“Giải bài toán” phát triển công nghiệp bền vững

Để tiến hành CNH - HĐH, thời gian qua tỉnh Bình Phước chú trọng phát triển mũi nhọn công nghiệp, nâng cao chất lượng, sức cạnh tranh của các sản phẩm hàng hóa, quyết tâm tạo bước đột phá để đến năm 2020, về cơ bản Bình Phước trở thành tỉnh công nghiệp.

Trên cơ sở xác định rõ các cây công nghiệp như điều, cao su, tiêu, sắn... chính là thế mạnh của tỉnh, là yếu tố cơ bản tạo ra nguồn nguyên liệu tại chỗ phong phú để phát triển công nghiệp chế biến và xuất khẩu hàng nông, lâm sản; chính vì vậy thời gian qua tỉnh Bình Phước đã dành nhiều sự đầu tư quan tâm phát triển mũi nhọn chủ lực này và đã gặt hái được những thành công ban đầu rất đáng khích lệ. Các sản phẩm ngành công nghiệp chủ lực của tỉnh như hạt điều nhân; mủ cao su thành phẩm; linh kiện điện tử; các sản phẩm từ gỗ; xi măng – clinker đều đã có chỗ đứng trên thị trường quốc tế. Có được thành công này là do tỉnh luôn chú trọng xây dựng thương hiệu điều Bình Phước theo chỉ dẫn địa lý. Tập trung khuyến khích thu hút đầu tư các dự án chế biến các sản phẩm từ các cây công nghiệp của tỉnh. Đến nay đã thu hút được các dự án lớn đầu tư tại Bình Phước như dự án sản xuất cồn sinh học với công xuất 100 triệu lít/năm hiện đã đi vào hoạt động; thực hiện kêu gọi, thu hút đầu tư các dự án chế biến sâu các sản phẩm từ mủ cao su.

Ngoài ra tỉnh còn tập trung hỗ trợ các doanh nghiệp chế biến điều thay đổi máy móc, thiết bị từ quỹ khoa học công nghệ nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và đẩy mạnh xuất khẩu trực tiếp. Lập và xây dựng các quy hoạch, kế hoạch, chính sách và chương trình: Quy hoạch ngành chế biến các sản phẩm cao su; Quy hoạch chế biến các sản phẩm điều; Chương trình khuyến công trên địa bàn tỉnh Bình Phước giai đoạn 2011-2015; Kế hoạch sản xuất sạch hơn trong công nghiệp trên địa bàn tỉnh Bình Phước đến năm 2015; danh mục các ngành công nghiệp ưu tiên, công nghiệp mũi nhọn, sản phẩm chủ lực của tỉnh giai đoạn 2011 – 2015 tầm nhìn đến 2025.... Đặc biệt xuất phát từ nhận thức các cấp ủy Đảng là quan tâm đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng để làm đòn bẩy thúc đẩy KT-XH phát triển, trong giai đoạn 2006-2010 việc đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng luôn được ưu tiên. Năm 2011, UBND tỉnh tiếp tục tập trung huy động các nguồn vốn, tìm kiếm các giải pháp, đôn đốc đẩy nhanh tiến độ nâng cấp, mở rộng mạng lưới giao thông chính: dự án BOT Quốc lộ 14 đoạn Đồng Xoài - Cây Chanh và Đồng Xoài - Chơn Thành, đẩy nhanh tiến độ dự án BT đường Lộc Tấn - Bù Đốp, ĐT 741 đoạn Phước Long - Bù Gia Mập, đường Minh Hưng - Đồng Nơ, đường Đồng Phú - Bình Dương.

Với sự hỗ trợ tích cực từ phía chính quyền tỉnh, đặc biệt là sự nỗ lực vượt khó của cộng đồng doanh nghiệp trên địa bàn, hoạt động công nghiệp của Bình Phước thời gian qua đã liên tục phát triển theo hướng ổn định, đóng góp quan trọng cho sản xuất hàng hóa phục vụ tiêu dùng và xuất khẩu, tạo việc làm cho người lao động. Bản thân từng doanh nghiệp, chủ cơ sở sản xuất đã có ý thức hơn trong việc ứng dụng, đổi mới công nghệ, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, đa dạng hóa sản phẩm, tích cực xây dựng và quảng bá thương hiệu. Hàng hóa sản xuất ra đã được người tiêu dùng và khách hàng chấp nhận, một số sản phẩm đã có chỗ đứng ở thị trường trong nước và nước ngoài như hạt điều nhân; mủ cao su thành phẩm; linh kiện điện tử; các sản phẩm từ gỗ; xi măng – clinker.... Giai đoạn 2006-2010, giá trị sản xuất công nghiệp của tỉnh tăng bình quân 21%/năm; riêng năm 2011 tăng 22,51%. Sự phát triển mạnh mẽ, liên tục của ngành công nghiệp góp phần chuyển dịch tích cực cơ cấu kinh tế của tỉnh theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp, dịch vụ, giảm tỷ trọng nông nghiệp.

Tuy nhiên, nếu so với yêu cầu đáp ứng cho tiến trình CNH - HĐH thì vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập, vì các ngành công nghiệp của Bình Phước tuy tăng trưởng khá nhưng chưa có được bước đột phá. Hầu hết cơ sở sản xuất đều ở quy mô nhỏ, sử dụng nhiều lao động, công nghệ lạc hậu, gây ô nhiễm môi trường. Giá trị sản xuất và tỷ trọng công nghiệp trong cơ cấu GDP tuy có tăng nhưng vẫn còn thấp. Trao đổi với chúng tôi, Giám đốc Sở Công Thương Lê Văn Uy cho biết đẩy nhanh phát triển ngành công nghiệp nhưng vẫn đảm bảo nguyên tắc bền vững đang là vấn đề nan giải, thật sự là bài toàn khó đối với nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước, không riêng gì Bình Phước. Để giải “bài toàn hóc búa” này, trong thời gian tới tỉnh tập trung phân khu và lập quy hoạch chi tiết các ngành công nghiệp trong từng KCN, KKT, cụm công nghiệp trên địa bàn tỉnh. Tổ chức lớp tập huấn ISO, HACCP, GMP; lớp thương mại điện tử cho các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh. Đồng thời hướng dẫn doanh nghiệp đăng ký nội dung thực hiện "Chiến lược sản xuất sạch hơn trong công nghiệp đến năm 2020".

Song song với nỗ lực nâng cao chất lượng các hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp, tỉnh cũng sẽ quan tâm thực hiện chính sách ưu đãi phát triển các ngành công nghiệp áp dụng công nghệ cao; hỗ trợ chuyển giao máy móc, thiết bị từ quỹ khoa học công nghệ về và nguồn kinh phí khuyến công..., qua đó tạo nền tảng và động lực cho sự phát triển ngành công nghiệp những năm về sau.

Hồng Hà