Bình ổn giá: “Tính thời điểm” là rất quan trọng

Sáng ngày 7-7-2010, Cục Quản lý giá, Bộ Tài chính đã tổ chức Hội nghị tổng kết 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm.

Bên lề cuộc họp, phóng viên Tạp chí Vietnam Business Forum đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Tiến Thỏa, Cục trưởng Cục Quản lý giá, Bộ Tài chính nhằm làm rõ hơn tình hình biến động giá của một loạt các mặt hàng, lĩnh vực then chốt của nền kinh tế cũng như cuộc sống dân sinh.

Nhìn lại công tác quản lý giá 6 tháng đầu năm 2010, Cục trưởng có thể đánh giá khái quát tình hình thực hiện nhiệm vụ quản lý và điều hành giá trong thời gian qua?

Trước hết, về công tác bình ổn giá, thực hiện sự chỉ đạo sát sao của Thủ tướng Chính phủ ở Chỉ thị số 2008/CT-TTg về tăng cường thực hiện các giải pháp thúc đẩy sản xuất kinh doanh, bình ổn giá cả thị trường, Cục đã cử nhiều đoàn công tác đi nắm tình hình cũng như thực hiện các biện pháp bình ổn giá ở các địa phương. Cục cũng phối kết hợp với đơn vị có liên quan như Sở Tài Chính, Cục Thuế, Cục Hải Quan, Kho bạc Nhà nước tham mưu cho các cấp có thẩm quyền quyết định công bố các biện pháp bình ổn giá, không để xẩy ra tình trạng tăng đột biến về giá tại các địa phương, kiểm soát chặt chẽ các phương án giá và mức tăng hàng hóa, dịch vụ do nhà nước đặt hàng, chi từ nguồn Ngân sách nhà nước.

Những giải pháp trên phần nào đã có tác dụng tích cực trong việc đảm bảo cân đối cung – cầu hàng hóa, dịch vụ, không để xẩy ra hiện tượng thiếu hàng gây đột biến về giá. Đồng thời tạo tác động bình ổn giá lan tỏa, không chỉ hỗ trợ người tiêu dùng mà còn hỗ trợ các địa phương trên địa bàn cả nước.

Ngoài ra, xác định công tác điều hành bình ổn giá là nhiệm vụ lâu dài thường xuyên, Cục đã chủ động trình Bộ định hướng điều hành giá cả năm 2010 phấn đấu góp phần thực hiện kiểm soát chỉ số tăng giá tiêu dùng không quá 7%/năm. Cục cũng tham mưu cho Bộ có văn bản gửi Bộ Y tế về tăng cường thanh kiểm tra về các mặt hàng giá thuốc. Giả định và xây dựng nhiều kịch bản bình ổn giá, điều hành giá để có thể ứng phó nhanh kịp thời khi thị trường giá có những động thái xấu.

Theo Cục trưởng đâu là những mặt hàng “nhạy cảm” cần tiếp tục có những biện pháp quản lý mạnh hơn để giữ tính ổn định của thị trường trong thời gian tới ?

Tham khảo nhiều ý kiến của các chuyên gia kinh tế, cũng như sự đánh giá khách quản của Cục, năm nay, do đặc thù thời tiết nắng nóng nên giá điện sẽ có nhiều sự nhiều sự thay đổi. Bên cạnh đó, sức ỳ của thị trường vẫn còn khá lớn mặc dù đã có sự can thiệp bằng các giải pháp lớn của nhà nước như các biện pháp kích cầu kinh tế, giãn thuế cho doanh nghiệp... Tuy nhiên, công tác bình ổn giá trong điều kiện hiện nay, cần được điều hành một cách linh hoạt không cứng nhắc, phải căn cứ vào từng loại mặt hàng mà có các biện pháp điều hành khác nhau để vừa đảm bảo sản xuất kinh doanh vừa góp phần tăng cường phát triển kinh tế không để tái lạm phát cao trở lại. Một số mặt hàng có tính chất nhạy cảm về giá khác như phương án điều chính giá dịch vụ vận chuyển hành khách bằng đường hàng không nội địa trên các tuyến bay còn vị thế hoạt động độc quyền. Bên cạnh đó là mặt hàng giá xăng, cũng được sự điều chỉnh theo cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước như quy định tại Nghị định số 84/2009 NĐ-CP của Chính phủ về kinh doanh xăng dầu. Các biện pháp được Cục đưa ra nhằm hạ nhiệt sức nóng trong thị trường xăng dầu trong thời gian qua là Cục đã quyết định sử dụng giải pháp như: giãn cách thời gian điều chính tăng giá xăng dầu, sử dụng quỹ BOG, giảm thuế nhập khẩu xăng dầu từ 3-5% tùy theo từng chủng loại để bình ổn giá xăng dầu trong nước trước diễn biến tăng giá xăng dầu trên thế giới.

Các mặt hàng phục vụ thiết yếu phục vụ nhu cầu dân sinh như: thuốc, xi măng, sắt thép, phân bón cũng đã có nhiều biện pháp quản lý triệt để phối kết hợp với các bộ ngành có liên quan để đưa ra mức giá hợp lý nhất đến tay người tiêu dùng. Các mặt hàng thuộc cơ chế đấu thầu, đấu giá thẩm định giá có nguồn gốc mua sắm từ ngân sách Nhà nước cũng được Cục kiểm tra tránh gây lãng phí tài sản nhà nước.

Nhìn vào tình hình thị trường vừa qua, vẫn có ý kiến cho rằng, một số mặt hàng thiết yếu của cuộc sống vẫn có mức giá tăng cao, cụ thể giá nhiều chủng loại sữa, ông lý giải thế nào về điều này ?

Riêng về tình hình tăng giá sữa, đúng là trong thời gian qua giá sữa đã có những thời điểm tăng giá gây khó khăn trong sinh hoạt của người dân. Đây cũng là một mặt hàng có lợi nhuận cao trong kinh doanh. Bằng nhiều giải pháp đồng bộ quyết liệt Cục đã kiên quyết chỉ đạo và phối hợp với các bộ ngành liên quan kiểm soát chặt giá sữa trong thời gian tới. Nhân nói chuyện giá sữa, thời gian tới, sẽ có một đoàn công tác của chính phủ NewZeadland làm việc với Chính phủ Việt Nam về khung giá sữa. Đây cũng là một nhiệm vụ mới đặt ra cho Cục trong việc ban hành các văn bản quản lý giá sữa mới có yếu tố nước ngoài.

Thời điểm hiện tại, đã bước sang quý III, ông có thể đánh giá khái quát tình hình biến động giá trong những tháng tiếp theo ?

Theo tôi, giá của hầu hết các mặt hàng phục vụ nhu cầu phát triển kinh tế, hay nhu cầu dân sinh thời gian tới sẽ vẫn nằm trong vòng kiểm soát của Nhà nước. Tuy nhiên, có một thực tế là nếu không tỉnh táo trong việc điều hành tăng- giảm giá sẽ có thể gây ra những hiệu ứng dây chuyền. Ví dụ, thời điểm năm học mới sắp đến gần nếu chúng ta tăng giá các nhu yếu như than, điện, giá sách giáo khoa sẽ tăng vọt khiến cho một bộ phận không nhỏ người dân có con em đến trường sẽ lao đao. Nên bài toán “tính thời điểm” lại trở lại, tăng giá vào lúc nào, bao nhiêu, như thế nào cần có sự tính toán căn cơ tránh hệ lụy cho người dân.

Xin cám ơn ông !

Anh Phương