09:16:19 | 23/5/2013
Theo Cục Sở hữu trí tuệ, Bộ Khoa học và Công nghệ, hiện đã có 35 sản phẩm được đăng ký Bảo hộ chỉ dẫn địa lý (GI) tại Việt Nam, trong đó có 3 sản phẩm nước ngoài. Về tiềm năng, Việt Nam có khoảng 1.000 sản phẩm có khả năng đăng ký GI.
Một số đặc sản của Việt Nam như: Nước mắm Phú Quốc, chè Shan Tuyết, cà phê Buôn Ma Thuột, bưởi Đoan Hùng, thanh long Bình Thuận, gạo tám xoan Hải Hậu, cam Vinh, Hồi Lạng Sơn, Vải thiều Thanh Hà... đã được bảo hộ chỉ dẫn địa lý. Những sản phẩm này tiêu thụ trên thị trường thế giới được tiêu thụ mạnh với giá cao bởi độ tincậy vào chất lượng. Đó là kết quả tất yếu đối với những sản phẩm đã được bảo hộ chỉ dẫn địa lý - Trưởng phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam, ông Franz Jessen khẳng định trong một hội thảo gần đây về vấn đề này được tổ chức tại Hà Nội.
Theo kinh nghiệm của các chuyên gia của Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam thực tế tại thị trường Châu Âu, sản phẩm GI có sự cạnh tranh bình đẳng trên thị trường và bán được với giá cao hơn so với các sản phẩm cùng loại không có GI.
Bảo hộ chỉ dẫn địa lý là giải pháp hiệu quả khẳng định chất lượng đối với hàng hóa nông sản. Theo thống kê của EU, hiện nay có khoảng 2.768 sản phẩm tại khối này có đăng ký GI, trong đó có đến 82% là nông sản và thực phẩm và tiêu thụ nội khối chiếm khoảng 20%. Theo ông Laurent Lourdais, chuyên gia tư vấn Tổng cục nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Ủy ban Châu Âu thì sản phẩm GI liên kết với các phong tục truyền thống, thừa hưởng danh tiếng của địa phương, quốc gia. Sản phẩm GI không phải là sản phẩm sáng tạo mới mà là sản phẩm truyền thống được thừa nhận. Nhãn chỉ dẫn địa lý khẳng định giá trị của sản phẩm đã có sẵn và độc nhất. GI là đảm bảo để hành hóa được bảo hộ không bị lẫn lộn với hàng hóa thông thường khác từ cùng một khu vực địa lý. Đối với người tiêu dùng, họ chấp nhận mức giá cao của sản phẩm GI để được đảm bảo về chất lượng, nguồn gốc và tính riêng biệt của sản phẩm.
Thực tế thì bảo hộ chỉ dẫn địa lý còn là giải pháp bảo vệ tên (danh tiếng) cho các sản phẩm có giá trị. Các nhà sản xuất ra sản phẩm GI phải bảo vệ danh tiếng của sản phẩm thông qua việc duy trì và nâng cao các tiêu chuẩn nhằm đạt được mức giá cao cho sản phẩm hoặc duy trì được giá.
Ông Trần Hữu Nam – Phó Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ cho rằng: cùng với khía cạnh thương mại, tại Việt Nam hiệu quả từ GI còn là giải quyết nhu cầu đa dạng về an toàn thực phẩm, an toàn thực phẩm, bảo tồn tài nguyên thiên nhiên và đa dạng sinh học, góp phần phát triển văn hóa nông thôn và văn hóa quốc gia. Thực tế là các chương trình bảo hộ đã có tác động tích cực và quan trọng đối với nhiều vùng nông nghiệp và nông thôn nơi các sản phẩm này được chế biến.
Theo các chuyên gia về GI của Phái đoàn Liên minh Châu Âu tại Việt Nam, bảo hộ chỉ dẫn địa lý không phải là giải pháp toàn diện cho việc nâng cao khả năng cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường và cũng không phải là giải pháp giải quyết toàn diện các vấn đề đối với hàng nông sản. Tuy nhiên, về pháp lý thì đặc biệt quan trọng vì nó là công cụ để chống lại hàng giả, gian lận thương mại, củng cố và bảo vệ các thị trường hiện tại. Khi Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU (FTA) có hiệu lực thì Việt Nam cần phải có những sản phẩm GI khi tiếp cận vào EU, ông Franz Jessen khuyến cáo.
Nguyễn Thanh
English
