09:32:41 | 15/6/2012
Những năm trở lại đây, với xu thế toàn cầu hóa, Việt Nam cũng đã rất cố gắng thực hiện những cam kết chung là phát triển bền vững để đảm bảo tốt cho môi trường sống của con người .Tuy nhiên cho đến nay việc sử dụng nguồn năng lượng tự nhiên tại Việt Nam đang lâm vào tình trạng báo động.
Dự báo trong 20 năm nữa, khi tiêu thụ năng lượng dự báo tăng tương ứng với sự tăng trưởng cao của nền kinh tế, sự tăng mạnh mẽ của sản xuất năng lượng khiến Việt Nam phải đối mặt với sự hạn chế về trữ lượng. Do đó, khả năng cân bằng năng lượng của Việt Nam trở lại nhập siêu vào khoảng từ sau năm 2015 là hoàn toàn có thể xảy ra.

Việt Nam đang trong quá trình đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Chính vì vậy, cân đối năng lượng quốc gia, phát triển năng lượng bền vững là yêu cầu cấp bách đang đặt ra. Vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chiến lược Phát triển bền vững Việt Nam giai đoạn 2011 - 2020. Mục tiêu cụ thể của Chiến lược này là bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô; giữ vững an ninh lương thực, an ninh năng lượng, an ninh tài chính. Chuyển đổi mô hình tăng trưởng sang phát triển hài hòa giữa chiều rộng và chiều sâu; từng bước thực hiện tăng trưởng xanh, phát triển kinh tế các bon thấp. Sử dụng tiết kiệm, hiệu quả mọi nguồn lực... Nhằm thực hiện mục tiêu bảo đảm cung cấp năng lượng cho phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, Chính phủ đã và đang chỉ đạo nhằm huy động tốt mọi nguồn lực cho phát triển ngành năng lượng. Hiện nay, việc phát triển năng lượng tái tạo ở Việt Nam còn đang chiếm một tỷ lệ rất nhỏ so với các nguồn năng lượng khác. Khung pháp lý quy định cho lĩnh vực này cũng còn rất hạn chế, nhưng trong tương lai, đây là lĩnh vực rất có tiềm năng phát triển.
Theo ông Tô Quốc Trụ - giám đốc Trung tâm tư vấn năng lượng (VECC) thì việc phát triển năng lượng bền vững sử dụng các năng lượng tái tạo của Việt Nam so với nhiều nước trên thế giới còn rất chậm, bởi còn rất nhiều rào cản. Việc ban hành Nghị định về chính sách, cơ chế khuyến khích, hỗ trợ đầu tư phát triển năng lựong nói chung của Việt Nam ở cấp Chính phủ cần được giải quyết một cách tích cực và khẩn trương hơn. Ngày 29/6/2011, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành quyết định số 37/2011/QĐ-TTg về cơ chế hỗ trợ phát triển các dự án điện gió tại Việt Nam. Đây là sự khởi đầu cho chuyên ngành điện gió Việt Nam phát triển mạnh trong thời gian tới. Đã có một số dự án về phong điện đi vào hoạt động tại các tỉnh Bình Thuận, Quảng Trị…nhưng hiệu quả vẫn chưa cao bởi chưa tạo được sự cạnh tranh về giá.
Cũng theo ông Trụ, điều cần thiết để đưa Việt Nam theo kịp các nước trên thế giới trong quá trình hội nhập hiện nay chính là phải có chính sách liên quan đến phát triển năng lượng bền vững dựa trên cơ sở các chỉ tiêu đánh giá phát triển năng lượng bền vững. Các chỉ tiêu có thể cung cấp những thông tin, trợ giúp cho quá trình ra quyết định; chuyển tải những tri thức về kinh tế - kỹ thuật, xã hội và môi trường vào quá trình ra quyết định; hỗ trợ việc đo lường và định hướng tới mục tiêu phát triển bền vững. Nó cũng được coi như là một công cụ để trao đổi ý tưởng, suy nghĩ, những giá trị giúp so sánh trình độ phát triển giữa Việt Nam với các quốc gia khác theo hướng bền vững. Hiện nay, VN chưa có cơ sở khoa học đủ vững chắc để đánh giá ngành năng lượng đang phát triển ở mức độ nào cũng như để xây dựng các mục tiêu chiến lược phát triển ngành theo hướng bền vững theo các tiêu chí có thể định lượng được do thiếu bộ chỉ tiêu đánh giá.
Đỗ Ngọc