Chứng khoán liệu có giữ được xung lực?

4:07:10 PM | 14/9/2020

Thị trường chứng khoán đã tăng mạnh và trở thành một trong những thị trường có diễn biến tốt nhất tháng 8 trên thế giới khi VNIndex tăng tới 10,4%. Theo đánh giá của Công ty chứng khoán Rồng Việt- VDSC, xung lực từ tháng 8 và kỳ vọng về dòng tiền ngoại mới có thể giúp VNIndex vượt qua ngưỡng 900 của tháng 6 và có thể đạt tới 920 điểm trong tháng 9/2020.

Các chỉ số kinh tế đều giảm

Dữ liệu về tăng trưởng sản xuất công nghiệp và doanh thu bán lẻ cho thấy tác động của làn sóng đại dịch thứ hai có sự phân hóa sâu sắc giữa các nhóm ngành. Trong khi tăng trưởng vẫn duy trì trong một vài ngành như dược phẩm, cao su & nhựa, nội thất và thiết bị điện; một số ngành cho thấy sự chuyển biến tích cực như sản xuất máy móc thiết bị, thiết bị vận tải và may mặc thì ngược lại, đại dịch tiếp tục kìm hãm tăng trưởng của các ngành sản xuất chính như thực phẩm, kim loại, giấy, dệt may, hóa chất, … Ngoài ra, việc giãn cách xã hội khoanh vùng giúp giảm thiểu tác động của Covid-19 đối với doanh thu bán lẻ. Tuy nhiên, tâm lý e ngại đi ra ngoài và du lịch tiếp tục gây ra nhiều khó khăn hơn cho ngành khách sạn và du lịch.

Theo dự đoán của VDSC, tăng trưởng GDP trong Q3 2020 của Việt Nam sẽ tăng ở mức 2,5% do có sự tăng nhẹ trong sản xuất và tiêu dùng. Khả năng phục hồi kinh tế sẽ tốt hơn trong Q4 2020 nhờ nới lỏng có chọn lọc các biện pháp ngăn chặn virus( như nối lại các chuyến bay quốc tế), đầu tư công tốt hơn và cải thiện niềm tin của người tiêu dùng và tâm lý kinh doanh đi cùng với hy vọng về vắc xin ngừa Covid trong năm 2021.

Tuy nhiên, dù Chính phủ đã có những thành công trong việc kiểm soát đại dịch, nhiều doanh nghiệp vẫn phải cắt giảm lao động và đóng cửa do đại dịch. Theo Tổng cục thống kê, có khoảng 34.300 doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh trong 8 tháng đầu năm (+ 70,8% so với cùng kỳ). Càng nhiều doanh nghiệp đóng cửa, càng nhiều người lao động bị mất thu nhập. Do đó, các nhà hoạch định chính sách đang xem xét gói hỗ trợ lần hai nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực của đại dịch đối với nền kinh tế.

Theo Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐTBXH), chỉ có khoảng 28,5% gói hỗ trợ đầu tiên được giải ngân tính đến cuối tháng 7 năm 2020 (~ 17.500 tỷ đồng). Tỷ lệ thực hiện thấp của gói hỗ trợ ban đầu đã đặt ra câu hỏi về khả năng tiếp cận gói hỗ trợ của các nhóm chịu ảnh hưởng và những biện pháp nào có thể được sử dụng trong gói hỗ trợ thứ hai. Hiện tại, Bộ LĐTBXH đề xuất gia hạn các biện pháp từ gói hỗ trợ đầu tiên, bao gồm mở rộng nhóm đối tượng thụ hưởng và sửa đổi điều kiện cho vay đối với khoản vay lãi suất 0% cho các doanh nghiệp để trả lương cho người lao động. Ngoài ra, gói hỗ trợ thứ 2 được đưa ra nhằm hỗ trợ nhóm người chịu ảnh hưởng mới (lao động thất nghiệp sống trong hoàn cảnh khó khăn) và tập trung vào việc thúc đẩy niềm tin của các doanh nghiệp nhỏ bằng cách cung cấp các khoản vay ưu đãi. Gói hỗ trợ này ước tính khoảng 18.600 tỷ đồng (~ 798 triệu USD, 0,31% GDP), thấp hơn nhiều so với gói đầu tiên.

Đặc biệt, thâm hụt ngân sách gia tăng do chi tiêu đầu tư công vượt thu. Theo Tổng cục thống kê, Nhà nước đã ghi nhận mức thâm hụt ngân sách 106.000 tỷ đồng (1,8% GDP) trong 8 tháng đầu năm 2020, trái ngược với mức thặng dư 97.200 tỷ đồng của cùng kỳ năm ngoái. Tính đến ngày 15/8/2020, tổng thu ngân sách là 812.200 tỷ đồng, hoàn thành 53,7% kế hoạch năm 2020 và giảm 12,9% so với cùng kỳ. Trong khi đó, tổng chi ngân sách ước tính khoảng 918.200 tỷ đồng, tương đương 52,9% kế hoạch ngân sách nhưng tăng 10,0% so với cùng kỳ. Đáng chú ý là chi đầu tư phát triển tăng trưởng đáng kể so với cùng kỳ năm ngoái (+ 44,4% so với cùng kỳ và đạt 44,3% kế hoạch năm) nhờ các dự án đầu tư công được triển khai nhanh hơn trong những tháng gần đây.

Trong khi vốn ngân sách năm 2020 và tăng trưởng GDP chịu ảnh hưởng từ khủng hoảng Covid19, việc gia tăng chi đầu tư công và gói tài khóa cứu trợ dưới hình thức hoãn nộp thuế, miễn và giảm thuế có thể dẫn đến thâm hụt ngân sách cao hơn. Trong tháng 6 năm 2020, Bộ Tài chính ước tính thâm hụt ngân sách từ 5,0-5,1% GDP. Tuy nhiên, dựa trên diễn biến gần đây của ngân sách Nhà nước và dự báo tăng trưởng GDP thấp hơn, thâm hụt ngân sách năm 2020 có thể cao hơn ước tính của Bộ Tài chính, vào khoảng 5,5-6,0% GDP.

Xu hướng đi lên trong tháng 9 gập ghềnh hơn

Phân tích của VDSC cho thấy, bên cạnh xu hướng tăng ngắn hạn đang tiếp diễn những ngày đầu tháng 9, có thể hoạt động của NĐT nước ngoài sẽ tích cực hơn khi mà một lượng tiền lớn từ khối này sẽ giải ngân vào đầu tháng 9. Trong bối cảnh NĐT nước ngoài vẫn duy trì bán ròng nhiều tháng qua, thông tin về việc các quỹ đầu tư chuyên nghiệp quốc tế huy động được một lượng tiền lớn phân bổ cho thị trường Việt Nam sẽ là một cú hích lớn.

Cụ thể, trước khi quỹ Đài Loan huy động được quy mô 160 triệu USD để đầu tư vào thị trường Việt Nam, Dragon Capital cũng đã huy động được một lượng tiền khá lớn cho quỹ VFMVSF của Vietfund Management. Kể từ cuối tháng Sáu tới nay, ước tính VFMVSF đã nhận được khoảng 1,5 nghìn tỷ đồng từ khối ngoại. Quỹ này đã giải ngân tương đương khoảng hơn 1,1 nghìn tỷ đồng chỉ riêng tháng 8. Danh mục đầu tư của quỹ này đa phần là các cổ phiếu vốn hoá lớn và có thanh khoản cao. Tuy nhiên xu hướng đi lên trong tháng 9 có thể gập ghềnh hơn

Bên cạnh đó, lực tăng vừa qua khó bền vững khi mà dư nợ ký quỹ cũng đã tăng mạnh theo cùng đà tăng của các nhóm cổ phiếu. Điều này có thể khiến tâm lý người nắm giữ cổ phiếu dễ bị ảnh hưởng bởi những thông tin tiêu cực. Một trong số đó có thể là biến động mạnh từ thị trường chứng khoán thế giới. Mới đây nhất, sau những chuỗi ngày giảm điểm liên tiếp thì chỉ số đo lường độ biến động VIX của thị trường Mỹ đã bật tăng trở lại lên mức trên 30 điểm, cảnh báo mức độ rủi ro sắp tới của thị trường Mỹ. Trong quá khứ, thị trường Mỹ đột ngột tăng mạnh để tạo nên đỉnh kỷ lục mới, thị trường này có xu hướng điều chỉnh khá sâu ngay sau đó. Nhìn lại những thời điểm này, diễn biến của VNIndex cũng không quá tích cực.

Theo báo cáo của VDSC, trong bối cảnh triển vọng kinh tế còn nhiều bất định và lãi suất huy động liên tục giảm, thị trường chứng khoán đang trở nên hấp dẫn hơn so với các kênh đầu tư khác như vàng hay BĐS, bởi yêu cầu vốn thấp và tính thanh khoản cao. Theo đó, không chỉ nhà đầu tư trong nước mà cả NĐT nước ngoài cũng đẩy mạnh đầu tư cổ phiếu, bất chấp các số liệu kinh tế vĩ mô không thực sự khả quan. Số lượng tài khoản môi giới mở mới trong tháng 8 tăng 4,8% so với tháng trước (lên 28.300 tài khoản), mức cao nhất kể từ năm 2019 (15.000 - 20.000 tài khoản mỗi tháng). Ngoài ra, dư nợ cho vay ký quỹ tăng mạnh kể từ cuối tháng 7 cho thấy sự “hào hứng” của các nhà đầu tư hiện tại trên thị trường (ước tính sơ bộ của chúng tôi ghi nhận cho vay ký quỹ vào cuối tháng 8 đã tăng 40% so với tháng 6).

Liên quan đến khối ngoại, dòng tiền mới đã chảy vào các quỹ chuyên nghiệp hàm ý tín hiệu tích cực đối với các chỉ số chứng khoán. Mặc dù một phần lượng tiền mặt này có thể được giải ngân vào các cổ phiếu vốn hóa trung bình, nhóm vốn hóa lớn vẫn được ưa chuộng hơn do cơ bản tốt và tính minh bạch. Điều đó có thể đẩy VN Index lên mức cao hơn trong tháng Chín. Khi xem xét P/E của nhóm VN30, VN70 (nhóm vốn hóa trung bình) và VNSML (nhóm vốn hóa nhỏ), chỉ có P/E của VN30 còn thấp hơn so với quá khứ. Trong khi đó, mặc dù nhóm VN70 và VNSML trông có vẻ rẻ hơn VN30 nhưng không còn hấp dẫn hơn khi xem xét P/E lịch sử của các nhóm này. Do vậy, VDSC cho rằng, chiến lược đầu tư theo sát dòng tiền của các quỹ chuyên nghiệp vẫn là chiến lược phù hợp trong năm 2020. Các cổ phiếu vẫn còn tiềm năng tăng giá ở hiện tại bao gồm MWG, VRE, PNJ, KDH, HPG, REE, FPT, VPB và MBB…

Anh Mai (Vietnam Business Forum)