Cân bằng lợi ích giữa người lao động và doanh nghiệp

10:24:41 AM | 19/8/2019

Nhiều ý kiến của các chuyên gia, doanh nghiệp, hiệp hội góp ý sửa đổi dự thảo Bộ Luật Lao động đã được VCCI thu thập để trình Chính phủ.

Theo TS. Vũ Tiến Lộc - Chủ tịch VCCI, về cơ bản, cộng đồng doanh nghiệp nhất trí cao với những điều luật mới trong Bộ luật Lao động sửa đổi. Các doanh nghiệp có thêm một số kiến nghị, đề xuất bổ sung với các nội dung như giờ làm thêm, quan hệ lao động, tiền lương…

Tuy nhiên, chủ tịch VCCI cho rằng, nhịp độ tăng trưởng của kinh tế Việt Nam năm nay không thể đạt bằng năm ngoái và đang có chiều hướng giảm. Trong giai đoạn khó khăn này, dự thảo luật cũ quy định các chi phí đều tăng lên, điều này sẽ làm doanh nghiệp khó duy trì sản xuất, đẩy doanh nghiệp vào thế khó khăn.

Trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt, các quốc gia khác với chi phí lao động thấp hơn, Việt Nam đang mất dần đi lợi thế. Do đó, cần chia sẻ với doanh nghiệp vì lợi ích quốc gia. “Doanh nghiệp và người lao động đều đi trên một con thuyền, nếu doanh nghiệp khó khăn thì người lao động cũng gặp nhiều trở ngại”, TS. Vũ Tiến Lộc phân tích.

Ông  Lộc ví dụ: Dự luật quy định điều chỉnh giờ làm ngày thường từ 48 giờ/tuần xuống 44 giờ/tuần... Như vậy một năm giảm đến 220 giờ, điều này thực sự không hợp lý với doanh nghiệp. Luật Lao động sửa đổi cần bổ sung thêm điều khoản về tổ chức đại diện người sử dụng lao động ở Việt Nam, như vậy mới đảm bảo cơ chế đối thoại giữa người sử dụng lao động và người lao động.

Ngoài ra, theo ông Lộc, yêu cầu của Nghị quyết 27 về lương tối thiểu đáp ứng nhu cầu sống tối thiểu. Thực tế, đa số doanh nghiệp đã trả lương cho người lao động hơn mức lương tối thiểu. Tuy nhiên, tiền lương tối thiểu tăng kéo theo nhiều chi phí như phí công đoàn, bảo hiểm khiến các doanh nghiệp quan ngại... Tác động kép như vậy không mang lại lợi ích cho người lao động mà lại tốn kém phí ở khâu trung gian.

TS.Bùi Sỹ Lợi- Phó Chủ nhiệm Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội cho rằng, nên thiết lập một điều khoản thể hiện quyền và nhiệm vụ của tổ chức đại diện người sử dụng lao động là VCCI và các hiệp hội DN có vai trò tương tự. Về cơ bản, các đại biểu Quốc hội đồng tình mở rộng khung giờ làm thêm. Chỉ còn một điểm vẫn chưa đạt được thống nhất là phương án tính lương làm thêm cho NLĐ. Hiện dự thảo vẫn đang để ngỏ 2 phương án: Tính lương làm thêm như hiện hành, hoặc tính theo lũy tiến như đề xuất của tổ chức Công đoàn. Theo cách tính này, ngày thường 2 giờ đầu giữ nguyên 150%, giờ thứ 3 là 165%, giờ thứ 4 là 180%. Ngày nghỉ hàng tuần thì 2 giờ đầu tính mức 200%, 220% cho giờ thứ 3 và 240% cho giờ thứ 4. Ngày nghỉ lễ thì 300% cho 2 giờ đầu, 330% cho giờ thứ 3 và 360% cho giờ thứ 4.

Ông Phạm Minh Huân, nguyên Thứ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội cũng cho rằng, doanh nghiệp là đối tượng bị tác động nhiều nhất trong lần sửa luật này cả về chi phí và trách nhiệm xã hội. Chính vì vậy, doanh nghiệp cần được xem xét đến nhiều hơn trong dự thảo, theo đó cần đưa thêm một điều trong dự thảo luật về giới chủ sử dụng lao động.

Đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Nhật bản tại Việt Nam cũng nhấn mạnh, trong dự thảo sửa đổi, người lao động là đối tượng yếu thế và cần được bảo vệ, ưu ái hơn, còn doanh nghiệp phải đối mặt với việc tăng chi phí, gặp nhiều khó khăn. Hiện nay người lao động không phải là đối tượng yếu thế nữa bởi rất nhiều doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam đang phải tăng thêm chi phí cho việc tuyển dụng lao động và tăng thêm rất nhiều ưu đãi cho người lao động để giữ chân người lao động. Đại diện Hiệp hội mong muốn Ban soạn thảo tiếp thu thêm các ý kiến của doanh nghiệp, hiệp hội doanh nghiệp để có cái nhìn đa chiều hơn nữa nhằm tạo sự bình đằng giữa doanh nghiệp và người lao động.

Ông Trương Văn Cẩm, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Dệt may cho rằng, với quy định tính lũy tiến tiền lương làm thêm giờ như trong dự thảo đang đề xuất doanh nghiệp sẽ gặp rất nhiều khó khăn, đẩy chi phí nhân công của doanh nghiệp lên cao khiến giá thành sản phẩm tăng vọt.

“Tôi đề xuất giữ nguyên quy định về tiền lương làm thêm giờ như hiện nay. Nếu tính lũy tiến tiền lương làm thêm giờ, với thực trạng hơn 90% là doanh nghiệp vừa và nhỏ thì đối tượng này sẽ bị tác động nhiều nhất, làm cho năng lực và khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp trong nước giảm mạnh”, ông Cẩm nhận định.

Theo đại diện Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, dự kiến, từ nay đến khi trình Quốc hội thông qua Bộ luật Lao động (sửa đổi) tại kỳ họp thứ 8, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội sẽ tiếp tục tổ chức tham vấn đông đảo các đối tượng, tạo sự đồng thuận của xã hội với những nội dung sửa đổi, bổ sung của dự thảo Bộ luật.

Hương Ly