Cùng nỗ lực, vượt thách thức, đón thời cơ, phục hồi nền kinh tế

2:13:52 PM | 9/5/2020

Đây là chủ đề của Hội nghị do Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chủ trì với doanh nghiệp sáng ngày 9/5. Sự kiện được đánh giá là Hội nghị Diên Hồng trong bối cảnh nền kinh tế như “lò xo nén lại” vì dịch COVID-19 và đang chờ bật lên mạnh mẽ khi dịch bệnh đã cơ bản được đẩy lùi tại Việt Nam.

Diễn ra trong “trạng thái bình thường mới”, Hội nghị lần này được tổ chức theo hình thức đặc biệt với quy mô tiếp cận lớn nhất từ trước tới nay, được truyền hình trực tuyến với 63 điểm cầu địa phương, 30 điểm cầu các bộ, ngành cũng như truyền hình trực tiếp trên Đài Truyền hình Việt Nam. Do đó, khoảng 800.000 doanh nghiệp trên toàn quốc, trên 5 triệu hộ kinh doanh và nhân dân cả nước có thể theo dõi.

Quyết liệt thực hiện mô hình kinh tế chữ V
Theo Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc, khủng hoảng từ đại dịch Covid-19 tác động đến mọi mặt kinh tế, từ cung - cầu, sản xuất - tiêu dùng, nội thương -ngoại thương, hàng không - du lịch, sản xuất thâm dụng công nghệ đến thâm dụng lao động, dầu mỏ đến ôtô, nước phát triển - nước đang phát triển, doanh nghiệp quy mô nhỏ - quy mô lớn… 

Tuy nhiên, Thủ tướng cho biết Việt Nam đang có triển vọng tăng trưởng cao nhất ASEAN. Việt Nam đang theo đuổi chiến lược mục tiêu kép, vừa phòng chống dịch, vừa duy trì hoạt động kinh tế, đi kèm cải cách và cơ cấu, để ngọn lửa tăng trưởng sớm bùng lên khi dịch được kiểm soát tốt. 

Thủ tướng khẳng định, năng lực nội sinh của nền kinh tế Việt Nam, của doanh nghiệp Việt Nam là vô cùng to lớn. Việt Nam đã tích lũy được nguồn lực sau những năm tăng trưởng gần đây, điều này có nghĩa là Việt Nam không quá phục thuộc vào bên ngoài.

Thủ tướng đề nghị: “Các doanh nghiệp cũng cần cùng nhau sẻ chia, đóng góp cho bản thân doanh nghiệp và giải quyết việc làm cho người lao động, tinh thần này phải được lan tỏa, phải có kết quả cụ thể. Hội nghị sẽ không có nói suông, không nói rồi để đó, phải gỡ khó cho doanh nghiệp”.

Thủ tướng mong muốn các doanh nghiệp cần thực hiện 6 điều cơ bản: Thứ nhất, yêu tổ quốc, làm gì cũng phải nghĩ đến tổ quốc, thượng tôn pháp luật, có tinh thần chia sẻ. Ông cảm ơn tinh thần chia sẻ của nhiều doanh nghiệp với Chính phủ, nhiều hộ kinh doanh cá thể nhường cơm sẻ áo trong lúc dịch bệnh; Thứ hai, cần đoàn kết, mất đoàn kết là tự làm yếu mình; Thứ ba, không nản chí, nản chí là tự bỏ cuộc; Thứ tư, năng động, quyết đoán, thụ động lưỡng lự là mất cơ hội; Thứ năm, sáng tạo, thiếu sáng tạo là tự thụt lùi; Thứ sáu, có niềm tin, tự mình chối bỏ mình nếu không có niềm tin.

Thủ tướng cũng yêu cầu các bộ ngành phải xắn tay áo, địa phương phải tháo gỡ cho doanh nghiệp. “Phải có chính sách tăng tốc, chính sách đòn bẩy. Cũng phải có tinh thần chống trì trệ như chống dịch. Virus trì trệ nằm ngay trong tổ chức, doanh nghiệp và địa phương”.

Để hiện thực những yêu cầu đó, Thủ tướng yêu cầu doanh nghiệp cần đóng góp vào phát triển hình chữ V chứ không phải chứ U hay chữ W.

Biến nguy thành cơ
Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho biết, theo kết quả khảo sát của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, một trong những khó khăn lớn nhất của các DN hiện nay là thiếu vốn, đặc biệt là vốn lưu động. Có trên 45% số DN đang bị thiếu hụt nguồn vốn cho sản xuất kinh doanh. Khó khăn về thị trường, nguồn thu, dòng tiền đã khiến nhiều DN buộc phải sử dụng các biện pháp cắt giảm tiền lương và lao động.

Các số liệu về tình hình đăng ký DN trong 4 tháng đầu năm 2020 cho thấy, diễn biến phức tạp của dịch bệnh Covid-19 đã ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của toàn bộ khu vực DN; số DN thành lập mới giảm mạnh; quy mô DN bị thu hẹp; số DN đăng ký tạm ngừng kinh doanh có thời hạn tăng mạnh (tăng 33,6% so với cùng kỳ năm 2019).

Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Chí Dũng, DN Việt Nam đã rất chủ động có giải pháp tự cứu mình. Nhiều sáng kiến đã được triển khai để khắc phục tác động tiêu cực của dịch bệnh, ví dụ như áp dụng giờ làm linh hoạt; cắt giảm chi phí sản xuất; tìm kiếm nguồn cung ứng nguyên vật liệu thay thế; thị trường tiêu thụ sản phẩm, đặc biệt là tập trung khai thác thị trường nội địa, nhanh nhạy nắm bắt cơ hội kinh doanh mới; ứng dụng công nghệ số trong sản xuất kinh doanh;…

Với tinh thần luôn đồng hành, sát cánh cùng doanh nghiệp, thời gian qua người đứng đầu Chính phủ, các Bộ, ngành và địa phương đã thường xuyên gặp gỡ, trao đổi, nắm bắt kịp thời tình hình khó khăn của doanh nghiệp, chỉ đạo quyết liệt thực hiện nhiều chính sách, giải pháp để tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, điển hình như Chỉ thị số 11/CT-TTg ngày 04/3/2020 của Thủ tướng Chính phủ về các nhiệm vụ, giải pháp cấp bách tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, bảo đảm an sinh xã hội ứng phó với dịch Covid-19, là nền tảng định hướng cho các chính sách cụ thể tiếp đó như Nghị quyết số 42/NQ-CP 09/4/2020 của Chính phủ về các biện pháp hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19, Nghị định số 41/2020/NĐ-CP 08/04/2020 của Chính phủ về gia hạn thời hạn nộp thuế và tiền thuê đất.

Bộ trưởng Bộ Kế hoạch, các chính sách vừa qua đã phần nào chia sẻ được những tổn thất mà doanh nghiệp phải gánh chịu. Thể hiện qua con số 88% DN được khảo sát đã nhận định các nhóm giải pháp Chính phủ ban hành theo Chỉ thị số 11/CT-TTg là phù hợp và kịp thời. Tuy nhiên, cộng đồng DN vẫn còn rất nhiều mong mỏi, kỳ vọng vào những quyết sách và hành động mạnh mẽ hơn nữa từ phía các cơ quan nhà nước, để đồng hành cùng DN, vượt qua thách thức, nắm bắt thời cơ.

Điểm đáng lưu ý trong các kiến nghị của DN là Chính phủ cần thực hiện triệt để việc đơn giản hóa các thủ tục hành chính, đảm bảo tính minh bạch, rõ ràng, nhất quán trong các quy định, chính sách; tính công minh và thái độ phục vụ sát cánh cùng DN của đội ngũ cán bộ cấp thực thi. Đây là điều DN mong mỏi nhất từ phía các cơ quan chính quyền hơn là các hỗ trợ bằng tiền, ông Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh.

Theo ông Nguyễn Chí Dũng, từ góc nhìn quốc tế, uy tín và vị thế của Việt Nam hiện nay đang được đánh giá rất cao qua những thành công đạt được trong công tác phòng, chống đại dịch Covid-19. Đây là cơ hội để thế giới biết tới Việt Nam với lợi thế đặc biệt về “sự tin cậy chiến lược”, là điểm đến đầu tư an toàn và sẵn sàng đón nhận các dòng vốn chuyển dịch tới Việt Nam. Lợi thế này có thể tạo đà cho Việt Nam đi trước một bước để phục hồi nền kinh tế, thiết lập vị thế mới trên trường quốc tế.

Bên cạnh đó, tác động từ dịch Covid-19 đã tạo ra nhận thức mới, xu hướng tiêu dùng mới, xuất hiện các mô hình kinh doanh mới, đem lại cơ hội thị trường để hình thành các chuỗi giá trị, liên kết mới để bứt phá. Đây thực sự là cơ hội giúp các DN Việt Nam nhìn nhận, sát hạch lại năng lực thực sự, sức chống chịu, khả năng thích nghi trước biến cố thị trường, tái cơ cấu sản xuất, chuyển đổi chiến lược.

Hơn nữa, các hiệp định thương mại tự do mới như CPTPP, EVFTA… chính thức có hiệu lực sẽ tạo lợi thế lớn cho các DN Việt Nam tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu, đổi mới trang thiết bị, công nghệ với chi phí hiệu quả hơn nhằm nâng cao năng lực và sức cạnh tranh.

Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh, với quan điểm nêu trên, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đề xuất gợi mở một số định hướng quan trọng: Phục hồi chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị bị đứt gẫy, xây dựng và phát triển chuỗi giá trị mới, hình thành và phát triển các chuỗi cung ứng hàng hóa, chuỗi liên kết thuần Việt; Thứ hai, thực hiện các giải pháp kích cầu thị trường nội địa; Đẩy mạnh hoạt động quảng bá du lịch, đầu tư; xây dựng và triển khai ngay chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam tới thế giới; Hỗ trợ phục hồi, đổi mới hoạt động sản xuất kinh doanh gắn với việc làm và nuôi dưỡng nguồn thu cho ngân sách; Đẩy mạnh triển khai các chính sách, giải pháp khuyến khích doanh nghiệp chuyển đổi số, phát triển kinh tế số; hỗ trợ phát triển các nền tảng thương mại điện tử; các ứng dụng công nghệ giao dịch thanh toán điện tử; Thực hiện nhất quán và triệt để cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, tập trung giải quyết các điểm nghẽn, bất cập làm cản trở doanh nghiệp phát triển. 

Hương Ly (Vietnam Business Forum)

Sự kiện sắp tới