Doanh nghiệp mong mỏi chính quyền đẩy mạnh cải cách thể chế

“Chúng ta thấy đang có dấu hiệu chững lại trong cải cách ở các địa phương” – ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam cho biết trong cuộc trao đổi với báo chí bên lề Lễ công bố Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) 2012 diễn ra sáng nay (14/3) tại Hà Nội.

Chủ tịch VCCI phân tích: “Theo kết quả khảo sát PCI 2012, chỉ số niềm tin của doanh nghiệp thể hiện thông qua việc kế hoạch mở rộng sản xuất kinh doanh của họ trong hai năm tới cho thấy có sự sụt giảm. Tức là niềm tin sụt giảm một nửa so với những năm trước đây, đặc biệt là thời điểm khoảng giữa những năm 2000 khi chúng ta chuẩn bị gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), hiện chỉ còn 33% các doanh nghiệp có ý định sẽ tiếp tục mở rộng sản xuất kinh doanh trong thời gian tới”.

Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Vũ Tiến Lộc phát biểu tại lễ công bố Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) 2012

Lý giải điều này, ông Lộc cho rằng, nguyên nhân quan trọng nhất là tình hình kinh tế khó khăn. Tình hình kinh tế khó khăn sẽ làm cho niềm tin của doanh nghiệp bị giảm sút. Nguyên nhân thứ hai là Việt Nam đang bước vào giai đoạn tiếp theo của cải cách thể chế. Trong những năm qua, các địa phương đã làm rất tốt việc cải thiện các thủ tục gia nhập thị trường, giảm nhũng nhiễu chi phí trong kinh doanh. Tuy nhiên ở giai đoạn hiện nay, cuộc cải cách đang đi vào chiều sâu hơn, đòi hỏi chính quyền phải có những nỗ lực trong việc cải cách những thể chế quan trọng, đặc biệt trong việc tiếp cận đất đai, việc tạo nên những thiết chế pháp lý để bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp, cũng như nâng cao chất lượng của bộ máy điều hành, nâng cao chất lượng của nguồn lao động. Tất cả nỗ lực ở chiều sâu của thể chế đòi hỏi phải có thời gian và đòi hỏi nỗ lực lớn hơn. Có lẽ động lực của cải cách chưa đủ để chúng ta có thể gia tốc hơn nữa trong lĩnh vực cải cách thể chế. Điều đó chưa đáp ứng được nguyện vọng, mong mỏi của doanh nghiệp, bởi vậy chỉ số PCI bị giảm sút.

Theo ông Lộc, trong bối cảnh môi trường kinh doanh khó khăn, doanh nghiệp luôn có cảm giác không hài lòng với chính quyền. Cải cách đang đi vào chiều sâu và kỳ vọng của doanh nghiệp ngày càng lớn hơn. Chính vì vậy, các địa phương đi đầu đã làm rất tốt trong đẩy mạnh cải cách ở những công việc tương đối đơn giản như các thủ tụ gia nhập thị trường, tiết kiệm thời gian và chi phí. Nhưng đây là lúc các doanh nghiệp đòi hỏi, mong mỏi chính quyền phải gia tốc các nỗ lực và tạo ra những đột phá lớn hơn trong lĩnh vực cải cách thể chế, nhưng chính quyền địa phương lại chưa đáp ứng được. “Chúng ta thấy có dấu hiệu chững lại trong cải cách ở các địa phương, ngay cả những tỉnh đã đi đầu trong những năm trước”- ông Lộc nhấn mạnh

Dư địa lớn nhất trong cải cách chính là những cải cách theo chiều sâu như các thể chế pháp lý để bảo vệ doanh nghiệp tốt hơn, cải cách trong lĩnh vực tiếp cận đất đai, cải cách trong nâng cao chất lượng nguồn nhân lực…

Trần Tùng (ghi)