Giỗ tổ Hùng Vương- Lễ hội Đền Hùng 2013

Giỗ Tổ Hùng Vương- Lễ hội Đền Hùng năm nay diễn ra trong 7 ngày từ ngày 13-19/4 (tức từ 4-10/3 Âm lịch). Phóng viên Tạp chí Vietnam Business Forum đã phỏng vấn ông Hà Kế San- Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ, Trưởng Ban Tổ chức, về các hoạt động của Giỗ Tổ Hùng Vương- Lễ hội Đền Hùng 2013. Thu Huyền thực hiện.

Trong dịp này diễn ra rất nhiều hoạt động phong phú, cụ thể hóa Chương trình phát triển du lịch quốc gia, đồng thời là bước quan trọng nhằm thực hiện chủ trương xây dựng Thành phố Việt Trì là thành phố lễ hội về với cội nguồn của dân tộc. Do năm nay tổ chức đón Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương là di sản phi vật thể của nhân loại nên sẽ tổ chức đón nhận công bằng và khai mạc lễ hội Đền Hùng, chương trình trong 7 ngày, từ 4-10/4. Thứ hai là tổ chức lễ hội đường phố. Thứ ba, 8 tỉnh ở Bắc - Trung- Nam cùng Phú Thọ cũng sẽ tham gia tổ chức, các tỉnh còn lại mời mỗi tỉnh một đại diện về Phú Thọ cùng tham gia vào tổ chức lễ giỗ tổ– Ông Hà Kế San cho biết.

Giỗ Tổ Hùng Vương- Lễ hội Đền Hùng năm nay diễn ra khi tỉnh Phú Thọ có hai di sản được UNESCO vinh danh là di sản văn hóa thế giới. Vậy các di sản của Phú Thọ sẽ được giới thiệu với công chúng như thế nào trong dịp lễ hội năm nay?

Trước hết là đối với hát Xoan đã được UNESCO vinh danh hơn một năm nay. Phú Thọ tập trung các công việc bảo tồn là tôn vinh các nghệ nhân, vinh danh 33 nghệ nhân. Tổ chức truyền dạy trong các trường học. Tuyên truyền, quảng bá, tổ chức "Liên hoan tiếng hát làng Xoan", tổ chức hát Xoan cổ tại các điểm đình, đền, lễ hội đều tổ chức hát Xoan cổ.

Đối với Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, để đồng bảo cả nước hiểu hơn về việc thờ cúng, nhân dân thế giới cũng hiểu hơn về tục thờ cúng của người VN, từng bước tiến hành chuẩn hóa nghi lễ thờ cúng. Bên cạnh đó cũng chuẩn hóa nghi lễ thờ cúng kể cả ở các địa danh trong tỉnh Phú Thọ và trong cả nước có hoạt động thờ cúng các nhân vật liên quan đến thời đại Vua Hùng. Cùng với đó là tiếp tục đầu tư xây dựng thêm, tôn tạo Đền Hùng để xứng tầm với nơi thực hành cao nhất nghi lễ thờ cúng Hùng Vương.

Tỉnh Phú Thọ thể hiện trách nhiệm của mình như thế nào trong việc gìn giữ di sản đặc biệt "Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương"?

Phú Thọ luôn luôn xác định mình thay mặt đồng bào cả nước trông nom lăng miếu của tổ tiên. Chính vì thế, Phú Thọ xác định thông qua giỗ Tổ và cùng với các tỉnh mà Phú Thọ mời giỗ Tổ để hiểu rằng Phú Thọ có trách nhiệm và không chỉ Phú Thọ cùng với các tỉnh khác tổ chức giỗ Tổ thật sự là trang trọng, linh thiêng và ấn tượng, thể hiện đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", truyền thống tốt đẹp của dân tộc VN, khẳng định tình nghĩa đồng bào. Thông qua đó, giương cao ngọn cờ đại đoàn kết dân tộc để phát triển đất nước và thông qua chương trình này để cho người dân cả nước có thể hiểu thêm về đền Hùng, về tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương và về Phú Thọ.

Ông có nói tỉnh Phú Thọ sẽ cố gắng tạo nên sự mẫu mực về các nghi lễ thờ cúng Hùng Vương. Vậy có sự tiếp thu truyền thống, đồng thời có sự nghiên cứu, cải tiến như thế nào cho phù hợp với nhịp sống hiện đại?

Đối với Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương thì các nghi lễ thờ cúng đã được Bộ Văn hóa- Thể thao-Du lịch quy chuẩn. Việc này Bộ cũng thông báo với các tỉnh là đúng 7h ngày 10/3 thì tổ chức giỗ Tổ. Tuy nhiên do điều kiện từng nơi nên tổ chức khác nhau, nhưng cũng phải từng bước phải chuẩn hóa. Tuy nhiên trong thực tế cũng còn có rất nhiều vấn đề như việc tổ chức quy mô như thế nào, tổ chức vào thời gian ra làm sao thì cũng cần phải tính toán cho phù hợp, kể cả lễ tế thì cũng không thể kéo dài mà cũng cần tổ chức như thế nào cho phù hợp.

Ông nghĩ như thế nào về vấn đề cần phải đảm bảo sự hài hòa giữa vai trò của nhà nước và sự tham gia của nhân dân trong Giỗ Tổ Hùng Vương- Lễ hội Đền Hùng?

Đây là vấn đề Nhà nước và tất cả mọi người cùng quan tâm. Lễ hội xuất phát từ quần chúng nhân dân và tồn tại cùng với người dân. Nhưng trong cuộc sống đương đại, với qui mô và số lượng người tham gia lễ hội đông như thế này, nếu không có sự hỗ trợ và đảm bảo của nhà nước thì lễ hội sẽ khó diễn ra được thành công. Nhà sẽ tạo điều kiện tối đa để người dân tham gia lễ hội. Tôi lấy ví dụ tổ chức cho người dân lễ hội đường phố đó là người dân tham gia với tổ tiên, rước kiệu, ông từ trong các đền... Còn nghi lễ cao nhất là lễ giỗ tổ 10/3 thì là nhà nước đứng ra tổ chức để thay mặt toàn dân tộc cúng giỗ...