Tìm giải pháp hỗ trợ DNNVV

Theo bản Dự thảo mà Bộ Kế hoạch và Đầu tư trình Chính Phủ, từ nay đến năm 2015 dự kiến sẽ có khoảng 450.000 doanh nghiệp (DN) nhỏ và được thành lập mới (cao hơn 8.000 DN của giai đoạn 2006-2010), tham gia xuất khẩu đạt 10-12% (hiện nay khoảng 7%), sẽ chiếm 40% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, đóng góp khoảng 30% GDP và 35% tổng thu ngân sách nhà nước.

Con số hơn 47.800 dừng hoạt động, dừng nộp thuế hoặc tuyên bố phá sản trong 9 tháng đầu năm nay tuy chưa cho thấy bức tranh toàn cảnh về hoạt động của các DN nhưng đã thấy những mảng tối. Các điều kiện để kinh doanh đã và đang khó khăn hơn đối với DN. Cộng vào đó là nguồn lực các DN trong nước chưa vững nên sẽ phải đối mặt với nhiều thử thách hơn khi đến kỳ đáo hạn, phải trả nợ vay, nguồn dự phòng cạn kiệt tại thời điểm cuối năm tài chính.

Tại Hội thảo góp ý vào Dự thảo Kế hoạch Phát triển DN nhỏ và vừa giai đoạn 2011-2015, do Cục Phát triển doanh nghiệp (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) thực hiện vừa qua, bà Phạm Thị Thu Hằng, Tổng thư ký Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đặc biệt lưu ý tới con số 48.700 DN giải thể hoặc ngừng hoạt động trong 9 tháng đầu năm 2011. Vì vậy, cần có giải pháp cấp bách cũng như lâu dài để hỗ trợ cho lĩnh vực DN này. Đặc biệt là những vấn đề cốt yếu của DN nhỏ và vừa đang cần như nguồn vốn, công nghệ, lao động chất lượng cao, thông tin thị trường, chính sách vĩ mô…

Theo đánh giá của Đại diện Cục Phát triển doanh nghiệp- Bộ KH- ĐT thì hệ thống trợ giúp phát triển DN nhỏ và vừa còn mỏng, sự kết hợp giữa các Bộ, ban, ngành Trung ương trong việc thực hiện kế hoạch còn chưa hiệu quả, một số hoạt động trợ giúp còn mang tính phong trào, chưa thiết thực…Việc hỗ trợ thời gian qua thực sự chưa đến được với cộng đồng DN. Cộng vào đó là tâm lý ưu tiên các DN lớn nhất là tại các địa phương bởi lẽ vai trò và đóng góp của số ít DN này vẫn nổi trội so với các DN nhỏ, dù áp đảo về số lượng. Do vậy, về tài chính, dù quỹ bảo lãnh tín dụng cho DN nhỏ và vừa đã có, nhưng chưa thực hiện được. Hỗ trợ khoa học công nghệ, nhân lực quản trị… cũng đã có chính sách, nhưng nhìn đến nguồn lực tài chính lại vướng. Dự kiến, tổng kinh phí trợ giúp DN nhỏ và vừa trong giai đoạn 2011-2015 sẽ khoảng 3.470 tỷ đồng, trong đó từ ngân sách trung ương 1.870 tỷ đồng, không bao gồm các chương trình đổi mới công nghệ; ngân sách địa phương góp 1.500 tỷ đồng; còn lại (khoảng 100 tỷ đồng) sẽ huy động từ doanh nghiệp.

Khắc phục những hạn chế này, tại bản Dự thảo trình Chính Phủ lần này đã có những thay đổi khá lớn. Nổi bật là vấn đề tư duy, xác định DN nhỏ và vừa là chiến lược lâu dài, nhất quán và xuyên suốt trong chương trình hành động của Chính phủ, là nhiệm vụ trọng tâm trong chính sách phát triển kinh tế của Quốc gia. Vì vậy, Chính Phủ sẽ tạo môi trường hành lang pháp lý thuận lợi cho DN nhỏ và vừa phát triển bình đẳng và cạnh tranh lành mạnh, nhằm huy động mọi nguồn lực cho đầu tư phát triển.

Theo bản Dự thảo, năm 2015 dự kiến sẽ có khỏang 450.000 DN nhỏ và vừa được thành lập mới (cao hơn 8.000 DN của giai đoạn 2006-2010), tham gia xuất khẩu đạt 10-12% (hiện nay khoảng 7%), sẽ chiếm 40% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, đóng góp khoảng 30% GDP và 35% tổng thu ngân sách nhà nước và tạo thêm khoảng 4 triệu chỗ làm việc (giai đoạn 2006-2010 tạo được 2,7 triệu chỗ làm việc). Với 8 nhóm giải pháp trong đó nhấn mạnh 3 nhóm trọng yếu về đào tạo nguồn nhân lực, hỗ trợ khoa học công nghệ và mặt bằng sản xuất với sáng kiến xây dựng cụm công nghiệp cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, sự hỗ trợ thông tin thị trường. Đây được coi là những yếu tố “cần” để phát triển nội lực của các DN này hơn là các giải pháp về vốn.

Thực tế, đã đến lúc VN cần tìm những giải pháp hỗ trợ tối ưu cho thành phần Dn nhỏ và vừa. Có như vậy mới đảm bảo sự phát triển bền vững của nền kinh tế Việt Nam. Khi mà đối tượng DN Nhà nước đang chiếm rất nhiều nguồn lực của xã hội nhưng lại có đóng góp GDP hạn chế.

Lê Hiền