Tăng tốc đưa VN thành quốc gia mạnh về CNTT

Bộ Thông tin và Truyền thông đã xây dựng “Đề án tăng tốc sớm đưa Việt Nam trở thành quốc gia mạnh về Công nghệ thông tin và Truyền thông” từ năm 2009. Mục tiêu lớn nhất mà đề án đưa ra là vào năm 2015, Việt Nam sẽ đứng trong số 70 nước phát triển CNTT và Truyền thông hàng đầu thế giới.

Trong định hướng phát triển CNTT – TT Việt Nam, phát triển nguồn nhân lực chính là một trong những yếu tố quan trọng quyết định sự phát triển của ngành tại Việt Nam.

Tập trung phát triển nguồn nhân lực

Không phải khi có đề án tăng tốc này mà việc chú trọng tới sự phát triển nguồn nhân lực CNTT mới được chú trọng mà kể từ 2007, Chính Phủ đã định hướng phát triển ngành CNTT viễn thông phải coi trọng phát triển nguồn nhân lực.Theo đó, phát triển nguồn nhân lực công nghệ thông tin (bao gồm nhân lực làm việc trong các doanh nghiệp viễn thông, doanh nghiệp công nghiệp công nghệ thông tin; nhân lực cho ứng dụng công nghệ thông tin; nhân lực cho đào tạo công nghệ thông tin, điện tử, viễn thông và người dân sử dụng các ứng dụng công nghệ thông tin) là yếu tố then chốt có ý nghĩa quyết định đối với việc ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin.

Phát triển nguồn nhân lực công nghệ thông tin phải đảm bảo chất lượng, đồng bộ, chuyển dịch nhanh về cơ cấu theo hướng tăng nhanh tỷ lệ nguồn nhân lực có trình độ cao, tăng cường năng lực công nghệ thông tin quốc gia. Phát triển nguồn nhân lực công nghệ thông tin phải gắn kết chặt chẽ với quá trình đổi mới giáo dục và đào tạo, đặc biệt là đổi mới giáo dục đại học. Vì thế, Chính phủ đã đầu tư cho đào tạo CNTT tại các trường như Đại học Quốc gia Hà Nội, ĐH Quốc gia HCM...

Chính Phủ cũng đã đặt ra mục tiêu đến năm 2015 Việt Nam cần có 25 vạn chuyên viên CNTT với 50% đạt chuẩn trình độ khu vực và 53 vạn nhân viên ứng dụng thuộc mọi lĩnh vực. Theo Phó thủ tướng Phạm Gia Khiêm, nội dung kế hoạch này đã thể hiện “đào tạo đáp ứng yêu cầu xã hội” đối với một lĩnh vực khoa học – công nghệ trọng điểm như CNTT. Dự báo từ nay đến năm 2015 thế giới thiếu 10 triệu nhân lực CNTT. Nếu Việt Nam làm được việc cung cấp nhân lực sẽ là một lợi thế lớn. Việc này đòi hỏi Việt Nam cần đầu tư cho giáo dục CNTT một cách thiết thực và thực tế hơn.

Ông Trương Gia Bình, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn FPT cho rằng, hướng đi tốt nhất phải xuất phát từ nhu cầu thực tế. Vì vậy, đầu tiên cần xác định rõ thế nào là một quốc gia mạnh về CNTT? Theo ông Bình, tập trung vào nhân lực, đào tạo vẫn là yêu cầu cấp bách, vì chỉ có nguồn nhân lực cao mới đủ khả năng tiếp thu công nghệ mới đưa vào sản xuất, tham gia thị trường lao động quốc tế, từ đó tạo dựng và hình thành một ngành kinh tế mũi nhọn. Khi đó, các hãng hàng đầu thế giới (cả phần cứng, phần mềm) sẽ tìm đến Việt Nam.

Tăng tốc phát triển ngành

Ngày 22/9/2010, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã chính thức phê duyệt Đề án sớm đưa Việt Nam trở thành nước mạnh về CNTT-TT. Hai mốc thời gian quan trọng mà đề án đưa ra trong quá trình thực hiện tăng tốc là năm 2015 (năm này Việt Nam sẽ phải đứng trong số 70 nước phát triển CNTT – TT hàng đầu thế giới) và 2020. Một trong những mục tiêu chủ đạo là đưa ngành CNTT-TT trở thành mũi nhọn, tăng trưởng hàng năm cao gấp 2-3 lần tăng trưởng GDP, đồng thời phát triển nguồn nhân lực đạt chuẩn quốc tế và thiết lập hạ tầng viễn thông băng rộng trên phạm vi cả nước. Chính phủ dự kiến sẽ đầu tư hơn 2.347 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước để hiện thực hóa các mục tiêu đặt ra trong Đề án sớm đưa Việt Nam thành quốc gia mạnh về CNTT-TT giai đoạn 2015-2020.

Về công nghiệp CNTT, đề án đặt ra mục tiêu đưa Việt Nam nằm trong top 15 quốc gia trên thế giới về gia công phần mềm và nội dung số vào năm 2015 và lên top 10 quốc gia dẫn đầu thế giới vào năm 2020. Đặc biệt, ngành công nghiệp phần mềm và dịch vụ CNTT phải trở thành ngành công nghiệp tăng trưởng nhanh nhất trong các ngành kinh tế.

Bên cạnh đó, vào năm 2015, các doanh nghiệp trong ngành có đủ năng lực thiết kế và sản xuất một số phần cứng và linh kiện thay thế nhập khẩu, đồng thời đẩy mạnh nghiên cứu chế tạo vi mạch tích hợp. Đến năm 2020, Việt Nam sẽ hình thành một số tổ chức nghiên cứu và phát triển về CNTT-TT mạnh, đủ năng lực nghiên cứu ra các sản phẩm công nghệ cao.

Cụ thể với nguồn nhân lực, đề án đặt mục tiêu khoảng 30% lượng sinh viên CNTT và điện tử viễn thông tốt nghiệp đại học đủ khả năng chuyên môn ngoại ngữ để tham gia thị trường lao động quốc tế vào năm 2015. Mục tiêu này đến năm 2020 là 80% và có 1 triệu nhân lực trong lĩnh vực CNTT. Theo đó, tỷ lệ người sử dụng Internet sẽ tăng lên 50% sau 5 năm tới và 70% sau 10 năm. Để tăng tốc, Đề án sẽ hỗ trợ những DN CNTT-TT lớn mở rộng thị trường với mục tiêu có một số doanh nghiệp đạt doanh thu 10 tỷ USD vào năm 2015 và 15 tỷ USD vào năm 2020.

Theo Đề án, trong lĩnh vực viễn thông, Việt Nam sẽ hoàn thành cơ bản mạng băng rộng kết nối đến các xã phường trên toàn quốc, phủ sóng di động băng rộng đến 85% dân cư và đứng thứ 65 trở lên trong bảng xếp hạng của Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU) và năm 2015. Đến 2020, mục tiêu là hoàn thiện mạng băng rộng đến hầu hết thôn bản, phủ sóng di động băng rộng đến 95% dân cư và đứng thứ 55 trở lên trong bảng xếp hàng của ITU. Đến năm 2011, hầu hết các hộ gia đình có máy điện thoại. Đến năm 2015 số hộ gia đình có máy tính và internet chiếm 20-30% và sẽ tăng lên 50-60% vào năm 2020, trong đó khoảng 30% sử dụng truyền hình cáp quang và phấn đấu 90% số hộ gia đình có Tivi, trong đó 80% được xem truyền hình số.

Đề án đã đặt ra mục tiêu cung cấp hầu hết dịch vụ công trực tuyến ở mức 2 và mức 3 (nhận mẫu hồ sơ trên mạng và trao đổi thông tin, gửi và nhận hồ sơ qua mạng) và khoảng 80% doanh nghiệp, tổ chức xã hội ứng dụng CNTT vào điều hành và sản xuất kinh doanh. Từ nay đến năm 2015, ứng dụng CNTT vào các lĩnh vực có phạm vi ảnh hưởng rộng như quản lý giao thông đô thị, vệ sinh an toàn thực phẩm hay dự báo thời tiết sẽ được thúc đẩy mạnh hơn.

Đến năm 2020, chính phủ tham vọng đưa Việt Nam nằm trong nhóm 1/3 nước dẫn đầu thế giới trong bảng xếp hạng về mức độ sẵn sàng Chính phủ điện tử của Liên hiệp quốc. Để đạt được các mục tiêu trên, đề án nêu ra một ra một loạt chính sách ưu tiên phát triển nguồn nhân lực, phát triển công nghiệp CNTT, hạ tầng viễn thông cũng như ứng dụng CNTT trong khối cơ quan nhà nước, doanh nghiệp và xã hội.

Bộ TT&TT đang xây dựng dự thảo Chương trình quốc gia phát triển CNTT Việt Nam đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020. Đây là chương trình cụ thể hóa các mục tiêu của Đề án sớm đưa Việt Nam thành quốc gia mạnh về CNTT-TT giai đoạn 2015-2020 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Kim Phượng