Tăng cường hiệu quả công tác giám sát tài chính quốc gia

09:31:30 | 29/8/2013

Ngày 27/8/2013, tại Hà Nội, Bộ Tài chính phối hợp với Tập đoàn dữ liệu quốc tế (IDG Việt Nam) tổ chức Hội thảo - Triển lãm Tài chính Việt Nam 2013 (Vietnam Finance 2013) với chủ đề “Tăng cường giám sát nền tài chính quốc gia: Giải pháp chính sách và công nghệ”. Sự kiện nhằm kết nối và chia sẻ thông tin hiệu quả liên quan đến các giải pháp công nghệ thông tin, đáp ứng yêu cầu tăng cường ổn định nền tài chính quốc gia, thúc đẩy phát triển kinh tế.

Thực tế cho thấy, việc lựa chọn xây dựng và phát triển hệ thống giám sát tài chính (GSTC) nhằm tối ưu việc thúc đẩy tài chính, kinh tế quốc gia luôn là một nhiệm vụ lớn với bất kỳ Chính phủ nào. Trên thế giới, xu hướng những năm gần đây ngày càng hình thành nhiều mô hình giám sát tài chính hợp nhất. Việt Nam hiện cũng đang đứng trước nhiều luồng ý kiến khác nhau về việc tiến tới xây dựng hệ thống GSTC hợp nhất hoặc tiếp tục hoàn thiện, nâng cao năng lực của hệ thống GSTC chức năng hiện hành.

Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ Tài chính Phạm Sỹ Danh nhấn mạnh, đảm bảo an ninh, an toàn tài chính quốc gia, thực hiện giám sát có hiệu quả hoạt động của nền tài chính quốc gia là yêu cầu không thể thiếu đối với bất kỳ quốc gia nào. Trong những năm qua, tuy phải đối mặt với nhiều khó khăn nhưng ngành tài chính vẫn có những bước phát triển nhanh, chắc trên nhiều mặt, an ninh tài chính quốc gia được đảm bảo. Đổng thời đã hình thành hệ thống các chỉ tiêu giám sát đồng bộ trên thị trường tài chính. Trong đó, ba trụ cột được xem là quan trọng nhất đối với nền tài chính quốc gia là: giám sát tài chính công, giám sát tài chính doanh nghiệp và giám sát thị trường tài chính. Ba trụ cột này có mối quan hệ, tương tác lẫn nhau và cùng hướng tới mục tiêu chung là đảm bảo an ninh, an toàn nền tài chính quốc gia.

Theo ông Lê Thanh Tâm, Tổng Giám đốc IDG ASEAN, thời gian qua đã có nhiều cuộc thảo luận với phần lớn những ý kiến đưa ra ủng hộ việc tái cấu trúc hệ thống GSTC Việt Nam trở nên hợp nhất hơn nhằm hoàn thành tốt những nhiệm vụ của hệ thống GSTC đối với một thị trường tài chính nhỏ nhưng có mức độ tập trung cao cùng tốc độ phát triển nhanh chóng. Vấn đề này hiện đang nhận được nhiều sự quan tâm từ các cơ quan Chính phủ và chuyên gia về tài chính, bởi tính quyết định của nó trong việc tối ưu hóa chức năng của GSTC đối với thị trường tài chính. Được xem như chiến lược quan trọng trong việc nâng cao hoạt động của hệ thống GSTC hợp nhất, việc đổi mới chính sách và ứng dụng CNTT trong ngành Tài chính Việt Nam sẽ được thảo luận tại hội thảo lần này. Đây cũng là một trong những ưu tiên hàng đầu để triển khai Chính phủ điện tử ở Việt Nam.

Theo ông Đặng Quyết Tiến, Phó Cục trưởng Cục Tài chính Doanh nghiệp, Bộ Tài chính, việc quản lý và giám sát tài chính đối với vốn nhà nước tại các doanh nghiệp nhà nước là một việc làm cần thiết nhằm đánh giá đúng thực trạng hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, giúp nhà nước và các cơ quan quản lý nhà nước kịp thời phát hiện các yếu kém trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp để có cảnh báo và đề ra biện pháp chấn chỉnh kịp thời. Tuy nhiên, qua thực tế thực hiện trong thời gian qua cho thấy các quy định về giám sát, đánh giá hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước còn bất cập, chưa thực sự tạo cơ chế hiệu quả để kịp thời phát hiện, cảnh báo cho chủ sở hữu doanh nghiệp về những nguy cơ, dấu hiệu rủi ro về tài chính... Hiện Bộ Tài chính đang triển khai việc hướng dẫn các nội dung đã nêu ại Nghị định số 61/2013/NĐ-CP nhằm nhanh chóng đưa cơ chế giám sát mà Chính phủ đã phê duyệt đi vào thực tế.

Đại diện Ủy Ban Giám sát tài chính quốc gia, ông Hà Huy Tuấn, Phó Chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia khẳng định, việc giám sát an toàn vĩ mô đang từng bước được cải thiện tại Việt Nam trên cơ sở Chính phủ và các cơ quan trong mạng lưới an toàn tài chính đã nhận thức rõ tầm quan trọng của công tác giám sát an toàn vĩ mô đối với sự ổn định của hệ thống tài chính. Tuy nhiên theo ông Tuấn, để góp phần nâng cao năng lực giám sát an toàn vĩ mô, cần chú trọng thực hiện tốt một số công việc: Kỷ luật thị trường phải được tôn trọng; Cần phải chuẩn bị tốt kiến thức và hiểu biết sâu về các điều kiện kinh tế và thị trường tài chính cho cán bộ của các cơ quan giám sát an toàn vĩ mô.

Bên cạnh đó, theo Phó Chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia, về trung và dài hạn, Việt Nam cần phải đánh giá toàn diện thực trạng và khả năng triển khai hoạt động giám sát an toàn vĩ mô tại Việt Nam, trên cơ sở đó xây dựng khuôn khổ pháp lý cho hoạt động này cũng như xây dựng một cơ chế điều phối thực sự có hiệu quả giữa các cơ quan trong mạng lưới an toàn tài chính (bao gồm Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia và Cơ quan bảo hiểm Tiền gửi) cho phù hợp với thông lệ quốc tế và điều kiện thực tiễn của Việt nam.

Ông Đoàn Thanh Tùng, Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước

Hoạt động của Thị trường chứng khoán tác động lớn đến môi trường đầu tư nói riêng và nền kinh tế nói chung. Xuất phát từ tính chất phức tạp, nhạy cảm của thị trường chứng khoán, việc điều hành và giám sát thị trường để đảm bảo tính công khai và minh bạch là việc làm cần thiết nhằm đảm bảo hoạt động của thị trường được hiệu quả, công bằng, bảo vệ quyền lợi chính đáng cho các nhà đầu tư.

Việc ứng dụng công nghệ thông tin hiện đại trong giám sát và công bố thông tin trên thị trường chứng khoan đã đem lại nhiều hiệu quả thiết thực. Tuy nhiên cần tăng cường sự phối hợp chặt chẽ giữa UBCKNN và đối tác quốc tế; xây dựng giải pháp có thể đáp ứng linh hoạt sự thay đổi của các quy trình nghiệp vụ; Chú trọng khâu khảo sát, phân tích thiết kế hệ thống và đặc biệt cần lựa chọn nhà thầu có chất lượng tốt, am hiểu nghiệp vụ để thiết lập môi trường quản lý, điều hành thị trường rất hiệu quả và tạo dựng một thị trường chứng khoán công khai, minh bạch, đáng tin cậy.

Ông Trần Kim Chung, Phó viện trưởng, Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương

Duy trì ổn định tài chính không phải và không thể là sứ mệnh của duy nhất một cơ quan Nhà nước nào đó mà đòi hỏi nỗ lực chung của nhiều cơ quan có thẩm quyền khác nhau. Bên cạnh đó, một hạ tầng tài chính vững mạnh rõ ràng là tiền đề quan trọng bảo đảm cho các định chế tài chính hoạt động tốt và các thị trường tài chính vận hành trôi chảy. Ngược lại, thiếu một thể chế tài chính vững chắc, các cơ quan giám sát tài chính dù cố gắng nhưng vẫn thất bại khi thực thi sứ mệnh của mình, không ai khác, chính Chính phủ phải đảm đương vai trò thiết lập hạ tầng tài chính vững mạnh cho quốc gia mình.

Việt Nam nhằm tới mục tiêu củng cố, duy trì một hệ thống tài chính ổn định, lành mạnh cần phải phân định rành mạch hơn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của từng thành viên chính trong mạng an toàn tài chính quốc gia – Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Bộ Tài chính, Ủy ban giám sát tài chính Quốc gia, Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam cũng như quan hệ phối hợp công tác giữa các cơ quan này.

Ông Phạm Công Minh, Phó Cục trưởng, Cục Tin học và Thống kê tài chính, Bộ Tài chính

Trong các hoạt động giám sát, vấn đề an toàn, an ninh thông tin là rất quan trọng, bởi một khi thông tin bị bóp méo, sẽ làm sai lệch các quyết định cuối cùng, gây tổn hại rất lớn đối với nền kinh tế.

Trong thực tế thời gian qua, không ít các cuộc hack, tấn công của các hack, thậm chí chỉ là những thông tin dò rỉ đã tạo ra những sóng gió không phải chỉ ở một tập đoàn, mà gây cả những khó khăn đối với cả một quốc gia. Vì thế, các giải pháp về an toàn bảo mật thông tin, trong điều kiện mở rộng trao đổi thông tin, tăng khả năng truy cập phục vụ công tác giám sát là vô cùng cấp thiết và không hề đơn giản. Những định hướng giải pháp, các lời tư vấn đều hết sức quan trọng đối với nhu cầu tăng cường giám sát nền tài chính quốc gia.

Thu Hà