Việt Nam - Hàn Quốc: Thúc đẩy hợp tác doanh nghiệp, tăng cơ hội giao thương và đầu tư

11:49:56 AM | 7/11/2019

Dòng vốn đầu tư của doanh nghiệp Hàn Quốc vào Việt Nam được kỳ vọng sẽ đi vào thực chất và hiệu quả hơn trong thời gian tới, nhất là khi Chính phủ Hàn Quốc bắt đầu triển khai chính sách hướng Nam. Chính sách này hướng đến các thị trường Nam Á, Đông Nam Á... và Việt Nam là một mắt xích rất quan trọng, chủ chốt của Hàn Quốc trong khu vực này. Vấn đề hợp tác doanh nghiệp 2 bên lại chính là cốt lõi của việc thiết lập quan hệ đối tác này.

Phóng viên Vietnam Business Forum đã có cuộc trao đổi với TS. Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch VCCI, Chủ tịch Hội hữu nghị Việt Nam - Hàn Quốc xung quanh vấn đề này.

Thời gian gần đây,  nhiều cơ quan đại diện ở nước ngoài của Hàn Quốc ở khu vực Đông Nam Á như Singapore, Malaysia... đã được chuyển đến Việt Nam, trong đó có Cơ quan Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Hàn Quốc (KOTRA). Qua quá trình hợp tác với các tổ chức và doanh nghiệp Hàn Quốc, ông đánh giá thế nào về việc này, thưa ông?

Trong những năm qua, nhiều hoạt động xúc tiến thương mại đã được Việt Nam và Hàn Quốc tích cực triển khai nhằm mở rộng hơn nữa quan hệ hợp tác song phương, giúp doanh nghiệp hai nước thuận lợi trong giao thương.

Đánh giá cao về tầm quan trọng ngày một lớn hơn của Việt Nam và để mở ra thêm nhiều cơ hội cho cộng đồng doanh nghiệp hai nước, Cơ quan Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Hàn Quốc (KOTRA) đã khai trương văn phòng đại diện tại thành phố Đà Nẵng vào đầu năm 2019. Đây là văn phòng đại diện thứ 3 của KOTRA tại Việt Nam sau khi cơ quan này chính thức chuyển trụ sở chính phụ trách Khu vực Đông Nam Á và Châu Đại Dương từ Singapore về Hà Nội từ ngày 1/8/2018 và mở thêm 1 văn phòng đại diện tại TP.HCM.

Sự kiện này đã toát lên một thông điệp mạnh mẽ, thể hiện sự quyết tâm của Chính phủ Hàn Quốc trong việc thúc đẩy mối quan hệ đối tác chiến lược Việt Nam – Hàn Quốc lên tầm cao mới. Quyết định này sẽ mở đường cho nhiều doanh nghiệp Hàn Quốc đến tìm hiểu môi trường đầu tư, thành lập cơ sở sản xuất kinh doanh; từ đó thúc đẩy kết nối, hợp tác, trao đổi nhân lực, công nghệ giữa doanh nghiệp hai bên. 

Tại sự kiện khai trương văn phòng đại diện tại Đà Nẵng, KOTRA đã ký kết hai Bản ghi nhớ về hợp tác thương mại và đầu tư với Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Trung tâm Xúc tiến đầu tư Miền Trung (IPCC) nhằm tăng cường hợp tác, hỗ trợ lẫn nhau vì mục tiêu chung là tăng cường thu hút đầu tư và xúc tiến thương mại song phương.

Với mục tiêu đạt kim ngạch thương mại song phương giữa hai nước khoảng 100 tỷ USD vào năm 2020, thời gian qua, bên cạnh việc củng cố mối quan hệ bền chặt về ngoại giao, văn hóa, Chính phủ và các tổ chức của Việt Nam và Hàn Quốc đã tổ chức nhiều cuộc gặp gỡ, trao đổi, tìm kiếm cơ hội hợp tác, thiết lập quan hệ đối tác để quan hệ kinh tế thương mại và đầu tư giữa 2 bên ngày càng phát triển, đặc biệt là VCCI. Ông có thể cho biết kết quả của những cuộc gặp gỡ trao đổi này và những mục tiêu hướng tới ?

Việt Nam và Hàn Quốc là hai nền kinh tế có tính bổ trợ cao về cơ cấu, chia sẻ những lợi ích căn bản trong hợp tác song phương và đa phương. Hàn Quốc hiện là đối tác đầu tư và thương mại lớn thứ hai của Việt Nam.

Quy mô thương mại giữa hai nước không ngừng gia tăng, với mức  65,7 tỷ USD vào năm 2018. Về đầu tư, Hàn Quốc là đối tác hàng đầu của Việt Nam, đứng thứ nhất về FDI và thứ hai về ODA. Có khoảng 7.000 doanh nghiệp Hàn Quốc đang đầu tư kinh doanh tại Việt Nam và gần 50.000 lao động Việt Nam đang làm việc tại Hàn Quốc.

VCCI đã tổ chức nhiều chương trình, sự kiện, hội thảo gặp gỡ, thảo luận và tìm hiểu hiểu thị trường cho cộng đồng doanh nghiệp 2 nước. Một số đoàn doanh nghiệp Hàn Quốc đã sang thăm, làm việc với VCCI và cộng đồng doanh nghiệp Viêt Nam vừa qua chủ yếu tập trung vào một số lĩnh vưc như: mỹ phẩm, vật liệu trang trí nội thất, rèm cửa, ảnh viện, thiết bị làm đẹp, sơn nội ngoại thất, xây dựng, máy móc, thiết bị chân không, thực phẩm, mực in chuyên dụng, đồ dùng nhà bếp, máy tính, đồ gia dụng, công nghệ thông tin, thiết kế, xuất nhập khẩu, logistics; lĩnh vực truyền thông, quảng cáo ... Lĩnh vực công nghiệp chế tạo sử dụng công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ, đặc biệt là công nghiệp hỗ trợ cho các ngành công nghiệp điện tử, ô tô... là những lĩnh vực doanh nghiệp Hàn Quốc có thế mạnh.

Các tổ chức tư vấn, xúc tiến thương mại, đầu tư, tài chính ... cũng đã có những buổi làm việc rất hiệu quả với VCCI, mở ra nhiều dự án và chương trình hợp tác thực chất trong thời gian tới.

Bên cạnh Hiệp định định tự do thương mại Việt Nam- Hàn Quốc (VKFTA), VCCI và KCCI cũng đã có thoả thuận hợp tác mới bên cạnh các cơ chế hợp tác vốn có như Uỷ ban hợp tác kinh tế Việt Nam – Hàn Quốc, Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam – Hàn Quốc nhằm hưởng ứng chính sách hướng Nam của Hàn Quốc. Theo thoả thuận này, Phòng thương mại và công nghiệp hai bên sẽ tăng cường thêm các cơ chế hợp tác hiện có như Uỷ ban hợp tác kinh tế Việt Hàn, Diễn đàn Doanh nghiệp Việt- Hàn; đồng thời sẽ đi sâu vào những lĩnh vực hợp tác cụ thể, như phát triển cơ sở hạ tầng, công nghiệp phụ trợ, công nghệ cao, nông nghiệp thông minh, các lĩnh vực đổi mới sáng tạo. Cộng đồng doanh nghiệp hai bên kỳ vọng sẽ có sự hỗ trợ của hai Chính phủ để hoạt động của cộng đồng doanh nghiệp hai bên được thuận lợi.

Với vị thế là nhà đầu tư lớn nhất tại Việt Nam hiện nay, tôi tin tưởng rằng trong thời gian tới sẽ có làn sóng đầu tư mới của Hàn Quốc vào Việt Nam. Bên cạnh những nhà đầu tư lớn sẽ có cả các doanh nghiệp nhỏ và vừa của Hàn Quốc quan tâm và hợp tác với các DNNVV Việt Nam.

VCCI luôn sẵn sàng hỗ trợ các doanh nghiệp Hàn Quốc tháo gỡ khó khăn, đồng thời thắt chặt hợp tác với các phòng thương mại, tổ chức doanh nghiệp tại Hàn Quốc để xây dựng nhiều chương trình trao đổi, đối thoại... giúp các doanh nghiệp tìm hiểu sâu hơn về các tiềm năng tại Việt Nam trong tương lai.

Môi trường kinh doanh Việt Nam càng trở nên hấp dẫn hơn khi Việt Nam là thành viên được hưởng lợi nhất từ Hiệp định Đối tác toàn diện và toàn bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP). Cùng với việc ký kết Hiệp định VKFTA, Việt Nam cần phải làm gì để thu hút hơn nữa các nhà đầu tư Hàn Quốc, thưa ông?

Những lợi thế giúp Việt Nam trở thành “thỏi nam châm” thu hút FDI của Hàn Quốc chính là tăng trưởng kinh tế cao và ổn định; các chi phí đầu tư, sản xuất cạnh tranh; chính sách mở cửa, ưu đãi đầu tư hấp dẫn...

Theo cộng đồng doanh nghiệp Hàn Quốc, điểm hấp dẫn mà doanh nghiệp Hàn Quốc đầu tư vào Việt Nam chính là môi trường Việt Nam càng trở nên hấp dẫn hơn khi Việt Nam là thành viên được hưởng lợi nhiều nhất từ CPTPP, đặc biệt là trong các lĩnh vực may mặc, da giày, nông sản, GDP tăng thêm ít nhất 1,1% đến 2030. Đây cũng là động lực thúc đẩy cải cách thể chế, môi trường đầu tư theo tiêu chuẩn quốc tế, hợp tác và xây dựng chuỗi cung ứng- sản xuất tiếp cận thị trường các nước thành viên.

Bên cạnh đó, với khoảng 250 chuyến bay/tuần kết nối giữa Việt Nam – Hàn Quốc, mối quan hệ đầu tư và giao thương của doanh nghiệp Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng thuận lợi hơn.

Đầu tư FDI của Hàn Quốc vào Việt Nam trong những năm qua luôn được đánh giá là ổn định. Với khu vực FDI đang chiếm trên 70% lượng hàng hoá xuất khẩu của Việt Nam hiện nay, đóng góp của các NĐT Hàn Quốc là không hề nhỏ. Hiện vốn FDI từ Hàn Quốc đổ vào Việt Nam với hơn 66 tỷ USD, các doanh nghiệp Hàn Quốc đang giữ vai trò quan trọng trong nhiều ngành kinh tế của Việt Nam, như ô tô, may mặc, công nghiệp điện tử…Trong đó, riêng Tập đoàn Samsung Electronics có tỷ trọng xuất khẩu chiếm đến 25% tổng lượng xuất khẩu quốc gia. Nhiều doanh nghiệp Hàn Quốc khác đang có nhà máy tại Việt Nam cho biết kế hoạch tiếp tục mở rộng sản xuất, kinh doanh thời gian tới.

Ngoài ra, nhiều tập đoàn, nhà đầu tư lớn của Hàn Quốc cũng đã và đang có kế hoạch đầu tư vào Việt Nam trong tương lai thông qua các hình thức FDI, vốn gián tiếp (FII) trên thị trường chứng khoán, mua bán sáp nhập, tham gia vào cổ phần hóa DNNN và tham gia sâu hơn trong lĩnh vực ngân hàng và cung cấp dịch vụ tài chính, bảo hiểm...

Dòng vốn đầu tư của doanh nghiệp Hàn Quốc vào Việt Nam được kỳ vọng sẽ đi vào thực chất và hiệu quả hơn trong thời gian tới. Theo đó, sản xuất ô tô, chế tạo máy, hóa dầu sẽ là những lĩnh vực được doanh nghiệp Hàn Quốc đẩy mạnh đầu tư sản xuất và hợp tác với doanh nghiệp Việt Nam.

Ngoài ra, nhà đầu tư Hàn Quốc sẽ tiếp tục đầu tư vào những công đoạn cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu như nghiên cứu phát triển cũng như các lĩnh vực mới yêu cầu kỹ thuật cao hơn cơ khí chính xác, công nghệ thông tin, năng lượng tái tạo và đô thị thông minh; kể cả đầu tư vào hoạt động IPO của doanh nghiệp Việt Nam.

Để dòng vốn FDI Hàn Quốc vào Việt Nam đi vào chất, Việt Nam nên tập trung vào thu hút các dự án quy mô lớn, sản phẩm có tính cạnh tranh cao, tham gia chuỗi cung ứng giá trị toàn cầu; khuyến khích các dự án công nghiệp chuyển dần từ gia công sang sản xuất, dự án phát triển kết cấu hạ tầng (PPP), đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu và phát triển; dự án công nghệ thông tin và công nghệ sinh học phụ vụ nông nghiệp và nông nghiệp công nghệ cao.

Ngoài ra, Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống luật pháp, chính sách liên quan đến đầu tư theo hướng nhất quán, công khai, minh bạch, có tính dự báo phù hợp chuẩn quốc tế...

Trân trọng cảm ơn ông!