Xóa nhà siêu mỏng, siêu méo: Quyết tâm nhiều, hiệu quả ít

Trước tình trạng nhà siêu mỏng, siêu méo mọc lên ngày càng nhiều trên địa bàn thủ đô, UBND TP Hà Nội vừa có văn bản chỉ đạo, từ nay trở đi, đối với các dự án đầu tư xây dựng đường giao thông mới, Thành phố chỉ xem xét, phê duyệt khi có quy hoạch hai bên tuyến đường kèm theo; điều này sẽ tránh được tình trạng nhà siêu mỏng, siêu méo xuất hiện theo những tuyến đường mới mở. Quận Thanh Xuân được chọn làm điểm xử lý thí điểm các biến dạng kiểu này.

Phố càng mới càng nhiều nhà siêu mỏng, siêu méo

Mặc dù quyết tâm xóa bỏ nhà siêu mỏng, siêu méo đã được TP Hà Nội đưa ra và quyết tâm thực hiện từ mấy năm nay, tuy nhiên tình hình hầu như không được cải thiện. Song hành cùng với những tuyến đường mới là những ngôi nhà có hình thù kỳ lạ vẫn ngang nhiên mọc lên, các quy định hành chính và những biện pháp lâu dài về quy hoạch hầu như không có tác dụng gì. Những đường phố mới được đầu tư hàng tỷ đô la Mỹ vẫn xuất hiện những ngôi nhà làm mất mỹ quan chung của thành phố.

Theo khảo sát của phóng viên Vietnam Busines Forum, trên đường Hồ Tùng Mậu, (tuyến Quốc lộ 32) tuyến đường mới hoàn thành không lâu đã xuất hiện nhiều nhà siêu mỏng, siêu méo. Trên tuyến đường này, có những ngôi nhà diện tích chỉ chừng 2m2, vừa đủ để một cái bàn và một chỗ ngồi. Có những khoảng đất chỉ còn 60cm bề ngang cũng được người dân xây tường khoanh lại, lợp tôn và rao cho thuê. Còn những căn nhà rộng chưa đến 10m2 hay các khu đất có hình học biến dạng được xây nhà lên 2- 3 tầng nhiều không đếm hết. Thậm chí, ở một ngã ba, một miếng đất tam giác hơn 2m2 cũng đang được chủ nhân cho xây nhà để mở cửa hàng.

Gần trung tâm hơn phải kể đến đường Lê Văn Lương kéo dài, đây là một trong những công trình trọng điểm chào mừng 1000 năm Thăng Long- Hà Nội. Mặc dù có sự “chăm chút” của thành phố nhưng đầu đường Lê Văn Lương kéo dài có tới gần mười ngôi nhà nằm hai bên đường có hình dạng siêu mỏng, siêu méo, có công trình được xây lên 3- 4 tầng. Một mảnh đất hình tam giác chỉ đủ kê 1 cái giường, 1 tủ lạnh cũng đang được chủ nhà chuẩn bị xây nhà cấp 4 để ở. Ước tính, diện tích của mảnh đất này khoảng 25m2 nhưng chủ nhà khẳng định đã được UBND quận cho xây dựng.

Ông Đặng Hồng Thái, Phó Chủ tịch UBND quận Thanh Xuân cho biết, sau khi giải phóng mặt bằng thực hiện mở đường giao thông theo quy hoạch như: Nút giao Ngã Tư Sở, Ngã Tư Vọng, Thoát nước sông Tô Lịch, đường Vành đai 3, Nút giao Thanh Xuân, đường Lê Văn Lương kéo dài… toàn quận có 81 trường hợp mặt bằng không đủ điều kiện xây dựng. Các công trình này có diện tích từ 1m2 cho tới 17,6 m2.

Thành phố Hà Nội hiện có trên 300 trường hợp nhà siêu mỏng, siêu méo, trong đó nhiều nhất ở các quận Thanh Xuân, Ba Đình, Hai Bà Trưng.

Thí điểm đi đến đâu?

Trong đợt ra quân lần này, UBND TP Hà Nội đã chọn quận Thanh Xuân, nơi tập trung rất nhiều nhà siêu mỏng, siêu méo để tổ chức thí điểm giải quyết dứt điểm những công trình siêu mỏng, siêu méo, từ đó nhân rộng ra trên địa bàn Thành phố.

Thành phố yêu cầu, trước ngày 14/3, tất cả các quận, huyện phải báo cáo lại chính xác số lượng các trường hợp nhà siêu mỏng, siêu méo trên địa bàn.

Ông Đặng Hồng Thái cho biết, tính tới thời điểm này, quận Thanh Xuân đã xử lý được 62 trường hợp nhà siêu mỏng, siêu méo. Cụ thể, 5 trường hợp ở đường Trường Chinh đã có quyết định thu hồi đất để thực hiện dự án mở rộng đường Trường Chinh giai đoạn 2; 30 ki ốt của trường Trung học Cảnh sát Nhân Dân 1 (có diện tích từ 4,1m2 đến 14,2 m2) quận đã xây dựng tường rào cao 2,5m dài 100 m2 tạo kiến trúc cảnh quan cho Hà Nội; 21 hộ ở nút giao thông Thanh Xuân đã hợp khối, 1 nhà ở 522 Nguyễn Trãi đã bị cưỡng chế.

Tuy nhiên, thực tế hiện nay tại Thanh Xuân vẫn còn 19 trường hợp chưa xử lý ở đường Lê Văn Lương kéo dài, đường Khuất Duy Tiến, dọc bờ sông Tô Lịch… “Đây là việc khó vì chưa có văn bản hướng dẫn thỏa đáng về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ tái định cư cho các trường hợp này”- ông Thái Nói

Theo Phó chủ tịch UBND TP Hà Nội Phí Thái Bình, những trường hợp đất và công trình xây dựng trên đất nếu không đủ điều kiện về mặt bằng để xây dựng, phát sinh sau 2005, UBND quận, huyện thị xã phải tổ chức vận động nhân dân hoàn thành việc hợp khối đúng thời hạn nếu không thì sẽ bị thu hồi để giải phóng mặt bằng và áp dụng mức bồi thường, hỗ trợ, tái định cư ở mức cao nhất. Thậm chí, có thể bố trí căn hộ tái định cư.

Tuy nhiên, theo ông Đào Ngọc Nghiêm, Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch và phát triển đô thị Thành phố Hà Nội, hiện tượng nhà siêu mỏng, siêu méo là tồn tại tất yếu của những đô thị có quá trình phát triển liên tục. Mặc dù diện tích rất nhỏ, không phù hợp với kiến trúc đô thị nhưng họ vẫn được các cơ quan quản lý doanh nghiệp chấp nhận, cho họ được phép kinh doanh, buôn bán và vẫn thu thuế. Như vậy đương nhiên là vẫn công nhận sự tồn tại của họ để tăng nguồn thu cho ngân sách, đây là mâu thuẫn cần phải xem xét, giải quyết. Giải quyết nhà siêu mỏng, siêu méo không chỉ những nhà quy hoạch kiến trúc vào cuộc mà cả các nhà quản lý kinh doanh dịch vụ thương mại, thu thuế… Tuy nhiên, chúng ta chưa làm được việc đó.

Lương Tuấn