Doanh nghiệp Việt thể hiện sức sống kiên cường, khả năng chống chịu cao trong đại dịch

3:33:23 PM | 26/6/2020

Việt Nam đang đứng trước cơ hội vàng để tái khởi động nền kinh tế, trở lại mạnh mẽ hơn khi đã khống chế được dịch Covid-19 và khôi phục trạng thái bình thường sớm hơn so với các quốc gia khác. Thời gian tới, Chính phủ chỉ đạo tiếp tục thực hiện tốt "mục tiêu kép”, vừa chống dịch xâm nhập từ bên ngoài, vừa tập trung khôi phục kinh tế với các giải pháp cụ thể cho từng lĩnh vực, bộ, ngành và địa phương. Phóng viên Vietnam Business Forum đã có cuộc trao đổi với TS. Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch VCCI xung quanh vấn đề này.

Khảo sát về thực trạng của cộng đồng doanh nghiệp do VCCI công bố đầu tháng 5 vừa qua có kết quả tốt hơn rất nhiều so với thực trạng doanh nghiệp mà VCCI công bố 1 tháng trước đó. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn còn những khó khăn nổi cộm cần được hỗ trợ và giải quyết sớm, ông có thể chia sẻ về vấn đề này?

Thực tế thời gian vừa qua đã cho thấy một lần nữa sức sống kiên cường, khả năng chống chịu của các doanh nghiệp Việt Nam trong điều kiện khó khăn, khủng hoảng lại bừng dậy. Một điều rất đáng trân trọng là với nhiều doanh nghiệp, dù lợi nhuận không còn, thậm chí thua lỗ, doanh thu sụt giảm, nhưng các doanh nhân vẫn cố gắng tới mức cao nhất chăm lo cho người lao động, tỷ lệ việc làm vẫn duy trì ở mức rất cao, cho thấy tình cảm và trách nhiệm xã hội của các doanh nghiệp, doanh nhân – những cỗ máy tạo việc làm của nền kinh tế - những người dám đánh đổi sự bình yên của cá nhân và gia đình mình để làm giàu đất nước và lo sinh kế cho dân.

Theo khảo sát về thực trạng của cộng đồng doanh nghiệp do VCCI công bố đầu tháng 5 vừa qua, có tới 55% doanh nghiệp cho biết sẽ tiếp tục duy trì quy mô sản xuất hiện tại trong quý III, 22% có kế hoạch mở rộng sản xuất kinh doanh, chỉ 21% sẽ thu hẹp quy mô, tạm dừng hoạt động.

Ngay sau khi dịch Covid-19 xảy ra và có những diễn biến hết sức phức tạp, ảnh hưởng trực tiếp tới nền kinh tế và hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam đã thực hiện các cuộc khảo sát chuyên đề và tổ chức các cuộc họp giao ban trực tuyến với các doanh nghiệp, hiệp hội doanh nghiệp để nắm bắt tình hình hoạt động của doanh nghiệp.

Đến nay, VCCI đã tập hợp được trên 200 đề xuất, kiến nghị của doanh nghiệp, trong đó có trên 50 kiến nghị được báo cáo rất sớm với Thủ tướng Chính phủ và đã được tiếp thu trong Chỉ thị 11/CT-TTg của Thủ tướng; gần 150 kiến nghị được tập hợp mới sau khi Thủ tướng ban hành Chỉ thị 11,15,16; Nghị định 41/2020/NĐ-CP, Nghị quyết số 42/NQ-CP và các văn bản hướng dẫn của các bộ ngành.

Các kiến nghị mới chủ yếu đề xuất, kiến nghị đề nghị bổ sung, sửa đổi cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đã ban hành và đề xuất các giải pháp ổn định, phát triển sản xuất - kinh doanh giai đoạn “hậu Covid-19”.

Tuy tình hình doanh nghiệp đã được cải thiện, nhưng vẫn còn rất gian nan và những biện pháp trợ giúp kịp thời từ Chính phủ là vô cùng quan trọng. Trong điều kiện ngân sách Nhà nước khó khăn, Chính phủ đã dành các gói tài khoá, tín dụng, với quy mô chưa từng có, để hỗ trợ doanh nghiệp, thể hiện tinh thần sẻ chia, đồng hành cùng doanh nghiệp. Điều mong muốn của cộng đồng doanh nghiệp là: Đề nghị Chính phủ, Quốc hội xem xét, bổ sung thêm các sắc thuế, phí cần miễn, giảm; kéo dài thời hạn hoãn các khoản phải nộp, phải trả của doanh nghiệp; nới room - tăng trần hạn mức tăng trưởng tín dụng cho vay...

Nhưng điều quan trọng nhất, doanh nghiệp kiến nghị là các cơ quan và tổ chức có liên quan thúc đẩy thực thi thật nhanh, hiệu quả, minh bạch và công tâm các gói hỗ trợ đã được ban hành. “Một miếng khi đói bằng một gói khi no”. Nhanh một ngày thì doanh nghiệp sống, chậm một ngày doanh nghiệp có thể sẽ không còn, thì lúc đó các biện pháp tiếp sức sẽ chẳng có ích gì.

Sau đại dịch Covid-19, thế giới sẽ có sự thay đổi lớn về cách vận hành để phù hợp với tình hình hiện tại, có thể sẽ diễn ra làn sóng chuyển dịch đầu tư mà tín hiệu cho thấy Việt Nam sẽ có nhiều cơ hội. Ông đánh giá thế nào về vấn đề này?

Về các giải pháp căn cơ và dài hạn hơn trong thời gian tới, Việt Nam cần phải nhận thức và đón bắt được cơ hội từ làn sóng dịch chuyển các chuỗi cung ứng toàn cầu lớn nhất trong lịch sử nhân loại hiện đang nhắm chọn Việt Nam là điểm đến an toàn.

Để nắm bắt được cơ hội này, Việt Nam cần đẩy mạnh cải cách thể chế, quyết tâm thực hiện mục tiêu đưa Việt Nam lọt vào nhóm 3 – nhóm 4 về năng lực cạnh tranh và môi trường kinh doanh trong ASEAN. Sự minh bạch hóa, đơn giản hóa để rút ngắn tối đa thời gian và chi phí thực hiện các thủ tục hành chính mới là giải pháp cứu cánh bền vững cho DN.

Chính phủ cần kiên định thực hiện mục tiêu này và coi đó là thước đo đánh giá kết quả hoàn thành nhiệm vụ chính trị của người đứng đầu ở tất cả các cấp, các ngành và các địa phương... để nâng cao năng lực cạnh tranh của DN Việt, nhất là các doanh nghiệp nhỏ và vừa, có đủ sức trở thành đối tác có tiềm năng của các tập đoàn xuyên quốc gia. Đây cũng chính là yếu tố quyết định thành bại của nền kinh tế Việt Nam.

Chính phủ đã thành lập tổ công tác rà xét pháp luật, để xây dựng các phương án trình Quốc hội và Chính phủ xoá bỏ những chồng chéo, bất hợp lý, bảo đảm sự minh bạch, nhất quán trong hệ thống pháp luật hiện hành, nhất là các quy định pháp luật về đầu tư, xây dựng… để tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai nhanh các dự án sản xuất kinh doanh và phát triển cơ sở hạ tầng.

Chính sự minh bạch hóa, đơn giản hóa để rút ngắn tối đa thời gian và chi phí thực hiện các thủ tục hành chính mới là giải pháp cứu cánh bền vững cho doanh nghiệp. Nếu tháo gỡ được thủ tục, giải ngân nhanh được trong năm nay có thể tạo ra một cú hích quan trọng cho nền kinh tế. Phát huy vai trò của thể chế, bảo đảm huy động được tổng lực các nguồn vốn xã hội theo cách này, thì không có lí do gì, Việt Nam không thể đạt được tốc độ tăng trưởng GDP trên 5% trong năm nay.

VCCI đề nghị Chính phủ giao các bộ ngành phối hợp với VCCI, các địa phương và cộng đồng doanh nghiệp triển khai sớm một chiến dịch vận động xúc tiến đầu tư chiến lược ở tầm quốc gia để tiếp cận trực tiếp với đại bản doanh của các chuỗi cung ứng toàn cầu, chủ động tham gia kiến tạo và vận động đưa các công đoạn sản xuất, kinh doanh phù hợp, có giá trị gia tăng cao hơn vào Việt Nam mà không thụ động chờ họ tìm đến với mình.

Để nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt, nhất là các doanh nghiệp nhỏ và vừa, có đủ sức trở thành đối tác có tiềm năng của các tập đoàn xuyên quốc gia, theo ông Việt Nam cần phải làm gì?

VCCI đề nghị xây dựng và thực hiện chiến lược phát triển công nghiệp hỗ trợ và chương trình quốc gia nâng cao năng lực quản trị của cộng đồng doanh nghiệp, giúp các doanh nghiệp đầu tư nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, giúp triển khai thực hiện các yêu cầu quốc tế hoá và số hoá, thực hiện các mô hình kinh doanh bền vững, sáng tạo và có trách nhiệm. Nhà nước kiến tạo song hành với cộng đồng doanh nghiệp sáng tạo và có trách nhiệm xã hội sẽ là đôi cánh để nền kinh tế Việt Nam có thể bay lên. VCCI sẵn sàng cùng các bộ ngành, các hiệp hội xây dựng và triển khai chương trình quan trọng này.

Khó khăn lớn nhất của các doanh nghiệp Việt Nam vào thời điểm này, vẫn là khó khăn về thị trường tiêu thụ. Chúng ta cần phát động những tháng cao điểm, ít nhất từ nay đến cuối năm, phong trào Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam, Người Việt Nam tự hào dùng hàng Việt Nam, để tiếp sức cho doanh nghiệp Việt.

Để triển khai đồng bộ các giải pháp tái khởi động nền kinh tế và hỗ trợ doanh nghiệp khôi phục sản xuất kinh doanh giai đoạn hậu Covid-19, đề nghị Thủ tướng Chính phủ thành lập Ban chỉ đạo và Tổ công tác phục hồi nền kinh tế do Thủ tướng Chính phủ là Tổng tư lệnh - Trưởng ban chỉ đạo để phối hợp các nỗ lực của các cơ quan liên quan từ trung ương đến địa phương. Có thể cơ cấu đại diện lãnh đạo của các hiệp hội doanh nghiệp tham gia Ban chỉ đạo, Tổ công tác để thúc đẩy triển khai trong cộng đồng doanh nghiệp. Ban chỉ đạo có quyền đưa ra các quyết sách đặc thù như trong thời chiến nhằm đảm bảo các quyết sách được thực thi tức thời trên mặt trận phục hồi, chống suy thoái kinh tế, chống thất nghiệp và đặc biệt không hồi tố.

Trân trọng cảm ơn ông!

Nguồn: Vietnam Business Forum