Góp ý cho Dự thảo Luật thuế thu nhập DN sửa đổi

Vừa qua, tại HN, VCCI và các hiệp hội doanh nghiệp, ngành hàng đã tổ chức Tọa đàm “Góp ý cho Dự thảo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (sửa đổi)" với sự tham dự của hơn 50 đại biểu từ các bộ, ngành và Ủy ban Tài chính- Ngân sách của Quốc hội cùng đại diện các hiệp hội doanh nghiệp, ngành hàng.

Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp qua 4 năm triển khai đã đạt được nhiều mục tiêu đặt ra như từng bước giảm thuế suất phổ thông, giúp doanh nghiệp giảm nghĩa vụ nộp thuế, tăng tích lũy cho tái đầu tư sản xuất kinh doanh, tạo bình đẳng về thuế đối với doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, khuyến khích đổi mới công nghệ…Tuy nhiên, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp vẫn còn một số hạn chế do chưa phù hợp với những thay đổi của quá trình phát triển kinh tế-xã hội và hội nhập kinh tế quốc tế.

Vấn đề mà nhiều đại diện các hiệp hội doanh nghiệp quan tâm là “thuế suất phổ thông” và mức khống chế chi phí quảng cáo, khuyến mại.

Giảm thuế TNDN nhưng sẽ tăng thu ở các loại thuế khác

Về nguyên tắc, nếu một loại thuế có các mức thu khác nhau cho từng loại hình doanh nghiệp, thì tình trạng các đơn vị thỏa thuận với cán bộ thuế sẽ diễn ra nhiều hơn. Hay nói cách khác, luật về thuế có nhiều nấc thang sẽ làm tăng nguy cơ tham nhũng, ảnh hưởng đến môi trường kinh doanh nói chung. Việc doanh nghiệp vừa và nhỏ có mức thuế thu nhập thấp hơn thuế suất phổ thông cũng không phù hợp với xu hướng chung trên thế giới- là chỉ áp dụng một mức thuế suất.

Luật thuế TNDN hiện hành quy định hai hình thức ưu đãi thuế là thuế suất ưu đãi có thời hạn và thời gian được miễn thuế, giảm thuế đối với một số lĩnh vực, địa bàn cần khuyến khích đầu tư.

Theo đó mức ưu đãi cao nhất (thuế suất 10% trong 15 năm, được miễn thuế tối đa trong 4 năm, giảm 50% số thuế phải nộp tối đa trong 9 năm tiếp theo) dành cho các DN thành lập mới từ dự án đầu tư thuộc lĩnh vực công nghệ cao, nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ...

Trên thực tế, so với các nước trong khu vực, mức thuế của Việt Nam vẫn chưa tạo đà cho các doanh nghiệp phát triển. Do vậy, để doanh nghiêp thực sự có động lực để tái cơ cấu đầu tư, xử lý hàng tồn kho thì các Hiệp hội đã đề xuất giảm thuế suất phổ thông xuống mức 20% hoặc ít nhất cũng xuống mức 22%.

Tính toán của Bộ Tài chính cho thấy, nếu giảm 1% thuế thu nhập doanh nghiệp thì ngân sách Nhà nước sẽ giảm thu 6.000 tỷ đồng. Việc giảm thuế suất phổ thông xuống mức 23%, giảm thuế thu nhập với doanh nghiệp vừa và nhỏ xuống 20% như dự thảo Luật thì thu ngân sách trong năm 2014 sẽ giảm 2.081 tỷ đồng. Hơn nữa, thu ngân sách Nhà nước trong quý I.2013 hiện chỉ bằng 20,6% dự toán, trong khi cùng kỳ các năm trước thường bằng 27% dự toán. Vì vậy, một số ý kiến cho rằng, việc giảm nhanh thuế thu nhập doanh nghiệp như đề xuất của các hiệp hội sẽ khiến khó cân đối thu chi ngân sách.

Tuy nhiên, theo ông Trần Bá Trung, Hiệp hội các nhà đầu tư tài chính, đánh giá tác động của dự án Luật này đã xác định việc giảm thuế thu nhập doanh nghiệp xuống 23% sẽ khiến ngân sách năm 2014 giảm thu 2.081 tỷ đồng. Song có thể thấy, ngân sách Nhà nước cũng sẽ tăng thu ở loại thuế khác như thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt. Bởi khi gánh nặng thuế thu nhập doanh nghiệp giảm thì mỗi đơn vị sẽ có điều kiện hơn để tăng cường đầu tư cho sản xuất, kinh doanh. Cơ quan chủ trì soạn thảo cũng cần định lượng các khoản thu ngân sách bổ sung do tác động của việc giảm loại thuế này.

Giới hạn chi quảng cáo trên tổng doanh thu

Theo Phó chủ tịch thường trực Hiệp hội doanh nghiệp dược Việt Nam Trần Đức Chính, VN cần xác định lộ trình tiến tới bỏ quy định về mức khống chế chi phí quảng cáo.

Ông Chính cho rằng, thương hiệu của một sản phẩm, một doanh nghiệp là tài sản vô hình quý giá. Để có được thương hiệu tốt, các doanh nghiệp phải đầu tư trong thời gian dài, với quy mô vốn không nhỏ cho cả trước, trong và sau khi sản phẩm thâm nhập thị trường. Mà quảng cáo là phương thức hữu hiệu để doanh nghiệp xây dựng và phát triển thương hiệu cho mình. Chi cho quảng cáo là chi cho tương lai, đầu tư vào tài sản vô hình của doanh nghiệp.Vì vậy, đã là một khoản đầu tư thì cơ quan xây dựng chính sách, pháp luật hãy cân nhắc việc đưa định mức chi quảng cáo. Nhà nước không nên làm thay, mà hãy để doanh nghiệp tự cân nhắc đầu tư bao nhiêu là đủ, đầu tư trong thời điểm nào là thích hợp. Trên thế giới hiện chỉ có hai quốc gia khác cũng có quy định về mức khống chế chi cho quảng cáo, tiếp thị như VN là Trung Quốc, Lithuania. Vì thế, cần xác định lộ trình tiến tới bỏ quy định về mức khống chế chi phí được trừ đối với các hoạt động này, bảo đảm phù hợp với thông lệ quốc tế. Đối với lĩnh vực kinh doanh độc quyền như điện, nước, xăng dầu... cần nghiên cứu quy định tỷ lệ khống chế thấp hơn mức 15%. Ngoài ra, quy định tỷ lệ khống chế về quảng cáo, tiếp thị dựa trên tổng chi phí được trừ là chưa bảo đảm hợp lý, phức tạp trong tính toán. Do đó, đề nghị nghiên cứu, quy định mức khống chế theo tỷ lệ % trên doanh thu của doanh nghiệp (không quy định tỷ lệ % trên tổng chi phí được trừ).

Theo ông Trung, giới hạn chi quảng cáo trên tổng doanh thu sẽ dễ thực hiện hơn so với xác định từ tổng chi của doanh nghiệp. Dự thảo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (sửa đổi) đã quy định chi cho quảng cáo, tiếp thị, khuyến mại, hoa hồng môi giới; chi tiếp tân, khánh tiết, hội nghị; chi hỗ trợ tiếp thị, chi hỗ trợ chi phí liên quan trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh không vượt quá 15% tổng chi của doanh nghiệp sẽ được trừ khi xác nhận thu nhập chịu thuế.

“Định mức chi cho quảng cáo đã được nâng lên nhưng chưa có bước đột phá mạnh mẽ. Trong khi đó, quảng cáo hiện là hoạt động không thể thiếu, doanh nghiệp phải tìm mọi cách để quảng bá sản phẩm trong khả năng cho phép. Mặt khác, về nguyên tắc, Nhà nước đứng ở vị thế của cơ quan quản lý ngành, lĩnh vực thì không nên làm thay việc mà chủ sở hữu của doanh nghiệp cũng có thể thực hiện được. Hãy để doanh nghiệp tự quyết định mức chi cho quảng cáo vì thực tế không phải lúc nào cũng cần chi lớn cho quảng cáo. Trong điều kiện hiện nay nếu chưa thể xóa bỏ giới hạn mức chi cho quảng cáo, thì hãy khống chế ở mức 15% tổng doanh thu. Việc giới hạn chi quảng cáo trên tổng doanh thu sẽ dễ thực hiện hơn so với xác định từ tổng chi của doanh nghiệp”, ông Trung nói.

Quỳnh Anh