Diễn đàn Davos - ngăn chặn tình trạng bong bóng tài sản

Hầu hết các quan điểm đánh giá về nền kinh tế thế giới trong ngắn hạn và những thách thức mà các nền kinh tế phát triển đang phải đối mặt. Bên cạnh đó, diễn đàn cũng nêu lên một số vấn đề đang tồn tại trong nền kinh tế thế giới, đặc biệt là vấn đề liên quan tới ngành tài chính – ngân hàng.

Mặc dù chương trình thảo luận về lĩnh vực ngân hàng chỉ là một phần nội dung của Diễn đàn Davos 2010 nhưng lại là phần quan trọng, được hầu hết báo chí quan tâm. Tổng thống Obama thông báo kế hoach Volcker tại diễn đàn đã khiến chủ đề về ngân hàng trở nên nóng bỏng. Kế hoạch Volcker hiện thân cho tinh thần của Đạo luật Glass-Steagall, đạo luật được ban hành nhằm tách riêng ngân hàng thương mại và ngân hàng đầu tư. Mục tiêu của kế hoạch nhằm tránh tình trạng đầu cơ trên thị trường tài chính sử dụng số tiền gửi của người dân.

Tranh luận về ngân hàng chia thành hai cuộc thảo luận: Cuộc một dẫn thuyết bởi các nhà chính sách với nhiều ý kiến đóng góp từ phía các ngân hàng. Cuộc 2 là trao đổi giữa các chính trị gia đáp lại thắc mắc của người dân.

Cả hai cuộc tranh luận đều có chủ đề chung là mong muốn cải tổ sự rủi ro của hệ thống tài chính. Cuộc tranh luận giữa các nhà chính sách tập trung vào hai nhân tố quan trọng: vốn và tính thanh khoản của hoạt động lâu dài ngân hàng. Những ngân hàng có hai nhân tố này, đã vượt qua cuộc khủng hoảng vừa qua.

Việc xem xét lại tỉ lệ an toàn vốn điều chỉnh theo rủi ro được áp dụng trong toàn bộ quá trình của một chu kỳ kinh tế nhằm đảm bảo tính an toàn cho các hoạt động của ngân hàng cũng như đối phó với các cú sốc kinh tế. Vốn là vấn đề được quan tâm nhiều nhất ở đây. Chất lượng nguồn vốn tốt xem như là điều kiện cần nhưng chưa đủ để cải thiện nền tảng tương lai của hoạt động ngân hàng

Thông báo kế hoạch Volcker dường như cũng đi ngược lại mong muốn về một giải pháp chung, giải pháp G20. Trong khi các nước cần có khả năng sàng lọc các đề xuất phù hợp với từng điều kiện kinh tế, chính trị của địa phương thì một vài điều luật quốc tế áp dụng chung cho các nước cũng rất cần thiết và đang được tìm kiếm. Điều đó đặc biệt quan trọng trong khuôn khổ các giải pháp quốc tế. Cuộc khủng hoảng tài chính đã nêu bật thất bại mang tính hệ thống. nhưng lại bỏ qua phân tích hệ thống tài chính, thậm chí ngay tại thành phố London - nơi đã chịu nhiều thiệt hại nặng nề.

Thế giới cũng rút ra nhiều bài học từ những nước có hệ thống tài chính ổn định, như Úc, Canada, thậm chí là Israel và Thổ Nhĩ Kỳ. Ngoài việc đảm bảo tính an toàn cho các hoạt động của ngân hang cũng được bàn thảo tại diễn đàn. Các nền kinh tế khác như Trung Quốc, Ấn Độ và Hồng Kông đã bảo toàn được hoạt động của ngành ngân hàng nhờ có những chính sách hữu hiệu như trong việc yêu cầu dự trữ, hay như Hồng Kông áp dụng mức cho vay dựa vào tỉ lệ tiền vay trên tài sản thế chấp vay.

Chính sách tiền tệ và chính sách tài khoá hướng đến sự ổn định của nền kinh tế nhằm đảm bảo sự tăng trưởng và tránh giảm phát ở phương Tây hoặc lạm phát ở phương Đông. Các biện pháp vĩ mô mang tính thận trọng này đều nhằm ngăn chặn tình trạng bong bóng tài sản.

Gerard Lyons

( Trưởng bộ phận nghiên cứu toàn cầu tại Ngân hàng Standard Chartered )