Hiểu luật sẽ tránh được những rủi ro pháp lý trong kinh doanh

8:49:44 AM | 29/11/2018

Để phòng tránh và kiểm soát rủi ro pháp lý trong kinh doanh, các doanh nghiệp cần nắm vững Luật Doanh nghiệp 2014; trong đó, quy định cần có người đại diện theo pháp luật hoặc người đại diện theo ủy quyền để tiến hành các giao dịch dân sự có liên quan.



Đây là chia sẻ của ông Trần Hữu Huỳnh, Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) tại Hội thảo "Kiểm soát rủi ro pháp lý trong kinh doanh" do VCCI phối hợp với Cơ quan Hợp tác Phát triển Hoa Kỳ (USAID) tổ chức vừa qua tại HN.

Rủi ro pháp lý có thể phát sinh ở nhiều khía cạnh trong quá trình sản xuất, kinh doanh của DN, từ rủi ro do không thực hiện trách nhiệm xã hội (gây ô nhiễm môi trường, vi phạm quy định về bảo vệ động vật hoang dã...), ký kết các hợp đồng thiếu chặt chẽ, cho đến những rủi ro khi bị thanh tra lao động, bảo hiểm xã hội; xảy ra khiếu nại về tiền lương; khởi kiện của người lao động đối với người sử dụng lao động... Rủi ro thường xảy ra trong các trường hợp như hợp đồng được xác lập thông qua đại diện theo pháp luật; giao dịch cho chi nhánh hay công ty xác lập; xác định tư cách đại diện theo ủy quyền; giao dịch do người không có quyền xác lập...

Theo ông Huỳnh, tùy từng lĩnh vực ngành hàng, doanh nghiệp cần có kiến thức sơ đẳng, nắm được những quy định của nhiều luật khác như: Luật Dân sự, Luật Xây dựng, Luật Thương mại, Luật Đầu tư.... Trong những trường hợp cần thiết có sự can thiệp của trọng tài, các doanh nghiệp, không nên ngần ngại mà mạnh dạn tìm kiếm các phương án xử lý sao cho hiệu quả. Mọi tranh chấp phát sinh đều có thể giải quyết bằng trọng tài tại Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam theo các quy tắc tố tụng trọng tài.

Đáng chú ý, theo ông Huỳnh, trong hoạt động kinh doanh, có những rủi ro xảy ra từ những điều đơn giản và không ngờ tới, gây tranh cãi, thậm chí trong một thời gian dài. Ví dụ như thế nào là hợp đồng, thế nào là thỏa thuận; nếu hợp đồng cho phép nhiều người đại diện pháp luật thì ai sẽ là người chịu trách nhiệm chính trước pháp luật?

Tư duy hiện nay của nhiều DN là ký hợp đồng đưa vấn đề con dấu hay tài khoản là nội dung cốt yếu. Tuy nhiên, theo pháp luật hiện hành, con dấu không phải là tài sản của công ty nữa nên khi xảy ra tranh chấp hợp đồng, phải dò cho được ai là người có quyền ký hợp đồng và không nên phụ thuộc vào con dấu.

Đặc biệt, theo ông Huỳnh, các DN cần chú ý những biến động khách quan tác động xấu tới doanh nghiệp để có thể ra tòa trọng tài yêu cầu sửa một số nội dung của hợp đồng để tránh bị thiệt hại nặng nề. Đây là điều đã quy định trong Bộ luật Dân sự 2016 nhưng không phải tất cả các doanh nghiệp đều biết.

TS. Đỗ Ngân Bình, đại diện Trung tâm Tư vấn pháp luật (Trường Đại học Luật Hà Nội) cho rằng, trong lĩnh vực lao động, tiền lương và bảo hiểm xã hội, doanh nghiệp cần nhận diện được các hình thức của rủi ro pháp lý để có những biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

“Đó có thể là thanh tra lao động, là khiếu nại và việc khởi kiện... với nhiều tình huống khởi phát rủi ro như: Chấm dứt hợp đồng lao động do người lao động thường xuyên không hoàn thành công việc; chấm dứt hợp đồng lao động do thay đổi cơ cấu và cần chấm dứt với nhiều lao động dôi dư. Hoặc, chấm dứt hợp đồng do xử lý kỷ luật sa thải, đóng bảo hiểm xã hội căn cứ vào mức tiền thấp hơn thu nhập thực tế của người lao động, do không đóng bảo hiểm xã hội, do điều chuyển lao động hay do phải bồi thường chi phí đào tạo”, TS. Đỗ Ngân Bình nói.

Theo TS. Đỗ Ngân Bình, DN lớn có tiềm lực tốt không có nghĩa là họ có ít rủi ro hơn so với DNNVV. Các rủi ro pháp lý của DN lớn hay nhỏ đều như nhau. Vấn đề quan trọng là DN lớn sẵn sàng “xuống tiền” để phòng tránh rủi ro pháp lý trước khi nó xảy ra, từ đó tập trung nguồn lực, thời gian cho phát triển sản xuất, kinh doanh. Trong khi đó, DNNVV với lượng vốn ít, nhân lực hạn chế lại lo sợ rủi ro pháp lý nên luôn phải lo xây dựng “ mối quan hệ”… Như vậy trong cả 2 trường hợp trên, đều phải “ xuống tiền”. Bởi vậy các DN nên chọn giải pháp an toàn hơn là xây dựng hồ sơ pháp lý cho từng tình huống ngay từ đầu, với quy trình chung để giải quyết sự cố pháp lý là chuẩn bị hồ sơ, đánh giá rủi ro, chọn giải pháp tốt nhất và thực hiện.

“ DNNVV có thể tìm những đơn vị tư vấn nhỏ, chọn những vấn đề “nóng” để giải quyết hoặc “mua chung” liên kết theo nhóm, hiệp hội doanh nghiệp cùng ngành nghề...”, bà Bình nói.

Theo ông Nguyễn Hoài Khương, Tổ chức Quốc tế Traffic tại Việt Nam, DN đang phải đối mặt không chỉ với rủi ro về pháp lý, về danh tiếng mà còn có thể thiệt hại về kinh tế. Người tiêu dùng hiện nay sẵn sàng chi trả nhiều hơn cho các sản phẩm hay dịch vụ từ các công ty có cam kết thực hiện trách nhiệm xã hội. Do đó, doanh nghiệp nên đưa ra các tuyên bố về việc lồng ghép thông điệp trách nhiệm xã hội đối với vấn đề bảo vệ động thực vật hoang dã hay thể hiện sự ủng hộ thông qua các quy tắc ứng xử nội bộ.

Quynh Chi

Sự kiện sắp tới

Mời tham dự Hội thảo gặp gỡ doanh nghiệp Việt Nam - Hàn Quốc (22.5.2019)

Ngày 22.5.2019

Khách sạn Grand Plaza Hà Nội, 117 Trần Duy Hưng, Hà Nội

Gặp gỡ doanh nghiệp Việt Nam - Trung Quốc (Sơn Đông) 27/5/2019

Phòng Hội trường 1, tầng 7, Tòa nhà Trung tâm Thương mại Quốc tế - VCCI, số 9, Đào Duy Anh, Đống Đa, Hà Nội

Ngày 27/5/2019

VIETNAM PFA 2019: Cầu nối giao thương ngành chế biến nông sản, thực phẩm

Từ ngày 24-27/07/ 2019

Trung tâm Hội chợ & Triển lãm Sài Gòn – SECC, Tp. Hồ Chí Minh.