Nữ doanh nhân - Bản lĩnh và tự tin

Thành đạt hơn, đảm đang hơn, tự tin hơn và xinh đẹp hơn - đó là hình dung về những người phụ nữ Việt Nam của thế kỷ 21. Phụ nữ Việt Nam ngày càng chứng tỏ vai trò hàng đầu của họ không chỉ trong gia đình mà cả ngoài xã hội và trên thương trường. Nhiều công ty tên tuổi hàng đầu trong nước hiện nay do các nữ doanh nhân lãnh đạo đang hoạt động hiệu quả ngay cả trong hoàn cảnh kinh tế vô cùng khó khăn.

Những gương mặt tiêu biểu

Vinh danh trong TOP 10 nữ doanh nhân thành công nhất năm 2013 do tạp chí Forbes bình chọn, những tên tuổi như Nguyễn Thị Lệ Hồng, Chủ tịch HĐQT, CEO Tổng công ty công nghiệp thực phẩm Đồng Nai (DOFICO); Phạm Thị Việt Nga, Chủ tịch Dược Hậu Giang (DHG); Nguyễn Thị Phương Thảo, Chủ tịch điều hành Sovico Holdings; Nguyễn Thị Mai Thanh, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Cơ điện lạnh (REE); Đinh Thị Hoa, Chủ tịch HĐQT Công ty Thiên Ngân; Trương Thị Lệ Khanh, Chủ tịch HĐQT CTCP thủ sản Vĩnh Hoàn; Cao Thị Ngọc Dung, Chủ tịch HĐQT, CEO, công ty PNJ; Mai Kiều Liên, Chủ tịch, CEO Vinamilk; Trần Thị Hường (Tư Hường), Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Toàn Cầu; Nguyễn Thị Nga, Chủ tịch HĐQT BRG Group – Intimex – Seabank đã làm rạng danh phụ nữ Việt Nam, cho dù nền kinh tế trong nước và thế giới đang trong giai đoạn vô cùng khó khăn.

Là là đại diện nữ duy nhất trong ban lãnh đạo Công ty công nghiệp thực phẩm Đồng Nai, một doanh nghiệp nhà nước cấp tỉnh hình thành năm 2005 từ 16 doanh nghiệp thành viên và 4 đơn vị liên kết, bà Nguyễn Thị Lệ Hồng xác định rõ chiến lược phát triển của DOFICO là tập trung trong ngành công nghiệp thực phẩm. Nhờ tập trung vào lĩnh vực cốt lõi, kết thúc năm 2012, tổng doanh thu của DOFICO đạt 23 nghìn tỷ đồng, trong đó sản xuất thức ăn gia súc, nơi bà Hồng làm chủ tịch HĐQT, là doanh nghiệp có sản lượng đứng thứ 2 cả nước với 1,2 triệu tấn/năm.

Với bà Phạm Thị Việt Nga, khi tham gia vào DHG năm 1988 với vai trò là tổng giám đốc, bà đã biến một nhóm nhiều công ty nhỏ, suy yếu do nhà nước quản lý đang trên bờ phá sản thành công ty dược niêm yết lớn nhất thị trường. Năm 2012, lãi ròng của DHG tăng 18%, đạt 24 triệu USD/140 triệu USD doanh thu. Bà rời vị trí CEO năm 2012 nhưng vẫn giữ chức chủ tịch HĐQT đồng thời vẫn là kiến truc sư chính thiết kế chiến lược phát triển DHG.

Bà Nguyễn Thị Phương Thảo, hiện là Chủ tịch điều hành Sovico Holdings - doanh nghiệp hoạt động đa ngành ở 10 quốc gia, có vốn điều lệ 1000 tỷ đồng. Ngoài ra, bà Phương Thảo còn giữ chức vụ phó chủ tịch HĐQT của ngân hàng TMCP Phát triển TP.HCM (HDBank) và phó chủ tịch HĐQT hãng hàng không Việt Nam Vietjet Air.

Nổi tiếng trên thương trường từ rất lâu, và Nguyễn Thị Mai Thanh, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Cơ điện lạnh (REE) đã dẫn dắt một sí nghệip nhỏ trở thành doanh nghiệp kinh doanh đa ngành trong đó có cơ điện lạnh, bất động sản, đầu tư vào ngành điện, nước. REE giữ kỷ lục là doanh nghiệp đầu tiên cổ phần hóa, niêm yết thị trường chứng khoán. REE cũng phát triển Retech thành thương hiệu máy điều hòa đầu tiên của Việt Nam. Năm 2012, REE đạt được doanh thu và lợi nhuận lần lượt tăng 32% và 28% so với năm trước.

Bà Đinh Thị Hoa, Chủ tịch HĐQT Công ty Thiên Ngân - là một trong những sinh viên Việt Nam đầu tiên nhận được học bổng quản trị kinh doanh tại đại học Harvard (Mỹ). Galaxy Studio kinh doanh phát hành, rạp chiếu phim và sản xuất phim, là công ty thành công nhất trong nhóm công ty do bà Hoa điều hành với tư cách là chủ tịch. Tính đến cuối năm 2012, Galaxy chiếm 49% thị phần sản xuất phim, 36% thị phần rạp chiếu phim và 28% thị phần phát hành phim trong cả nước. Bà Hoa cũng là cổ đông chính của công ty cổ phần chứng khoán Thiên Việt.

Được mệnh danh là “ Nữ hoàng” cá basa - Bà Trương Thị Lệ Khanh, Chủ tịch HĐQT CTCP thủ sản Vĩnh Hoàn đã vạch chiến lược đưa công ty từ một xưởng sản xuất nhỏ thành một công ty lớn, xuất khẩu sang Mỹ và châu Âu, là công ty có doanh thu xuất khẩu cá ba sa cao nhất Việt Nam. Năm 2012, đạt doanh thu xuất khẩu 174 triệu USD. Từ khi phát hành cổ phiếu ra công chúng năm 2007, chưa đầy 5 năm, doanh thu tăng 3 lần trong khi lợi nhuận tăng 4 lần.

Bà Cao Thị Ngọc Dung, Chủ tịch HĐQT, CEO, công ty PNJ, là người đã có công lớn trong việc xây dựng thương hiệu vàng nữ trang PNJ và công ty trở thành doanh nghiệp có nền tảng và thị phần hàng đầu trong lĩnh vực trang sức tại Việt Nam. Từ 2009 - 2012, mức sinh lợi trên vốn chủ sở hữu trung bình của PNJ đạt khoảng 22%.

Với tên tuổi Vinamilk - một trong những thương hiệu có lợi nhuận cao nhất và cổ phiếu blue - chip tại Việt Nam, bà Mai Kiều Liên, Chủ tịch, CEO Vinamilk đã lèo lái đưa thương hiệu Vinamilk ra thị trường quốc tế, xuất khẩu tới khoảng 23 quốc gia. Công ty có doanh thu và lợi nhuận tăng trưởng ổn định kể từ khi niêm yết năm 2006, đạt 23% tăng trưởng doanh thu năm 2012 với 1,3 tỷ USD, lợi nhuận sau thuế tăng gần 40% đạt 280 triệu USD.

Khởi nghiệp từ 2 bàn tay trắng, bà Trần Thị Hường (Tư Hường), Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Toàn Cầu chưa học hết lớp 5 nhưng sau gần nửa thế kỷ kinh doanh ở nhiều lĩnh vực, từ bất động sản đến mua bán nhà máy, doanh nghiệp, bà được giới doanh nhân Việt Nam nhìn nhận là một trong những gương mặt nữ doanh nhân kỳ cựu nhất hiện nay. Tập đoàn Hoàn Cầu hiện là cổ đông lớn của ngân hàng Nam Á và sở hữu hàng ngàn hecta bất động sản trên cả nước, trong đó nổi tiếng nhất phải kể đến dự án như Diamond Bay (Nha Trang).

Được biết đến nhiều từ các dự án sân gôn ở phía bắc, bà Nguyễn Thị Nga, Chủ tịch HĐQT BRG Group – Intimex – Seabank từng làm chủ tịch ngân hàng Techcombank và hiện là chủ tịch tập đoàn kinh tế BRG, đầu tư trải rộng từ ngân hàng, kinh doanh xuất nhập khẩu, bán lẻ đến dịch vụ thể thao du lịch. Ngoài ra, bà còn đầu tư vào chuỗi khách sạn mang thương hiệu Hilton tại Hà Nội. Bà hiện đang nắm chức Chủ tịch công ty Intimex Việt Nam và là Chủ tịch HĐQT ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeaBank).

Vượt khó khăn “kép”

Thống kê mới nhất của Hội đồng Doanh nhân nữ Việt Nam cho thấy, cứ 4 doanh nghiệp thì có 1 doanh nghiệp do nữ doanh nhân làm chủ hoặc điều hành. Đó là chưa kể tới 1/3 số hộ kinh doanh do phụ nữ đứng đầu. Điều này khá đặc biệt khi mà tâm lý không khuyến khích phụ nữ làm kinh doanh, không muốn phụ nữ phát triển sự nghiệp riêng vẫn còn chi phối mạnh mẽ trong đời sống xã hội của nhiều quốc gia trong khu vực châu Á.

Để bắt đầu công việc kinh doanh, với nhiều chị, nhiều khi chỉ là một cách để mưu sinh hơn là gây dựng sự nghiệp. Điều đó lý giải vì sao hầu hết doanh nghiệp của các nữ doanh nhân chủ yếu có quy mô nhỏ, hoạt động trong các lĩnh vực liên quan trực tiếp đến đời sống như ngành hàng tiêu dùng, dịch vụ, nông nghiệp, nông thôn hay sử dụng nhiều lao động như dệt may, da giày.

Tuy nhiên, chính tố chất cẩn trọng và chu toàn trong mưu sinh đã khiến doanh nhân nữ Việt Nam tạo nên nhiều điều kỳ diệu. Trong những năm khó khăn vừa qua, cho dù đã có khá nhiều doanh nghiệp phá sản nhưng cũng không ít doanh nghiệp do các nữ doanh nhân làm chủ đã trụ vững, trở thành bệ đỡ cho sự ổn định kinh tế, đảm bảo an sinh xã hội… Đặc biệt, các chị cũng tiếp tục là những nhà hảo tâm đi đầu trong công tác từ thiện, gây dựng và phát triển văn hoá chia sẻ trong cộng đồng doanh nhân Việt Nam.

Một thực tế là, khi có bất cứ sự lên ngôi nào của nữ doanh nhân thành đạt, không ít người thường nghi ngờ về một khoảng trống sau lưng họ. Dường như đòi hỏi của xã hội với trách nhiệm, thiên chức của phụ nữ vẫn quá lớn, quá cầu toàn, khiến cho thành công của các nữ doanh nhân chưa được nhìn nhận một cách đầy đủ và đúng giá trị. Đây chính là những khó khăn “ kép” mà để vượt qua và đạt được thành công như ngày hôm nay, các chị đã lặng lẽ hi sinh và vô cùng bền bỉ- một sức mạnh phi thường.

Doanh nhân nữ Việt Nam đang phấn đấu không ngừng để xứng đáng với 8 chữ vàng bác Hồ trao tặng “Anh hùng, trung hậu, bất khuất, đảm đang”.

Quỳnh Anh