Phát huy vai trò của doanh nghiệp, doanh nhân

“Năm 2013 là một năm vô cùng khó khăn đối với hoạt động sản xuất kinh doanh của cộng đồng doanh nghiệp. Tuy nhiên, bên cạnh khó khăn, vẫn có rất nhiều doanh nghiệp đã vươn lên, nắm bắt cơ hội để tiếp tục trụ lại và phát triển hoạt động sản xuất, kinh doanh.” - Chủ tịch VCCI Vũ Tiến Lộc cho biết tại Hội nghị Hội viên VCCI khu vực phía Bắc diễn ra tại Hà Nội ngày 3/12/2013.

Hội nghị Hội viên VCCI khu vực phía Nam cũng đã được tổ chức tại TP.Hồ Chí Minh vào 2/12. Nội dung quan trọng của Hội nghị Hội viên VCCI là hướng đến thảo luận các văn kiện trình Đại hội và Hiệp thương chọn cử Đại biểu đi tham dự Đại hội VCCI lần thứ VI sắp diễn ra tới đây, nhằm tạo nên sức mạnh tích cực từ tiếng nói thống nhất của cộng đồng doanh nghiệp để phát triển và đóng góp cho nền kinh tế trong năm 2014.

Đánh giá về tình hình phát triển của cộng đồng doanh nghiệp, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Văn Dũng cho biết, trong 5 năm vừa qua và đặc biệt là 2 năm gần đây, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã nắm bắt được nhiều cơ hội kinh doanh do hội nhập quốc tế mang lại, tuy nhiên cộng đồng doanh nghiệp nói chung phải đối mặt với nhiều vấn đề do sự bất ổn của kinh tế vĩ mô. Số doanh nghiệp rời thị trường cũng chiếm tỷ trọng đáng kể. Năng lực cạnh tranh và hiệu quả sản xuất kinh doanh thấp của các doanh nghiệp so với yêu cầu hội nhập vẫn là vấn đề tồn tại lớn nhất hiện nay.

Những kết quả nổi bật

Trong những năm qua, VCCI đã tổng kết thực tiễn, tập hợp ‎ý kiến doanh nghiệp, doanh nhân góp phần vào việc xây dựng đường lối chính sách, pháp luật về phát triển kinh tế và doanh nghiệp, hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường ở Việt Nam. VCCI đã góp ý xây dựng trung bình mỗi năm hơn 60 dự thảo văn bản quy phạm pháp luật/ hiệp định quốc tế, tổ chức trên 1.564 cuộc hội thảo, hội nghị, tọa đàm xây dựng pháp luật, chính sách (tăng gấp 4 lần so với nhiệm kỳ trước). VCCI đã tổ chức nghiên cứu, công bố báo cáo thường niên và các báo cáo định kỳ khác về tình hình doanh nghiệp và kiến nghị kịp thời những giải pháp, chính sách với Chính phủ. Các diễn đàn kinh tế mùa Xuân/mùa Thu do VCCI phối hợp với Uỷ ban Kinh tế của Quốc hội tổ chức và Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF) do Chủ tịch VCCI là đồng Chủ tịch phối hợp với cộng đồng doanh nghiệp Quốc tế tại Việt Nam tổ chức hàng năm là những Diễn đàn đối thoại chính sách kinh tế lớn nhất và có uy tín ở Việt Nam. Nhiều ý kiến, kiến nghị của VCCI qua các hội nghị, hội thảo, tọa đàm, báo cáo đã được các cơ quan Đảng, Quốc hội và Chính phủ tiếp thu.

Một kết quả nổi bật trong nhiệm kỳ là VCCI đã đề xuất, chủ trì xây dựng và trình Đề án làm cơ sở để và trình Bộ Chính trị và ban hành thành Nghị quyết số 09/NQ-TW về xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ doanh nhân trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế- văn kiện đầu tiên của Đảng về doanh nhân trong hơn 80 năm qua. Đây là bước đột phá về mặt tư duy, khẳng định, vai trò, vị trí của đội ngũ doanh nghiệp, doanh nhân Việt Nam trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, trong đó xác định nhiệm vụ xây dựng đội ngũ doanh nhân Việt Nam lớn mạnh là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, đồng thời đề ra các giải pháp đồng bộ xây dựng và phát triển cộng đồng doanh nghiệp và đội ngũ doanh nhân trong tình hình mới.

Ông Dũng cho biết, theo tinh thần của Nghị quyết 09/NQ-TW với vai trò ngày càng tăng của doanh nhân, doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN VN, tại Diễn đàn Quốc hội, Chủ tịch VCCI kiến nghị đưa doanh nhân, doanh nghiệp vào Hiến pháp và khẳng định chủ trương Nhà nước khuyến khích, tạo điều kiện vào bảo hộ cho mọi tổ chức cá nhân đầu tư sản xuất kinh doanh, nhưng đặc biệt chú trọng tới lực lượng chủ công là các doanh nghiệp – loại hình tổ chức sản xuất kinh doanh hiện đại, chuyên nghiệp, minh bạch, có sức cạnh tranh cao được điều hành bởi các doanh nhân. Kiến nghị trên đã được Quốc hội chấp nhận và doanh nhân, doanh nghiệp lần đầu tiên đã được chính danh trong Hiến pháp nước nhà.

Cùng với việc tham mưu hoàn thiện môi trường thể chế và chính sách kinh tế trong nước, VCCI đã tham gia tích cực và hiệu quả các hoạt động nghiên cứu, vận động chính sách đối với các vấn đề hội nhập trên phạm vi quốc tế. VCCI đã nghiên cứu và tham vấn với đoàn đàm phán của Chính phủ trong quá trình và đàm phán các Hiệp định thương mại quốc tế quan trọng như: Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương TPP, Hiệp định Thuận lợi hóa Thương mại của WTO, các Hiệp định trong khuôn khổ Vòng đàm phán Doha, các Hiệp định thương mại song phương giữa Việt Nam với EU, Hàn Quốc v.v...

Theo ông Dũng, công tác đào tạo, phát triển doanh nghiệp và xây dựng đội ngũ doanh nhân đã có chuyển biến mạnh cả về lượng và chất. Trong nhiệm kỳ 2008-2013, VCCI đã tổ chức được 6.071 lớp đào tạo cho gần 305.665 lượt học viên từ các doanh nghiệp, tăng 90% về số lớp và 73% về số lượt người tham dự so với nhiệm kỳ trước. VCCI cũng đã triển khai nhiều chương trình, dự án mang tính sáng tạo, phục vụ trực tiếp đối tượng các DNNVV, phát triển công nghiệp hỗ trợ, phát triển chú trọng ở vùng sâu vùng xa, khu vực nông thôn, phát triển bền vững. Hoạt động xúc tiến thương mại - đầu tư được triển khai khá toàn diện và được đổi mới theo hướng tập trung vào các hoạt động xúc tiến ở tầm quốc gia, gắn kết xúc tiến theo lĩnh vực ngành hàng với xúc tiến theo khu vực thị trường, gắn kết hỗ trợ các DNVVN với hỗ trợ các doanh nghiệp lớn của nền kinh tế.

Cho đến nay, VCCI đã thiết lập quan hệ hợp tác chặt chẽ với 120 Phòng Thương mại - Công nghiệp và các tổ chức xúc tiến thương mại - đầu tư trên thế giới. VCCI cũng đã kết nạp thêm gần 3.500 hội viên nâng tổng số hội viên của VCCI lên trên 100 ngàn doanh nghiệp (trong đó có trên 11 ngàn doanh nghiệp là hội viên trực tiếp).

Tập trung tháo gỡ khó khăn và hỗ trợ DN

Ông Dũng cho biết, trong những năm tới, đặc biệt là những năm đầu của nhiệm kỳ Đại hội lần thứ VI, tình hình nền kinh tế và cộng đồng doanh nghiệp được dự báo là sẽ tiếp tục còn khó khăn. Do vậy, hai yêu cầu xuyên suốt và trọng tâm trong việc thực hiện các nhiệm vụ của VCCI trong nhiệm kỳ tới sẽ là tập trung kiến nghị với Đảng và Nhà nước các vấn đề chính sách, thể chế cũng như trực tiếp triển khai các hoạt động trong phạm vi chức năng và nhiệm vụ của mình để tập trung tháo gỡ khó khăn và hỗ trợ cho các doanh nghiệp trụ vững để duy trì sản xuất kinh doanh, đóng góp vào tăng trưởng. Đồng thời hỗ trợ cho các doanh nghiệp đẩy mạnh tái cấu trúc để nâng cao năng lực cạnh tranh để hội nhập có hiệu quả và phát triển bền vững.

VCCI cũng đặt ra 7 nhiệm vụ trong kỳ tới gồm: Một là, tiếp tục nghiên cứu, đề xuất các chính sách, giải pháp để tiếp tục triển khai có hiệu quả Nghị quyết số 09-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ doanh nhân Việt Nam trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế; Hai là, tiếp tục triển khai các hoạt động thúc đẩy cải thiện môi trường kinh doanh, đặc biệt là môi trường kinh doanh tại các địa phương; Ba là, hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện tái cấu trúc hiệu quả; Bốn là, tham gia xây dựng và hoàn thiện khung khổ pháp luật, chính sách về Hiệp hội doanh nghiệp; Năm là, thực hiện tốt vai trò đại diện người sử dụng lao động ở cấp quốc gia; Sáu là, mở rộng và nâng cao chất lượng hoạt động xúc tiến thương mại - đầu tư, phát triển các cơ hội kinh doanh cho doanh nghiệp, tăng cường hệ thống dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp; Bảy là, tiếp tục đổi mới tổ chức hoạt động của cơ quan VCCI theo hướng linh hoạt, chuyên nghiệp.

Một số đại biểu đã đề xuất VCCI tới đây cần có đại diện tại các quốc gia khác để cùng với các đại sứ quán Việt Nam tại các quốc gia, các tham tán thương mại, hỗ trợ tốt hơn cho cộng đồng doanh nghiệp; thành lập các hội đồng hiệp hội doanh nghiệp ở các tỉnh để liên kết doanh nghiệp được dễ dàng, tạo ra các mô hình phát triển kinh doanh mới áp dụng tại Việt Nam, đồng thời nên có những tác động nhất định để phát triển ngành công nghiệp phụ trợ.

Anh Mai