Bài toán kích cầu cho người mua nhà thu nhập thấp

Nhằm tạo điều kiện cho người thu nhập thấp có cơ hội mua nhà, mới đây, Phó thống đốc ngân hàng Nhà nước Nguyễn Đồng Tiến cho biết, Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến dự thảo về việc cho vay mua nhà đối với người thu nhập thấp sắp được ban hành trong quý I/2013, với mức lãi suất cho vay là 6%/năm với thời hạn cho vay 10 năm.

Cơ hội cho người thu nhập thấp

Theo Nghị quyết 02 của Chính phủ, dòng chảy tín dụng vào BĐS năm 2013 sẽ nằm ở phân khúc nhà giá thấp, chủ yếu là nhà xã hội và nhà thương mại có giá dưới 15 triệu đồng/m2 và diện tích không được quá 70m2. Theo đó, Ngân hàng Nhà nước sẽ dành khoản tín dụng khoảng từ 20.000- 40.000 tỉ đồng cho người mua nhà vay.

Theo nhiều chuyên gia kinh tế, việc Ngân hàng Nhà nước áp dụng mức lãi suất cho vay mua nhà 6%/năm đối với những người có thu nhập thấp là hoàn toàn nằm trong khả năng người mua nhà có thể chi trả. Động thái kích cầu này không chỉ tập trung giải quyết nhà ở cho người thu nhập thấp mà cũng sẽ là đòn bẩy đối với nền kinh tế vốn đã trì trệ suốt cả năm vừa qua do tác động một phần từ sự đóng băng của thị trường BĐS.

Việc giải phóng hàng tồn kho đối với thị trường BĐS hiện đang gặp rất nhiều khó khăn điều này khiến cho tỷ lệ nợ xấu BĐS ngày càng lớn hơn. Ông Phạm Sỹ Liêm, Phó chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam cho rằng, cung nhiều, cầu ít chính là lý do của hàng tồn kho, để giải quyết bài toán này, cần tăng tổng cầu thị trường, trong đó cần tập trung vào đối tượng là người có nhu cầu mua nhà trung bình, thấp. Đây là cơ sở để Chính phủ tính toán đưa ra những chính sách hợp lý nhằm tăng sức mua. Với mức lãi suất 6%/năm và kéo dài từ 15- 20 năm là hợp lý. Tuy nhiên, hiện nay Ngân hàng Nhà nước mới chỉ đồng ý áp dụng mức cho vay trong vòng 10 năm cùng khá phù hợp. Giả sử nếu người mua nhà vay ngân hàng 600 triệu đồng thì với mức lãi suất 6%/năm, người mua nhà chỉ phải trả khoảng 5 triệu đồng/tháng tiền lãi suất, điều này không phải là khó với đại đa số người dân hiện nay.

TP HCM và Hà Nội là hai thành phố có mật độ dân số lớn và nhu cầu về nhà ở cũng lớn nhất cả nước. Theo báo cáo mới nhất về thu nhập tại hai thành phố này, đối với những gia đình có 2 người đi làm, mức thu nhập trung bình đang ở mức 15triệu đồng/tháng (khoảng 180 triệu/năm). Như vậy, nếu mỗi năm tiết kiệm khoảng 30% thu nhập (tương đương với 60 triệu đồng) thì nếu vay vốn ngân hàng 500 triệu đồng với lãi suất 6%/năm như Ngân hàng Nhà nước sắp áp dụng người mua nhà có thể trả lãi 30 triệu đồng/năm và 30 triệu còn lại để trả tiền gốc.

Người trong cuộc nói gì?

Kế hoạch giảm lãi suất cho vay của Ngân hàng Nhà nước đang nhận được nhiều ý kiến trái chiều. Theo ông Chu Hưng Thắng, Trưởng phòng Quan hệ khách hàng, Ngân hàng Bắc Á, nếu chỉ nhìn vào mức lãi suất cho vay 6%/năm mà Ngân hàng Nhà nước đưa ra thì rất tích cực trong giai đoạn này. Nhưng để dự thảo đi vào thực tế, đến đúng tay người có thu nhập thấp thì vẫn là một quá trình nan giải. Trên thực tế hiện nay việc người có thu nhập thấp được vay tiền với mức lãi suất ưu đãi mới chỉ diễn ra ở các ngân hàng quốc doanh và ngân hàng chính sách. Nếu kế hoạch được triển khai thì đối tượng được hưởng lợi trước mắt và có thể nhìn thấy được ngay đó chính là chủ đầu tư. Bởi dù là đối tượng nào mua nhà thì họ vẫn bán được hàng.

Đánh giá về tính ổn định của thị trường BĐS, ông Thắng cho rằng, việc hạ lãi suất nhằm kích cầu thị trường cũng mới chỉ giải quyết được một phần khó khăn của thị trường BĐS, còn lại những vướng mắc bấy lâu nay đang tồn tại vẫn chưa thể giải quyết được.

Ông Nguyễn Hải Hùng, Giám đốc kinh doanh Công ty CP Đầu tư và Phát triển Bắc Sơn cũng cho rằng, nhà dành cho người thu nhập thấp nếu căn cứ trên mức thu nhập của người dân thì phải tiến tới giảm xuống 6 triệu đồng/m2 và diện tích khoảng 70m2 mới là phù hợp. Các chế độ, chính sách đã có nhưng để xác định ai là người thu nhập thấp cũng là một vấn đề nan giải và cần có sự đánh giá trên nhiều yếu tố. Ông Hùng cũng cho rằng, nếu giải pháp được áp dụng một cách hiệu quả thì nhu cầu của thị trường sẽ tăng lên một cách đáng kể, theo đó khả năng thanh khoản sẽ tăng mạnh, đây là điều đáng mừng đối với thị trường BĐS trong năm nay.

Trên phương diện vĩ mô, ông Hùng cho biết, để giải quyết những khó khăn của thị trường BĐS hiện nay không thể trông chờ vào việc giảm lãi suất cho vay đối với những người có thu nhập thấp bởi số lượng hàng tồn kho trên thị trường BĐS vẫn còn rất lớn mà đa phần trong số này đều là những căn hộ trung vào cao cấp . Phân khúc nhà dành cho người thu nhập thấp mới chỉ là định hướng trong năm 2013 và sẽ là rất phù hợp đối với những dự án sắp triển khai xây dựng.

Lương Tuấn