Đánh thức tiềm năng du lịch nông nghiệp An Giang

Du lịch nông nghiệp là loại hình du lịch khá mới mẻ đang được đầu tư phát triển tại An Giang và bước đầu đã mang lại những hiệu quả hết sức thiết thực. Loại hình du lịch tiềm năng này không chỉ giúp khai thác hiệu quả lợi thế du lịch – nông nghiệp dồi dào tại địa phương mà còn tạo nguồn thu nhập thêm cho nông dân, kích thích sự đa dạng về các hoạt động kinh tế và kinh doanh ở khu vực nông thôn, mang lại lợi ích thiết thực cho người nông dân.

Để khai thác tiềm năng du lịch nông nghiệp tại An Giang, giai đoạn 2007- 2009, thông qua Trung ương Hội Nông dân Việt Nam, Tổ chức Nông dân Hà Lan (Agriterra) đã triển khai đầu tư dự án Phát triển Du lịch nông nghiệp giai đoạn 1 tại 3 tỉnh Lào Cai, Tiền Giang, An Giang. Trên cơ sở đó, Hội Nông dân An Giang đã xây dựng các điểm du lịch nông nghiệp tại 3 xã Mỹ Hòa Hưng (Tp.Long Xuyên); Tân Trung (huyện Phú Tân) và Văn Giáo (huyện Tịnh Biên); mỗi xã có từ 10-15 hộ nông dân tham gia làm du lịch. Các dịch vụ bao gồm homestay, ẩm thực đồng quê, du thuyền trên sông, tham quan rừng tràm Trà Sư, săn cá bông lau... thu hút nhiều du khách trong và ngoài tỉnh, kể cả khách quốc tế. Kết thúc giai đoạn 1, hầu hết các chuyên gia của Agriterra đều đánh giá hoạt động của dự án ở An Giang đạt hiệu quả cao nhất, những tác động tích cực của chương trình đã tạo nên mô hình phát triển kinh tế - xã hội hữu ích, giúp nông dân tại địa phương có thêm mô hình kinh doanh mới. Bình thường mỗi hộ nông dân thu nhập khoảng 2 triệu đồng/tháng nhưng kể từ khi kết hợp làm du lịch, thu nhập của nhiều hộ tăng lên 10 - 15 triệu đồng.

Nối tiếp thành công của giai đoạn 1, Agriterra tiếp tục đầu tư dự án Phát triển Du lịch nông nghiệp giai đoạn 2. Dự án được triển trong thời gian 3 năm, từ ngày 1/7/2011 đến 30/6/2014 với tổng ngân sách 676.400 Euro (khoảng hơn 18,4 tỷ đồng), trong đó đóng góp của Agriterra là 328.000 Euro (khoảng 9 tỷ đồng). Mục tiêu của dự án là xây dựng Trung tâm du lịch nông dân nằm trong Hội Nông dân An Giang, góp phần thúc đẩy và tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động du lịch nông nghiệp của hội viên, đồng thời tăng thu nhập và tạo thêm việc làm cho nông dân trong vùng dự án. Hình thành một hệ thống tour du lịch nông nghiệp mang tính liên kết chặt chẽ giữa những điểm du lịch nông dân qua vai trò điều phối của Trung tâm du lịch nông dân; vừa nâng cao năng lực nông dân các điểm trong giới thiệu, quảng bá hình ảnh sông nước, con người An Giang với du khách trong và ngoài nước vừa giúp nông dân tăng thêm thu nhập gia đình, thay đổi bộ mặt nông thôn theo hướng tiến bộ, bền vững.

Từ nguồn kinh phí hiện có, dự án dành 3 tỷ đồng mở 30 lớp đào tạo, huấn luyện các hộ dân trên địa bàn làm du lịch; dành 1,5 tỷ hỗ trợ nông dân sản xuất, hoàn thiện sản phẩm du lịch; dành 2 tỷ cho công tác xử lý rác thải, gắn bảng hiệu, hướng dẫn…Riêng địa phương cũng dành một nguồn kinh phí đối ứng để hỗ trợ. Các hộ nông dân còn được nhận kinh phí để trang bị, xây dựng lại nơi ở, nhà vệ sinh, nhà bếp để phục vụ du khách chu đáo hơn. Du khách có thể lựa chọn ngủ tại nhà dân hoặc ngủ ở khách sạn. Đặc trưng của loại hình du lịch nông nghiệp là cố gắng giữ nguyên nét văn hóa bản địa ở từng địa phương của An Giang. Hội Nông dân tỉnh An Giang kết hợp cùng nông dân làm du lịch bằng chính ngôi nhà, mảnh đất của họ chứ không phá vỡ những hoạt động hằng ngày của nông dân. Ưu điểm của loại hình du lịch này là nông dân ngay trong quá trình hoạt động sản xuất nông nghiệp vẫn có thể tham gia làm du lịch để kiếm thêm nguồn thu, cải thiện đời sống. Để tránh tình trạng chặt chém du khách, tỉnh An Giang chủ trương thành lập một tổ hợp tác tại mỗi xã theo Nghị định 151/2007/NĐ-CP của Chính phủ. Tổ hợp tác này sẽ thường xuyên kiểm tra giấy phép kinh doanh và thuế thu nhập của mỗi hộ nông dân tham gia làm du lịch. Để giảm bớt chi phí đóng thuế, các hộ có thể gộp chung với nhau và xin vào tổ hợp tác với điều kiện khi tham gia là không tự nâng giá mà phải theo giá thống nhất của tổ hợp tác.

Đến nay có 15/156 phường, xã, thị trấn trong tỉnh được chọn tham gia dự án gắn với các danh lam, thắng cảnh, di tích lịch sử. Điển hình như ở xã Mỹ Hòa Hưng, Tp.Long Xuyên có khu Lưu niệm Bác Tôn Đức Thắng, có vườn cây ăn trái…, du khách đến đây sẽ được du ngoạn trên sông bằng thuyền, ra bờ sông Hậu tắm bùn phù sa, mò ốc đắng; thu hoạch hoa màu, trái cây; tát mương, kéo lưới, câu cá; tham gia các trò chơi dân gian; xem ngư dân đánh bắt cá và chế biến, thưởng thức các chiến lợi phẩm đặc sản do ngư dân đánh bắt trên sông Hậu. Mỗi xã có từ 5 đến 10 hộ tham gia dự án, tổng số hộ tham gia hưởng lợi trực tiếp từ 75 - 100 hộ nông dân, chưa kể số hộ được hưởng lợi gián tiếp từ chương trình đào tạo, cùng tham gia các dịch vụ của dự án và bộ mặt nông thôn được thay đổi, phát triển của cộng đồng ở 15 xã trong quá trình triển khai dự án.

Để duy trì tính bền vững của dự án, tiếp tục nâng cao hiệu quả các loại hình du lịch nông nghiệp hiện có cũng như thiết lập nguồn hỗ trợ tích cực cho người nông dân giai đoạn tiếp theo, ngày 14/2, tỉnh An Giang đã thành lập Trung tâm du lịch nông dân An Giang gắn với các loại hình du lch đặc sắc như: du lịch cộng đồng, du lịch miệt vườn, du lịch sinh thái, du lịch làng nghề, du lịch thể thao, du lịch sông nước, du lịch ẩm thực. Trung tâm du lịch nông dân An Giang thực hiện nhiệm vụ kết nối khách du lịch với nông dân, quảng bá du lịch nông nghiệp, đại diện cho nông dân về mặt pháp lý, tạo điều kiện cho nông dân hợp tác với nhau; đào tạo và hướng dẫn nông dân, quản lý chất lượng, quản lý việc xây dựng các kế hoạch du lịch nông nghiệp và khách du lịch giữa các hội viên nông dân để tránh cạnh tranh không lành mạnh.

Ông Nguyễn Thanh Tùng, phụ trách Trung tâm Du lịch Nông dân An Giang cho biết từ sau khi triển khai dự án Phát triển Du lịch nông nghiệp, diện mạo du lịch nông nghiệp An Giang đã có nhiều khởi sắc. Các sản phẩm du lịch nông nghiệp trên địa bàn ngày càng hoàn thiện hơn, nông dân được đào tạo theo hướng chuyên nghiệp, đặc biệt lượng du khách đến với An Giang thông qua loại hình du lịch tiềm năng này có sự gia tăng rõ rệt. Nếu như năm 2008, du lịch nông nghiệp An Giang đón hơn 1.000 lượt khách tham quan thì năm 2009, con số này tăng lên 2.000 lượt khách, năm 2010 là 4.000 lượt khách, năm 2011 là 7.000 lượt khách và những tháng đầu năm 2012 đã đón hơn 3.000 lượt khách. Du lịch nông nghiệp không chỉ là kênh tiếp thị hiệu quả quảng bá hình ảnh lịch sử, văn hóa, sông nước, con người An Giang đến với đông đảo du khách trong và ngoài nước mà còn góp phần tích cực giúp nông dân tăng thêm thu nhập, thay đổi bộ mặt nông thôn theo hướng bền vững.

Mỹ Châu