“ Kiểm soát lượng tiền cung ứng phù hợp”

“Trong những tháng cuối năm 2011, để góp phần đạt được các mục tiêu của Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tiếp tục chính sách tiền tệ chặt chẽ, linh hoạt để kiểm soát lượng tiền cung ứng phù hợp với lượng tiền cung ứng đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, đảm bảo tăng trưởng tín dụng dưới 20% (khoảng 15-18%), tổng phương tiện thanh toán tăng 15-16%, tỷ giá ổn định, lãi suất cho vay giảm dần theo mức giảm của lạm phát, đảm bảo an toàn hệ thống…”

Đây là một trong những mục tiêu quan trọng mà NHNN đưa ra tại Hội nghị sơ kết triển khai Nghị quyết 11/NQ-CP ngày 24/2/2011 của Chính phủ và Chỉ thị số 01/CT-NHNN ngày 01/3/2011 của NHNN về kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội, đồng thời triển khai nhiệm vụ những tháng cuối năm 2011 vừa được tổ chức tại Hà Nội.

Cơ cấu tín dụng chuyển hướng tích cực

Theo báo cáo của NHNN, tổng phương tiện thanh toán đến ngày 30/8 tăng 9,16% so với cuối năm 2010, thấp hơn mức tăng 19,87% và 16,41% của cùng kỳ năm 2009 và 2010; Tín dụng đối với nền kinh tế đến ngày 30/8 tăng 8,85% so với cuối năm 2010, thấp hơn mức tăng 16,9% của cùng kỳ năm 2010 nhưng bằng khoảng 50% tốc độ tăng tín dụng dự kiến cả năm 2011 (khoảng 15-18%).

Cơ cấu tín dụng chuyển hướng tích cực: đến cuối tháng 8, tín dụng đối với lĩnh vực sản xuất tăng khoảng14,79%, trong đó tín dụng nông nghiệp, nông thôn tăng 30,5%; tín dụng xuất khẩu tăng 35,02%; tín dụng phi sản xuất giảm -16,95%, trong đó, dư nợ cho vay để đầu tư, kinh doanh chứng khoán giảm -43,03%, dư nợ cho vay để đầu tư kinh doanh bất động sản giảm -10,1%, dư nợ cho vay tiêu dùng giảm -23,12%.

Theo báo cáo, lãi suất tăng cao trong 4 tháng đầu năm nhưng từ tháng 5, sức ép tăng lãi suất giảm, đến cuối tháng 8/2011, một số TCTD hạ lãi suất đối với một số khoản cho vay sản xuất kinh doanh thông thường trong biên độ 17-19%/năm.

Đáng chú ý, ngày 26/8/2011, Thống đốc NHNN đã trủ trì cuộc họp với 12 NHTM hàng đầu Việt Nam về các giải pháp triển khai hoạt động ngân hàng trong những tháng cuối năm 2011. Tại cuộc họp, các ngân hàng cam kết thực hiện nghiêm túc trần lãi suất huy động 14%/năm; và đồng thuận giảm lãi suất cho vay đối với lĩnh vực sản xuất kinh doanh thông thường xuống 17-19%/năm từ giữa tháng 9/2011. Hiện nay, lãi suất thị trường nội tệ liên ngân hàng ổn định ở mức thấp hơn các mức lãi suất điều hành của NHNN, qua đêm ở mức 10,5-11%/năm, 1-2 tuần 11-13%/năm.

Thị trường ngoại hối có nhiều diễn biến tích cực, cho dù có biến động mạnh trong hơn 3 tháng đầu năm nhưng đã ổn định trở lại. Những ngày đầu tháng 8 biến động tăng nhưng chủ yếu do tác động của giá vàng thế giới. Sau khi NHNN điều chỉnh tăng tỷ giá bình quân liên ngân hàng, giảm biên độ giao dịch cùng với các biện pháp quản lý thị trường tự do, thị trường ngoại hối phản ứng tích cực, tỷ giá được kiểm soát trong biên độ cho phép. Chênh lệch tỷ giá thị trường chính thức và thị trường tự do thu hẹp, thanh khoản trên thị trường liên ngân hàng cải thiện, các NHTM cân đối được nguồn cung ngoại tệ từ tổ chức kinh tế và dân cư, thực hiện bán ngoại tệ cho NHNN tăng dự trữ ngoại hối Nhà nước. Từ đầu tháng 8 do giá vàng thế giới tăng đột biến đẩy hoạt động mua bán, đầu cơ vàng trong nước lên cao, ảnh hưởng đến ổn định tỷ giá. Tuy nhiên nhờ những biện pháp can thiệp kịp thời và kiên quyết của NHNN, đến nay tỷ giá đã ổn định trở lại.

Về bình ổn thị trường vàng, theo NHNN, từ đầu tháng 7 đến cuối tháng 8, do thị trường tài chính quốc tế biến động phức tạp, giá vàng thế giới liên tục tăng cao, giá vàng trong nước tăng theo. NHNN đã đưa ra một số biện pháp để bình ổn thị trường vàng, đến nay, mặc dù giá vàng thế giới vẫn ở mức cao nhưng chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới hầu như không đáng kể và có những thời điểm giá vàng trong nước còn thấp hơn giá vàng thế giới.

Đặc biệt, hoạt động của hệ thống các TCTD an toàn, đảm bảo thanh khoản; nợ xấu tăng nhưng vẫn trong tầm kiểm soát (đến cuối tháng 7 nợ xấu là 3,04%/tổng dư nợ cho vay so với mức 2,16% cuối năm 2010).

Quyết tâm lành mạnh hóa hoạt động ngân hàng

Tại Hội nghị, lãnh đạo các TCTD đã bày tỏ sự đồng tình và thống nhất cao với các chủ trương, giải pháp của NHNN cho những tháng còn lại của năm 2011 và ý chí quyết tâm thực hiện nhằm làm lành mạnh hóa hoạt động ngân hàng; hỗ trợ cho hoạt động sản xuất kinh doanh theo đúng tinh thần của Nghị quyết 11 nhằm kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an sinh xã hội.

Theo đó, đối với việc kiểm soát tăng trưởng tín dụng bằng VND, tùy theo diễn biến thị trường, đặc biệt là tình hình cung cầu ngoại tệ, NHNN tiếp tục điều hành linh hoạt qua các kênh, đảm bảo hài hòa về mức tăng và lượng cung ứng tiền qua các tháng, đảm bảo mục tiêu chính sách tiền tệ. Trước mắt vẫn duy trì các quy định về cho vay phi sản xuất, tùy theo diễn biến tình hình, NHNN sẽ trình Chính phủ cho phép có những điều chỉnh phù hợp.

Bên cạnh đó, NHNN sẽ thanh tra, kiểm tra một số TCTD có tăng trưởng tín dụng ngoại tệ cao và hệ số sử dụng vốn ngoại tệ cao; sửa đổi cơ chế cho vay bằng ngoại tệ theo hướng quy định điều kiện chặt chẽ hơn đối với khách hàng không có nguồn thu ngoại tệ từ hoạt động sản xuất kinh doanh để trả nợ vay. NHNN cũng ban hành quy chế trần giao dịch kỳ hạn nhằm tăng chi phí vay bằng ngoại tệ.

Đặc biệt, NHNN sẽ giữ nguyên các mức lãi suất điều hành của NHNN như hiện nay, duy trì trần lãi suất huy động vốn bằng VND 14%/năm để tạo điều kiện cho các TCTD đưa mặt bằng lãi suất cho vay về biên độ 17-19% đối với lĩnh vực sản xuất kinh doanh thông thường; giữ nguyên trần lãi suất bằng ngoại tệ của các TCTD đối với khách hàng là tổ chức và dân cư. Ban hành Thông tư quy định về hoạt động ủy thác, nhận ủy thác của TCTD để tránh việc các TCTD lợi dụng đưa lãi suất huy động lên cao.

Về điều hành thị trường vàng, NHNN đang xây dựng và sẽ trình Chính phủ phương án bình ổn thị trường vàng trong ngắn hạn và phương án NHNN huy động vàng trong nền kinh tế để tăng dự trữ ngoại hối Nhà nước, đảm bảo quyền lợi của người dân có vàng cũng như tăng cường nguồn lực can thiệp của Nhà nước; trình Chính phủ Nghị định về quản lý hoạt động sản xuất- kinh doanh vàng.

Mai Ngọc