Lạc quan với triển vọng thu hút đầu tư từ Nhật Bản

Tổng kết tình hình thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài, Nhật Bản đã trở thành nhà đầu tư số 1 tại Việt Nam trong năm 2012. Các nhà đầu tư Nhật Bản đánh giá cao môi trường đầu tư của Việt Nam, và đang lên những kế hoạch kinh doanh trong tương lai.

Theo số liệu thống kê của Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), tính từ ngày 1/1/2012 đến ngày 15/12/2012, Nhật Bản đã trở thành đối tác lớn nhất trong việc thu hút trực tiếp đầu tư nước ngoài ở Việt Nam, chiếm 13,6% tổng vốn đăng ký, tiếp theo sau là Đài Loan, Hàn Quốc và Singapore. Ngoài ra, Nhật Bản cũng là đối tác hàng đầu của Việt Nam trong năm 2012 với vốn đăng ký đạt 5,13 tỷ USD, chiếm tới 39,5% tổng vốn đầu tư vào Việt Nam. Trong đó, số dự án cấp mới là 270, vốn đăng ký cấp mới đạt gần 4,1 triệu USD, và số lượt dự án tăng vốn là 108. Theo các chuyên gia các lĩnh vực các nhà đầu tư Nhật Bản quan tâm hợp tác với Việt Nam tập chung chủ yếu vào các lĩnh vực như: Công nghiệp chế biến chế tạo, xây dựng, cảng biển, hạ tầng giao thông....

Thiện cảm của các nhà đầu tư tỉnh Aichi

Ông Hideaki Ohmura, tỉnh trưởng tỉnh Aichi (Nhật Bản) cho biết:Những năm qua, số lượng các DN tỉnh Aichi sang Việt Nam ngày càng tăng lên. Năm 2000, có 21 văn phòng và 18 DN của Aichi sang Việt Nam, đến năm 2010 con số này đã tăng lên 74 văn phòng và 60 công ty. Việt Nam cũng là nước đứng thứ 3 trong thu hút đầu tư của các DN tỉnh Aichi, sau Trung Quốc và Thái Lan.

Kim ngạch xuất khẩu giữa Việt Nam và tỉnh Aichi đã tăng khoảng 2 lần kể từ năm 2005- 2010. Cụ thể, năm 2005 kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Aichi là 99,2 tỷ yên, nhưng năm 2010 là 191,5 tỷ yên. Đây là kết quả của thỏa thuận hợp tác xúc tiến đầu tư được Bộ Kế hoạch và Đầu tư và tỉnh Aichi ký kết vào năm 2008. Và việc thành lập bộ phận Aichi Support Desk nhằm hỗ trợ các nhà đầu tư và DN tỉnh Aichi sang đầu tư tại Việt Nam vào năm 2009.

Thời gian tới, để thắt chặt hơn mối quan hệ hợp tác, đầu tư giữa tỉnh Aichi và Việt Nam, lãnh đạo tỉnh Aichi bày tỏ mong muốn được hợp tác trong một số lĩnh vực như nguồn nhân lực, y tế, con người, và tăng những chuyến bay thẳng từ Aichi đến Việt Nam. Hiện thực hóa các mong muốn này, tỉnh Aichi đã ký biên bản hợp tác với Bộ Y tế Việt Nam, và sắp tới sẽ có buổi làm việc để trao đổi cụ thể hơn với Vietnam Airlines về vấn đề tăng cường thêm các chuyến bay thẳng từ Aichi sang Việt Nam.

Ông Hideaki Ohmura cũng cho biết, Aichi là một tỉnh lớn của Nhật Bản có thế mạnh về công nghiệp, 40% ngành công nghiệp ở Nhật Bản tập trung ở đây. Trong đó, đặc biệt là công nghiệp ôtô. Tại tỉnh cũng có nhiều DN vừa và nhỏ sản xuất phụ tùng công nghiệp ôtô. Thời gian gần đây, các DN tỉnh Aichi còn phát triển thêm công nghiệp hàng không. Theo đó 35% thiết bị để sản xuất ra chiếc máy bay Boeing 787 được sản xuất tại tỉnh Aichi.

Ngoài ra, cũng theo ông Hideaki Ohmura, do nắm bắt được sự lựa chọn đầu tư của Chính phủ Việt Nam trong thời gian tới sẽ là ưu tiên thu hút các dự án có công nghệ hiện đại, thân thiện với môi trường, sử dụng hiệu quả các nguồn tài nguyên, khoáng sản, đất đai, tạo điều kiện và tăng cường liên kết với các doanh nghiệp trong nước, tập chung thu hút vào các lĩnh vực công nghệ hỗ trợ, công nghiệp phục vụ nông nghiệp, dịch vụ có lợi thế, có hàm lượng tri thức cao, công nghệ thông tin, dịch vụ khoa học công nghệ, giáo dục đào tạo, phát triển kết cấu hạ tầng; Hạn chế các dự án đầu tư vào khu vực phi sản xuất, làm gia tăng tình trạng nhập siêu, tiêu tốn năng lượng, khai thác không gắn với chế biến. Lãnh đạo và chính quyền tỉnh Aichi sẽ tiếp tục kêu gọi các doanh nghiệp tỉnh Aichi đầu tư vào Việt Nam theo các danh mục đầu tư trên.

Mối quan tâm đặc biệt của các DN nhỏ

Ông Hideo Okubo là Chủ tịch - Giám đốc điều hành tập đoàn Forval Nhật Bản, kiêm Chủ tịch Ủy ban đặc biệt hỗ trợ toàn cầu hóa công ty vừa và nhỏ Hiệp hội doanh nghiệp Nhật Bản và Chủ tịch Ủy ban xúc tiến triển khai toàn cầu công ty vừa và nhỏ Hiệp hội doanh nghiệp Tokyo. Ông Hideo Okubo đánh giá: để thu hút thành công các nhà đầu tư Nhật Bản, kinh nghiệm Việt Nam cần phải có chính là trong việc xây dựng các khu công nghiệp cần hướng theo tiêu chí "Khu công nghiệp không chỉ là khu công nghiệp mà còn phải kết hợp nó thành khu đô thị".

Ông Hideo cho rằng, hiện nay tại Việt Nam, nhiều khu công nghiệp chỉ tập trung vào xây khu công nghiệp thôi mà không chú ý xây khu đô thị xung quanh. Tuy nhiên cũng một số doanh nghiệp đầu tư vào khu công nghiệp cũng bắt đầu để ý tới vấn đề này, bắt đầu có hoạt động xây dựng hạ tầng liên quan khu đô thị xung quanh. Ông khẳng định đây là xu hướng tất yếu trong tương lai. Và cho biết, thời gian tới Forval sẽ tiếp xúc với các khu công nghiệp và đánh giá xem khu công nghiệp nào đủ tiềm năng để phát triển khu đô thị như vậy. Tiêu chí về quy mô, diện tích nhà xưởng cũng là một trong số những điểm đáng chú ý về việc thu hút đầu tư của Nhật Bản. Theo gợi ý từ Forval, các khu công nghiệp nên tập trung xây công xưởng cho vay có diện tích khoảng 300m2. Với quy mô này sẽ phù hợp và dễ sử dụng đối với các công ty vừa và nhỏ của Nhật Bản.

Được biết, Forval Corp Oration là một Công ty Nhật Bản và cũng là Chủ tịch uỷ ban hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ của Nhật Bản với 240.000 thành viên, có mạng lưới rộng khắp Nhật Bản. Đặc biệt, tập đoàn có uy tín rất lớn trong việc xúc tiến đầu tư, tư vấn cho các nhà Đầu tư và doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư trên toàn thế giới.

Ông Hideo cho biết thêm, các doanh nghiệp nhỏ và vừa của Nhật Bản chỉ có nhu cầu đối với các phân xưởng nhỏ trong khi tại các khu công nghiệp Việt Nam, các phân xưởng cho thuê nhỏ nhất cũng khoảng 1.000m2. Chi phí xây các công xưởng nhỏ có thể sẽ tốn kém hơn so với việc xây hẳn xưởng lớn tuy nhiên để thu hút được lượng lớn đối tượng doanh nghiệp trên của Nhật Bản, các nhà đầu tư cũng nên tính tới hướng giảm diện tích phân xưởng của mình xuống. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp của Nhật Bản cũng chú trọng tới những hỗ trợ về IT bằng cách nhờ nhiều nhà sản xuất và công ty truyền thông xử lý ứng phó, về đơn giản hóa thủ tục đăng ký các loại (dịch vụ một cửa bằng tiếng Nhật), hỗ trợ tuyển dụng và đào tạo nhân sự song song với việc xây dựng trường huấn luyện nghiệp vụ, hỗ trợ khai thác đối tác (tổ chức tọa đam, giao lưu giúp doanh nghiệp tạo mối quan hệ) hay các đối sách hỗ trợ môi trường.

Để cụ thể hóa các ý tưởng kinh doanh đó, mới đây nhất ngày 25/10, tại Hà Nội đã diễn ra lễ ký kết hợp tác chiến lược giữa Công ty cổ phần đầu tư phát triển N&G (N&G Corp) của Việt Nam và Tập đoàn Forval (Forval Corp) của Nhật Bản nhằm phát triển Khu công nghiệp hỗ trợ (CNHT) Nam Hà Nội (HANSSIP) góp phần thúc đẩy ngành CNHT Việt Nam. Theo đó, Hansship được quy hoạch, thiết kế theo quy chuẩn công nghiệp hỗ trợ của Nhật Bản – do tập đoàn thiết kế Nikken Sekkei Civil (NSC) - Nhật Bản - đảm trách. Đây sẽ là khu công nghiệp hỗ trợ - đô thị - dịch vụ, logistic, trung tâm thương mại, ngân hàng, y tế, trường học để đảm bảo cho công nhân, chuyên gia cùng gia đình làm việc, sinh sống lâu dài cùng sự phát triển của doanh nghiệp gắn chặt vào Hanssip theo đúng tiêu chí mà các nhà đầu tư Nhật Bản mong muốn.

Anh Phương