CAP Yên Bái: Kiên định hai trụ cột: xanh hóa sản xuất - số hóa quản trị

Phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và chuyển đổi số đã và đang trở thành xu thế tất yếu đối với cộng đồng doanh nghiệp. Tại khu vực Trung du và miền núi phía Bắc - nơi tập trung thực hiện mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, khai thác hiệu quả tiềm năng nông - lâm nghiệp gắn với bảo vệ môi trường theo Nghị quyết số 11-NQ/TW, yêu cầu này càng trở nên cấp thiết.

Trong bối cảnh đó, Công ty Cổ phần Lâm nông sản thực phẩm Yên Bái (CAP Yên Bái) nổi lên như một minh chứng sinh động cho năng lực tự làm mới của doanh nghiệp nông sản miền núi, khi chủ động tiếp cận những chuẩn mực cao nhất của thị trường quốc tế bằng con đường “Xanh hơn trong sản xuất - Số hóa trong quản trị - Chính ngạch trong xuất khẩu”.

Từ “cú sốc thị trường” đến cuộc tái cấu trúc toàn diện

Theo ông Nguyễn Huy Thông - Giám đốc CAP Yên Bái, giai đoạn 2024 - 2025 đánh dấu một thời kỳ đặc biệt khó khăn của ngành nông sản Việt Nam. Tác động đan xen từ xung đột thương mại toàn cầu, biến động logistics, cùng việc các thị trường nhập khẩu, đặc biệt là Trung Quốc siết chặt tiêu chuẩn kỹ thuật, truy xuất nguồn gốc và an toàn thực phẩm đã khiến mô hình xuất khẩu tiểu ngạch bộc lộ rõ những giới hạn.

Ứng dụng cơ giới hóa giúp nâng cao năng suất lao động tại nhà máy sản xuất giấy xuất khẩu của Công ty. Ảnh: Thanh Tiến

Trước thực tế đó, CAP Yên Bái đã đưa ra một quyết định mang tính bước ngoặt: chuyển dịch 100% sang xuất khẩu chính ngạch. Đây không chỉ là sự thay đổi phương thức thông quan, mà là một cuộc tái cấu trúc toàn diện hệ thống sản xuất theo hướng đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế, phù hợp với tinh thần Chỉ thị số 25-CT/TW của Ban Bí thư về thúc đẩy xuất khẩu bền vững và nâng cao năng lực tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.

Doanh nghiệp đầu tư đồng bộ hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001, tổ chức lại mặt bằng nhà máy theo mô hình sản xuất thực phẩm hiện đại, tách biệt rõ từng công đoạn, tăng cường kiểm soát vệ sinh, khử trùng và an toàn sinh học. Từ tư duy “chế biến nông sản”, CAP Yên Bái chuyển sang triết lý sản xuất thực phẩm theo chuẩn mực toàn cầu, lấy chất lượng và minh bạch làm điều kiện tiên quyết để tồn tại.

Chính lựa chọn khó nhưng đúng ấy đã giúp doanh nghiệp vượt qua sóng gió thị trường. Niên độ 2024 - 2025, CAP Yên Bái đạt doanh thu 656 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế 50,4 tỷ đồng, vượt 26% kế hoạch - một kết quả cho thấy sức chống chịu và năng lực thích ứng của doanh nghiệp nội địa khi đi đúng hướng chiến lược.

Kinh tế tuần hoàn - trụ cột xanh của năng lực cạnh tranh

Hiện thực hóa tinh thần Nghị quyết số 55-NQ/TW về phát triển năng lượng bền vững và Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh, CAP Yên Bái đã lựa chọn kinh tế tuần hoàn làm trụ cột dài hạn, với điểm nhấn là hệ thống hồ biogas phủ bạt HDPE tại các nhà máy, đặc biệt ở Nhà máy sắn Văn Yên.

Từ một bài toán môi trường bắt buộc, doanh nghiệp đã biến chất thải sản xuất thành nguồn tài nguyên thứ cấp. Khí gas thu hồi từ biogas được sử dụng thay thế than đá và bã quế, giúp chi phí nhiên liệu giảm tới 83%, từ mức 500 - 600 nghìn đồng xuống dưới 100 nghìn đồng mỗi tấn sản phẩm. Đồng thời, nước thải sau xử lý được tái sử dụng an toàn, giảm mạnh chi phí hóa chất và hạn chế tối đa tác động đến môi trường sinh thái. Ông Nguyễn Huy Thông chia sẻ: “Hệ thống biogas không chỉ là công trình xử lý chất thải, mà là một nhà máy năng lượng thu nhỏ, nơi chúng tôi tái sinh giá trị từ nước thải, bảo vệ môi trường và tạo dư địa phát triển bền vững cho doanh nghiệp”.

Không chỉ giải quyết bài toán nội tại, mô hình này còn tạo lợi thế cạnh tranh rõ rệt về giá thành, giúp CAP Yên Bái đủ sức cạnh tranh sòng phẳng với các đối thủ cạnh tranh trong khu vực như: Thái Lan, Lào, Campuchia - những quốc gia có lợi thế lâu năm về chế biến tinh bột và nông sản.

Đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện

Song hành với chuyển đổi xanh, CAP Yên Bái đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện. Từ hóa đơn điện tử, thông quan điện tử đến triển khai hệ thống ERP cho 8 đơn vị thành viên, mọi quy trình vận hành đều được số hóa, liên thông và minh bạch hóa dữ liệu. Nhờ đó, năng lực điều hành của doanh nghiệp được nâng lên một tầm cao mới. Ban lãnh đạo có thể nắm bắt đầy đủ số liệu sản xuất - tiêu thụ theo thời gian thực, đưa ra quyết định nhanh, chính xác, giảm độ trễ và rủi ro trong quản trị. Đây chính là nền tảng để CAP Yên Bái từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, nơi minh bạch dữ liệu là điều kiện bắt buộc.

Trong tiến trình tái cấu trúc, CAP Yên Bái chấp nhận tinh giản 46% lao động, song đó không phải sự thu hẹp, mà là hệ quả tất yếu của tự động hóa và nâng cao năng suất. Những lao động ở lại được đào tạo bài bản hơn, với thu nhập bình quân đạt 12,6 triệu đồng/người/tháng năm 2025, tăng 80% so với năm 2020.

Không dừng ở đó, doanh nghiệp coi an sinh xã hội là một phần trong chiến lược phát triển bền vững. Mỗi năm, CAP Yên Bái dành 1,5 -2 tỷ đồng cho các hoạt động hỗ trợ cộng đồng, đồng hành cùng người lao động trong những thời điểm thiên tai, khó khăn, đúng với tinh thần “phát triển kinh tế gắn với tiến bộ và công bằng xã hội” mà Đảng và Nhà nước đã xác định.

Bước vào giai đoạn 2026 - 2030, CAP Yên Bái đặt mục tiêu doanh thu 650 tỷ đồng, lợi nhuận trên 50 tỷ đồng và tầm nhìn dài hạn chinh phục mốc doanh thu 1.000 tỷ đồng.

Để hiện thực hóa khát vọng đó, doanh nghiệp tiếp tục đầu tư công nghệ, tối ưu hóa chi phí thêm 5 - 10%, kiên định hai trụ cột xanh hóa sản xuất - số hóa quản trị, qua đó khẳng định vai trò hạt nhân chế biến nông, lâm sản hiện đại của khu vực cửa ngõ Tây Bắc, đóng góp thiết thực vào không gian phát triển mới của tỉnh Lào Cai và vùng liên kết.

Trịnh Long - Hà Thành (Vietnam Business Forum)