Thị trường xe đạp điện: Nỗ lực giành lại thị phần

Khi chiếc xe đạp điện dần trở nên quen thuộc đối với mỗi người tiêu dùng Việt Nam, thì cũng là lúc các DN trong nước phải gồng mình để giành lại thị phần trên trường nội địa.

Theo kết quả thăm dò từ ban tổ chức Hội chợ triển lãm Quốc tế xe hai bánh 2013, trên thị trường Việt Nam hiện nay, xe đạp, xe đạp điện Nhật Bản, Trung Quốc, Đài Loan chiếm tới 80% thị phần, với kiểu dáng, màu sắc đa dạng, trong khi đó xe do DN trong nước sản xuất chiếm 8% thị phần, với các thương hiệu như Thống Nhất, Delta, Hitasa, Martin 107.

Lép vế trên “sân” nhà

Đối với các hãng chế tạo xe đạp điện trên thế giới hiện nay họ đi theo xu thế một chiếc xe vừa có thêm phần động cơ điện, vừa giữ nguyên được tính năng của xe đạp để đáp ứng nhu cầu thể thao. Tuy nhiên, giá thành một chiếc xe đạp điện do Nhật, Pháp, Mỹ, Đức sản xuất hiện quá cao so với khả năng của người tiêu dùng Việt Nam. Ví dụ, giá một chiếc xe đạp điện Đài Loan 700USD, Singapore 700USD, Pháp 900USD, Đức 900USD, Mỹ 1.200USD, Nhật Bản 1.300USD. Đây lại chính là yếu tố để sản phẩm xe đạp điện VN tự tin cạnh tranh với xe đạp ngoại.

Thực tế thì xe đạp điện mang nhãn hiệu “made in VN” vừa ra đời đã vấp phải sự cạnh tranh khốc liệt của hàng Trung Quốc. Xe đạp điện Trung Quốc thực chất là từ chiếc xe đạp nguyên thủy biến tấu thành những kiểu xe đạp có dáng vẻ như một chiếc xe máy, có đèn pha, xi-nhan được thiết kế hiện đại. Bình ắc quy (bộ phận quan trọng nhất của xe) được thiết kế nằm ngay dưới yên, thuận tiện khi nạp điện, dễ tháo lắp. Và, quan trọng nhất là giá cả hợp với túi tiền người tiêu dùng. Và có lẽ vì thế, hàng Trung Quốc đủ sức cạnh tranh ở thị trường VN, khiến các hãng xe đạp điện trong nước đang phải vật lộn vất vả để có thể tồn tại. Vài năm trước, Thống Nhất được biết đến như nhà sản xuất xe đạp hàng đầu VN nhưng vài năm trở lại đây, trung bình mỗi ngày ở Hà Nội Cty này chỉ tiêu thụ được 200 xe và doanh nghiệp này buộc phải thu hẹp xuống còn 2 địa điểm bán hàng tại Hà Nội.

Cũng tương tự như tình cảnh của Thống Nhất, trước đây Cty Delta có thể sản xuất 300 - 400 chiếc xe đạp mỗi tháng nhưng những tháng gần đây, mức độ tiêu thụ xe cũng chỉ sảfxuaats và tiêu thụ được 150 - 200 chiếc, ông Vũ Tiến Hào – Cty Delta cho biết.

Xe đạp điện nhập ngoại đang chiếm lĩnh gần 80% thị phần và chủ yếu có xuất xứ từ Trung Quốc, Nhật Bản với các thương hiệu như Asama, Giant, Sukaki, Honda,Yamaha… không vượt trội về chất lượng nhưng vẫn dễ dàng lất lướt xe đạp điện VN. Với thực tế này, nếu các DN nội không có kế hoạch phát triển thì họ sẽ nhanh chóng bị mất thị phần.

Kiên trì tìm cơ hội…

Dù chỉ chiếm khoảng 10% thị phần xe đạp điện nhưng khá nhiều doanh nghiệp xe đạp điện “nội” cho biết họ không nản lòng. Một vị lãnh đạo Cty TNHH một thành viên xe đạp Thống Nhất cho rằng, đơn vị hiện đã liên tục cải tiến mẫu mã để phục vụ nhu cầu khách hàng, đầu tư loại động cơ điện loại tốt nhất để lắp ráp, bộ sạc điện sản xuất theo tiêu chuẩn đặt hàng của hãng Siemens. Cty hiện đang tập trung vào đối tượng tiêu dùng là người già, học sinh, sinh viên. Công ty sẽ liên tục nghiên cứu những mẫu thiết kế riêng phù hợp cho từng đối tượng với giá thành thấp nhất để cạnh tranh…

Một thời gian dài trước đây, sau khi bị Tổng vụ Thương mại thuộc Ủy ban Châu Âu áp thuế chống bán phá giá, các Cty xe đạp Việt Nam đã hướng trở lại thị trường nội địa với dòng xe đạp điện. Cty Thống Nhất đã đầu tư 2 triệu USD mua các thiết bị công nghệ từ Châu Âu, Nhật, Đài Loan, gồm hệ thống máy ép nhựa, dây chuyền sơn bột tĩnh điện, máy hàn robot. Hiện Thống Nhất có khả năng chế tạo, lắp ráp hơn 100 cỡ vành (bánh xe) và có thể sản xuất đa dạng hóa sản phẩm theo cả phân khúc bình dân và cao cấp. Sắp tới, trong Hội chợ Triển lãm Quốc tế xe hai bánh sẽ diễn ra tại TP HCM, công ty Thống Nhất sẽ tham gia hội chợ để quảng bá sâu rộng sản phẩm đến người tiêu dùng trong nước - ông Nguyễn Hữu Sơn - Giám đốc Cty TNHH một thành viên xe đạp Thống Nhất chia sẻ.

Với Delta không chỉ tìm cách mở rộng thị trường nội địa, công ty còn đẩy mạnh tiêu thụ xe đạp điện trên thị trường thế giới. Sản phẩm của Delta hiện đã có mặt ở các nước: Thụy Sĩ, Canada, Mỹ... và Delta đã tiến hành chào hàng 230USD với một số DN Pháp.

Tuy nhiên một vướng mắc khiến khả năng cạnh tranh của các sản phẩm xe đạp điện Việt nam yếu thế là thuế nhập khẩu linh kiện thiết bị dùng để sản xuất xe đạp điện còn quá cao: động cơ thuế 30%, ắc quy: 60%, một số bộ phận khác cũng chịu thuế tới 60%... khiến giá thành sản phẩm cao. Để tháo gỡ vấn đề này, các doanh nghiệp sản xuất xe đạp điện nội đều bày tỏ mong muốn Nhà nước cần có chính sách thuế phù hợp để giúp các DN đẩy mạnh sản xuất và tiêu thụ sản phẩm.

Nguyễn Thanh