển nhanh, năng động.

Hà Nội là đầu mối giao thông miền bắc Việt Nam. Sân bay quốc tế Nội Bài chỉ cách trung tâm thành phố 12km. Kết nối bằng hệ thống đường cao tốc rất thuận tiện với Cảng container Hải Phòng và Cảng nước sâu Cái Lân, chỉ cách Hà Nội 100km. Hà Nội có hạ tầng các khu công nghiệp tương đối hoàn thiện, sẵn sàng mặt bằng phục vụ doanh nghiệp sản xuất; Có các dịch vụ, điều kiện sống hướng đến tiêu chuẩn quốc tế như: Ngân hàng, Bệnh viện, siêu thị, Trung tâm thương mại...

Hà Nội là trung tâm nguồn nhân lực cao, nơi hội tụ nhiều nhà khoa học, các chuyên gia đầu ngành của Việt Nam.

Trong những năm qua, Thành phố đặc biệt quan tâm đến hoạt động thu hút đầu tư và cam kết tiên phong về tạo lập môi trường đầu tư, kinh doanh thuận lợi, đồng hành cùng doanh nghiệp. Chỉ số năng lực cạnh tranh của Hà Nội (PCI) tăng liên tiếp trong 5 năm qua. Thành phố đã có những chỉ đạo quyết liệt về xây dựng Chính phủ điện tử, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính. Những dịch vụ công liên quan trực tiếp đến doanh nghiệp đều có thể thực hiện 100% trên môi trường mạng như: đăng ký kinh doanh, thuế, hải quan, bảo hiểm xã hội, đăng ký quyền sử dụng đất,... Lãnh đạo Thành phố cũng chú trọng đối thoại, đồng hành cùng doanh nghiệp để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.

Trong thời gian tới, để xây dựng và phát triển Thủ đô “Xanh - Văn hiến - Văn minh - Hiện đại”, đạt được các mục tiêu về phát triển, kinh tế - xã hội giai đoạn 2016-2020 của Thành phố thì nhu cầu đầu tư của Thành phố là rất lớn, đặc biệt là đầu tư cho phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, nhất là hệ thống hạ tầng khung: giao thông, cấp, thoát nước, điện, công nghệ thông tin, viễn thông và đáp ứng nhu cầu nhà ở; hạ tầng xã hội và các dịch vụ công phục vụ người dân. Nhu cầu đầu tư của Thành phố cũng là những thế mạnh và lợi thế của các nhà đầu tư Nhật Bản.

Hà Nội sớm thu hút nhiều dự án ODA Nhật Bản và các dự án này có vai trò to lớn đối với sự phát triển của Thành phố trong thời gian qua; ông nhìn nhận về vấn đề này như thế nào?
Nhật Bản hiện là là quốc gia cung cấp vốn ODA lớn nhất cho thành phố Hà Nội với 29 dự án và tổng vốn đã cam kết là 2.670 triệu USD (chiếm 56% giá trị vốn ODA cam kết cho Hà Nội), vốn đã kí kết là 1.296 triệu USD (chiếm 42% giá trị ký kết). Tính đến nay giá trị giải ngân đạt 670,5 triệu USD (đạt 52% giá trị kí kết và bằng 25% vốn cam kết).

Hầu hết các dự án sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản có giá trị lớn được đầu tư cho các công trình hạ tầng kinh tế, xã hội quan trọng và ít có khả năng sinh lời trực tiếp như hệ thống giao thông đô thị, môi trường, cấp nước, thoát nước… có đóng góp đáng kể cho việc tăng trưởng GDP của Thủ đô, tạo tiền đề cho phát triển kinh tế - xã hội, góp phần quan trọng thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước, cụ thể như sau:

Về cấp nước: Là lĩnh vực được đầu tư sớm nhất, bao gồm các dự án: Cấp nước Gia Lâm (1993-1997) - ODA Nhật Bản, Nhà máy nước Bắc Thăng Long - Vân Trì - vốn vay ODA của Ngân hàng hợp tác quốc tế Nhật Bản (JBIC), đã góp phần nâng công suất cấp nước của Thành phố lên trên 500.000 m3/ngày đêm (năm 2005) và đưa tiêu chuẩn cấp nước sinh hoạt đạt trung bình khoảng 120-130 lít/người/ngày, giảm tỷ lệ thất thoát, thất thu nước sạch xuống còn dưới 35%.

Về thoát nước: Dự án Thoát nước Hà Nội giai đoạn I (1996-2005) - vốn vay ODA của Nhật Bản được triển khai thực hiện đã góp phần hạn chế tình trạng úng ngập khu vực nội thành từ mùa mưa năm 2000 (với vũ lượng dưới 172mm/2 ngày). Qua đó, hệ thống các trạm bơm, hệ thống kênh mương, hồ điều hòa được xây dựng và nâng cấp cải tạo góp phần giảm đáng kể tình trạng úng ngập và cải thiện môi trường đô thị. Hiện nay dự án Thoát nước Hà Nội giai đoạn II - cũng sử dụng vốn vay ODA của Nhật Bản đang tiếp tục được triển khai.

Về hạ tầng đô thị: Dự án Phát triển cơ sở hạ tầng giao thông đô thị Hà Nội giai đoạn I (1999-2010) - vốn vay JICA, tạo cơ sở hạ tầng cho phát triển giao thông công cộng, từng bước giải quyết ách tắc giao thông tại các nút giao thông trọng điểm của Thành phố (Ngã Tư Vọng, Ngã Tư Sở, Kim Liên, …) và an toàn cho người đi bộ thông qua xây dựng các cầu vượt bộ hành, tạo quỹ nhà, khu đô thị cho di dân giải phóng mặt bằng, cải thiện bộ mặt đô thị; Dự án Phát triển cơ sở hạ tầng đô thị Bắc Thăng Long - Vân Trì Hà Nội (1999-2008)  - vốn vay JICA đã xây dựng được cơ sở hạ tầng kỹ thuật đi trước một bước tạo điều kiện phát triển một khu đô thị mới tại Bắc Thăng Long - Vân Trì đồng bộ và thúc đẩy phát triển các khu công nghiệp ở phía Bắc sông Hồng.

Về môi trường đô thị: Hiện tượng rác thải sinh hoạt ùn tắc lưu cữu đã giảm đáng kể, môi trường ngày càng được cải thiện và ý thức của người dân trong công tác vệ sinh môi trường được nâng cao thông qua việc tiếp cận chương trình 3R (Giảm thiểu - Tái sử dụng - Tái chế) của JICA, cũng như tiếp nhận các trang thiết bị vận chuyển, xử lý rác thải của Nhật Bản.

Ngoài ra các dự án khác về lĩnh vực y tế, văn hoá, giáo dục... cũng góp phần xây dựng hạ tầng xã hội, cơ sở vật chất phục vụ người dân Thủ đô.

Về năng lực quản lý: Thông qua các chương trình, dự án sử dụng vốn ODA nhất là các dự án ODA của Nhật Bản, năng lực của các cơ quan quản lý đã được tăng cường, nhiều lớp cán bộ nghiên cứu và quản lý đã được đào tạo, học tập góp phần nâng cao kiến thức có hệ thống ở nước ngoài trong việc quản lý, điều hành các dự án đầu tư …

Để thúc đẩy việc thu hút đầu tư FDI trong thời gian tới, Hà Nội đang và sẽ thực hiện những hướng đi, giải pháp nào?
Trước hết, Hà Nội luôn giữ vững tốc độ phát triển kinh tế nhanh. Các nhà đầu tư có thể dễ dàng tìm thấy cơ hội đầu tư tại Hà Nội với thị trường sôi động, quy mô dân số lớn; đang dần trở thành trung tâm lớn về kinh tế, giao dịch quốc tế tầm khu vực.

Thành phố tiếp tục đầu tư, xây dựng hệ thống cơ sở hạ tầng đồng bộ và phát triển. Kết nối giao thông đồng bộ với Sân bay quốc tế Nội Bài, các Cảng biển Hải Phòng và Cái Lân và hệ thống đường sắt, đường cao tốc. Hạ tầng viễn thông, điện, nước, hạ tầng các khu công nghiệp tương đối hoàn thiện.

Thành phố đã quyết liệt việc thực hiện rà soát, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và cải cách thủ tục hành chính hướng tới “một cửa liên thông điện tử”, như cắt giảm thời gian giải quyết thủ tục đăng ký đầu tư đến 30%, doanh nghiệp thực hiện trên 100% thủ tục đăng ký kinh doanh qua mạng, thực hiện thủ tục thuế, hải quan điện tử,...

Để thúc đẩy việc thu hút đầu tư FDI, Thành phố Hà Nội đã và đang tiếp tục định hướng thu hút đầu tư nước ngoài các dự án chất lượng, sản phẩm giá trị gia tăng có tính cạnh tranh cao từ các tập đoàn quy mô lớn, xuyên quốc gia; khuyến khích các dự án phát triển công nghiệp hỗ trợ, sản xuất công nghệ cao, công nghệ sinh học, sử dụng công nghệ hiện đại, thân thiện với môi trường; các dự án lĩnh vực công nghệ thông tin, phát triển nông nghiệp, thực phẩm sạch an toàn; phát triển kết cấu hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu và phát triển, dịch vụ tài chính, ngân hàng….Trong đó, Nhật Bản được xác định là quốc gia, đối tác quan trọng.

Trân trọng cảm ơn ông!

Sự kiện sắp tới