Thúc đẩy phát triển DN và xây dựng đội ngũ doanh nhân là nhiệm vụ hàng đầu của VCCI

Trong nhiệm kỳ qua, VCCI đã có những đóng góp tích cực vào tiến trình đổi mới và phát triển DN ở Việt Nam. Các thế hệ cán bộ, đảng viên của VCCI có quyền tự hào về những thành quả đó.

TS Vũ Tiến Lộc - Bí thư Đảng đoàn, Chủ tịch VCCI

Nhưng chúng ta cũng hiểu sâu sắc rằng, chúng ta cũng còn nhiều tồn tại, nhược điểm cần khắc phục và nhiệm vụ đặt ra cho 5 năm tới là rất nặng nề, phải có quyết tâm chính trị rất cao và có một chương trình hành động rất cụ thể, rất quyết liệt để bảo đảm thực hiện Báo cáo của Đảng ủy trước Đại hội đã nêu rõ những định hướng công tác chủ yếu của Đảng bộ, ở đây tôi chỉ xin được nhấn mạnh thêm một số điểm chính.

Trước hết, phải xác định nhiệm vụ thúc đẩy phát triển DN, xây dựng đội ngũ doanh nhân là nhiệm vụ hàng đầu của VCCI giai đoạn 5 năm tới. Như chúng ta biết, dù cộng đồng DN và đội ngũ doanh nhân đã có những bước phát triển vượt bậc trong những năm qua, nhưng so với yêu cầu phát triển của đất nước và trong tương quan so sánh quốc tế, đội ngũ doanh nhân của chúng ta còn chưa đông, chưa mạnh. Phần lớn các đơn vị kinh doanh ở nước ta còn thuộc khu vực phi chính thức. Trong khu vực chính thức, chúng ta có chưa đầy 500 ngàn DN, còn lại là các hộ kinh doanh với quy mô nhỏ. Các tập đoàn kinh tế được thành lập trong thời gian gần đây chủ yếu mới ghi dấu ấn trưởng thành về quy mô và lĩnh vực hoạt động, trình độ quản lý, trình độ công nghệ chưa tương xứng, hiệu quả hoạt động và sức cạnh tranh còn thấp. Chúng ta chưa có những nhà kinh doanh và những thương hiệu lớn có thể trở thành niềm tự hào của cả dân tộc, chiếm được sự nể phục của cộng đồng kinh doanh quốc tế. Sự gắn kết giữa các DN lớn và DN vừa và nhỏ còn rất yếu, tác động lan tỏa của khu vực FDI đến khu vực DN nội địa chưa đáng kể.

Chúng ta đang đứng trước yêu cầu tái cấu trúc nền kinh tế, đẩy nhanh nhịp độ công nghiệp hóa, hiện đại hóa, phấn đấu đến năm 2020 đưa nước ta trở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại. Muốn có nền kinh tế hiện đại, phải có một hệ thống DN hiện đại, có sức cạnh tranh cao. Cho nên nhiệm vụ phát triển lực lượng DN và xây dựng đội ngũ doanh nhân là một trong những nhiệm vụ quan trọng của cả hệ thống chính trị và của toàn dân, là điểm đột phá để từng bước đưa đất nước sánh vai với các cường quốc năm châu như Bác Hồ hằng mong mỏi.

Với tư cách là tổ chức chính trị - xã hội - nghề nghiệp của đội ngũ doanh nhân, tổ chức quốc gia của cộng đồng DN, VCCI có nhiệm vụ tham mưu cho Đảng và Nhà nước các định hướng, giải pháp phát triển DN và triển khai các hoạt động xúc tiến, hỗ trợ kinh doanh. Chúng ta đã báo cáo và được Bộ Chính trị giao nhiệm vụ dự thảo Nghị quyết của Đảng về xây dựng Đội ngũ doanh nhân trong thời kỳ mới.. Chúng ta cũng đề nghị Chính phủ xây dựng chiến lược quốc gia về phát triển DN. Mục tiêu phấn đấu đến năm 2015 đất nước ta ít nhất có chừng trên một triệu DN và năm 2020 có trên 1,5 triệu DN hoạt động có hiệu quả. Có nghĩa là ít nhất là phải tăng được gấp 3 lần so với số DN hiện nay. Và trong số đó phấn đấu có một số, DN đạt tầm cỡ khu vực và thế giới...

Để thực hiện được chiến lược phát triển DN, doanh nhân trong thời gian tới ngoài việc tăng trưởng về quy mô cần nâng cao chất lượng các DN được thành lập mới và nâng cao năng lực quản trị điều hành của các DN đang hoạt động, đặc biệt là với các tập đoàn kinh tế và các DN lớn. Hiện tượng Vinashin và một số tập đoàn kinh tế của nhà nước gần đây cho thấy sự thiếu hụt trong trong khả năng định hướng chiến lược và điều hành của các DN lớn, đa ngành trong nền kinh tế nước ta. Ở đó cho thấy sự tăng trưởng về quy mô vốn đầu tư đã không kéo theo việc nâng cao trình độ quản trị của bộ máy lãnh đạo DN. Vì vậy, xây dựng chương trình nâng cao năng lực quản trị cho các doanh nhân đang hoạt động và phổ cập chương trình đào tạo khởi sự DN cho các doanh nhân mới là nhiệm vụ quan trọng mà VCCI phải góp phần xây dựng, đề xuất và triển khai đồng thời với việc xây dựng đạo đức kinh doanh và trách nhiệm xã hội, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.

Cần tiếp tục triển khai chương trình hỗ trợ thành lập và liên kết các hiệp hội DN. Hiện nay ở các lĩnh vực lớn đã có các hiệp hội ngành hàng và gần 40 tỉnh, thành phố đã có hiệp hội DN. Cần tiếp tục hướng dẫn, hỗ trợ thành lập các hiệp hội để tổng hợp và hỗ trợ DN trong cả lĩnh vực kinh tế, kinh doanh và quan hệ lao động, hình thành đồng bộ cơ chế ba bên để giải quyết các vấn đề về quan hệ lao động và phát triển thị trường lao động ở nước ta. Tăng cường giao ban các hiệp hội DN, duy trì hoạt động của Hội đồng hiệp hội DN, thực hiện việc tập hợp, định hướng, hỗ trợ, liên kết các DN trong cả nước thông qua các hiệp hội DN.

Đẩy mạnh các hoạt động tham mưu cho Đảng và Nhà nước cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, đặc biệt chú trọng việc hỗ trợ các địa phương nâng cao năng lực điều hành kinh tế và cải cách hành chính. Tham gia tích cực vào quá trình tác động chính sách hỗ trợ và bảo vệ các DN trong quá trình hội nhập. Thúc đẩy các hoạt động xúc tiến thương mại đầu tư, chú trọng cả các hoạt động xúc tiến thương mại đầu tư trên thị trường quốc tế và trong nước. Hướng mạnh về các địa phương và cơ sở, tổ chức nhiều hơn các hoạt động nghiên cứu khảo sát thực tiễn để hỗ trợ các địa phương và DN có hiệu quả. Tăng cường các hoạt động hỗ trợ liên kết vùng. Tiếp tục triển khai cuộc vận động người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam những biện pháp thiết thực...

Về các dự thảo văn kiện chuẩn bị cho Đại hội Đảng lần thứ VI, chúng ta rất vui mừng khi thấy, trong dự thảo Cương lĩnh của Đảng trong giai đoạn cách mạng mới, lần đầu tiên đã đề cập tới vai trò và nhiệm vụ xây dựng đội ngũ doanh nhân với tư cách là lực lượng thứ 4 trong các tầng lớp giai cấp trong xã hội. Ghi nhận vị trí của doanh nhân như thế trong cương lĩnh - văn kiện cao nhất của Đảng là một bước tiến lớn. Nhưng vai trò của đội ngũ doanh nhân vẫn chưa được đề cập rõ. Tôi đề nghị Đại hội chúng ta tiếp tục kiến nghị với Đại hội Đảng toàn quốc xác định rõ hơn vai trò của đội ngũ doanh nhân là lực lượng “xung kích” trong phát triển kinh tế và hội nhập, cũng như Cương lĩnh đã xác định vai trò “lãnh đạo” của giai cấp công nhân và vai trò “chủ thể” của giai cấp nông dân trong phát triển nông nghiệp, nông thôn.

Chúng ta cũng rất vui mừng là lần đầu tiên trong Dự thảo Cương lĩnh và chiến lược phát triển kinh tế - xã hội trình Đại hội bên cạnh việc nhấn mạnh vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước đã nêu yêu cầu “tạo điều kiện thuận lợi cho kinh tế tư nhân phát triển trở thành một động lực của nền kinh tế”. Việc thừa nhận cơ chế kinh tế thị trường (từ Đại hội 6) và ghi nhận vai trò động lực của khu vực kinh tế tư nhân (tại Đại hội này) có lẽ là một trong những chủ trương quan trọng nhất của Đảng về kinh tế cho đến nay ta...

Hi vọng rằng, trở về với tư tưởng Hồ Chí Minh về DN và doanh nhân sẽ là nội dung quan trọng trong các nghị quyết của Đại hội Đảng sắp tới. Theo hướng này, kỷ niệm Ngày Doanh nhân năm nay, VCCI sẽ tổ chức Hội thảo về “Tư tưởng Hồ Chí Minh về DN, doanh nhân và kiến nghị của doanh nhân vào các văn kiện Đại hội Đảng. Chúng ta hi vọng cộng đồng DN trong cả nước sẽ tích cực hưởng ứng tham gia và sẽ tiếp tục đóng góp vào việc hoàn thiện các Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ XI của Đảng ta.

TS Vũ Tiến Lộc -