Thêm cơ hội phát triển cho ngành công nghiệp phụ trợ Việt Nam

“Thúc đẩy và hỗ trợ mức cung ứng địa phương cho các doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam là hoạt động ưu tiên hàng đầu của chúng tôi”. Đó là khẳng định của ông Hirotaka Yasuzumi – Giám đốc điều hành văn phòng JETRO (Nhật Bản) TP.HCM tại “Diễn đàn ngành công nghiệp phụ trợ Việt Nam lần 3”. Diễn đàn lần này nằm trong khuôn khổ của Triển lãm Metalex Vietnam và Nepcon Vietnam 2012 sắp diễn ra tại TP.HCM vào đầu tháng 10 tới.

Phát triển công nghiệp chế tạo và công nghiệp phụ trợ để đẩy mạnh sản xuất trong nước, tạo ra những sản phẩm có giá trị gia tăng cao, hạn chế nhập khẩu, dần đưa Việt Nam trở thành nước CNH - HĐH vào năm 2020 đang là hướng đi chủ đạo của Chính phủ cũng như các bộ, ngành, doanh nghiệp. Tuy nhiên, từ trong nội tại, ngành công nghiệp phụ trợ nước ta vẫn còn bộc lộ nhiều yếu kém và bất cập. Mặc dù thời gian gần đây, Chính phủ đã có nhiều chính sách phát triển ngành công nghiệp phụ trợ nhưng đến nay các doanh nghiệp trong ngành vẫn chưa thể tiếp cận được những hỗ trợ từ các chính sách này.

Ngay tại Diễn đàn, đại diện nhiều doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này đã bày tỏ những bức xúc khi suốt thời gian qua họ vẫn phải “đơn thương độc mã” và hầu như không nhận được sự hỗ trợ hay bất cứ ưu đãi nào từ các cơ chế, chính sách của Nhà nước; đặc biệt là những ưu đãi về thuế, vốn vay. Chính vì vậy các doanh nghiệp này rất mong sự hỗ trợ từ phía các tổ chức của Nhật Bản, tận tình giúp đỡ họ phát triển doanh nghiệp mình nói riêng cũng như “tiếp sức” cho ngành công nghiệp phụ trợ Việt Nam nói chung trong thời gian tới.

Nhận xét về thực trạng phát triển ngành công nghiệp phụ trợ của Việt Nam, ông Hirotaka Yasuzumi cho biết công nghiệp phụ trợ Việt Nam đang phải đối mặt với rất nhiều khó khăn. Khả năng cung ứng các sản phẩm phụ trợ của Việt Nam cho các doanh nghiệp Nhật chỉ mới đạt tỷ lệ 28,7%. Con số này thấp hơn rất nhiều so với các quốc gia lớn khác ở châu Á ( cụ thể mức cung ứng địa phương tại Trung Quốc đạt 59,7%, ở Thái Lan là 53%...). Ông Hirotaka Yasuzumi nhấn mạnh: “Trong vòng 10 năm qua, JETRO đã và đang hỗ trợ để cụ thể hóa và tăng cường các ngành công nghiệp phụ trợ tại Việt Nam thông qua các chương trình xúc tiến khác nhau. Và hiện nay thúc đẩy, hỗ trợ mức cung ứng địa phương cho các doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam là hoạt động ưu tiên hàng đầu của chúng tôi”.

Ông Hiroyuki Mizunoe, chuyên viên của Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) giải thích sở dĩ hiện nay sức hút đầu tư của Việt Nam đối với các nhà đầu tư Nhật Bản kém hơn nhiều nước trong khu vực (Thái Lan, Malaysia và Indonesia) là do ngành ngành công nghiệp phụ trợ nước nhà còn quá thiếu, yếu và có xu hướng đi xuống trong năm nay. Ông Mizunoe phân tích nếu doanh nghiệp vừa và nhỏ Việt Nam nâng cao được năng lực kỹ thuật cộng với giá thành thấp thì chắc chắn sẽ nhanh chóng nâng cao được trình độ cạnh tranh.

Đặc biệt ông Mizunoe thông tin thêm, để hỗ trợ các doanh nghiệp Việt phát triển công nghiệp phụ trợ, JICA đang phối hợp Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) triển khai Dự án Phát triển Công nghiệp phụ trợ. Dự án nhằm mục đích chuẩn bị cho việc gia nhập Khu vực Mậu dịch tự do ASEAN (năm 2015), và tiến tới mục tiêu trở thành nước công nghiệp vào năm 2020 của Việt Nam. Dự án giúp doanh nghiệp gia tăng tuổi thọ máy móc, cải thiện và quản lý chất lượng sản phẩm, tăng năng suất, tiết kiệm nguyên vật liệu… Nhờ đó, các doanh nghiệp trong nước có thể đáp ứng yêu cầu để trở thành nhà cung cấp phụ tùng chuyên nghiệp cho các công ty sản xuất lớn của Nhật Bản và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam. Tất cả các chương trình đều được hỗ trợ miễn phí, được thực hiện trực tiếp tại các nhà máy, cơ sở sản xuất của doanh nghiệp vừa và nhỏ của Việt Nam, trong khoảng thời gian từ 3 tháng đến 1 năm.

Tính đến nay, đã có 29 doanh nghiệp Việt Nam tiếp nhận hoàn tất chương trình hỗ trợ và Dự án đang tiếp tục triển khai cho 22 doanh nghiệp mới. Theo đó ông Mizunoe khuyến nghị các doanh nghiệp Việt Nam thuộc 14 lĩnh vực kỹ thuật ưu tiên hỗ trợ (khuôn/ren/đồ gá, lắp ráp, phụ liệu đóng gói, nhựa/cao su, bảo trì thiết bị, gia công cơ khí, rèn, linh kiện điện - điện tử, nhiệt luyện, linh kiện dập, đúc áp lực, xi mạ/sơn, hàn, đúc) không nên ngần ngại mà hãy liên hệ trực tiếp với văn phòng JICA tại Hà Nội và TP.HCM để được hướng dẫn tham gia Dự án.

Lê Phương