10:05:37 | 2/8/2013
Để nâng cao hiệu quả của những dự án ODA, trong thời gian vừa qua, Ban chỉ đạo quốc gia về nguồn vốn ODA và vốn vay ưu đãi do Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải đứng đầu đã tiến hành phân loại các dự án ODA thuộc các ngành, lĩnh vực hoặc các nhóm tài trợ nhằm đưa ra những giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.
Hàng loạt dự án chậm tiến độ
Hiện cả nước đang có 55 dự án ODA của Nhật Bản đang được triển khai với tổng số vốn đã ký kết đạt 12,71 tỷ USD, tập trung chủ yếu ở các lĩnh vực như giao thông, năng lượng, hạ tầng kỹ thuật, nông nghiệp, nông thông, giáo dục đào tạo… Từ những dự án này, Ban Chỉ đạo quốc gia về ODA và vốn vay ưu đãi đã xác định được một số khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện.
Trong đó, khó khăn lớn nhất là vấn đề giải phóng mặt bằng, mà trước hết tập trung chủ yếu trên địa bàn TP. Hà Nội, như cầu Thanh Trì, đường cao tốc Hà Nội- Thái Nguyên, cầu Nhật Tân, cầu Vĩnh Thịnh, đường vành đai 3 trên cao…
Không chỉ cầu Nhật Tân, tuyến đường nối dài 12km đến sân bay quốc tế Nội Bài khó đạt tiến độ hoàn thành cùng với cầu Nhật Tân vào năm 2014 do chậm bàn giao mặt bằng. Tại huyện Đông Anh, nhiều đường điện cao thế, hạ thế, chợ tạm Vân Trì vẫn chưa được giải tỏa. Hơn 300 hộ dân thuộc huyện Sóc Sơn cũng chưa có khu tái định cư.
Chậm tiến độ bàn giao mặt bằng khiến các nhà thầu phải trả nhiều chi phí phát sinh như văn phòng, nhân công, thuê máy móc… Điền hình mới đây nhà thầu Tokyu thi công gói thầu số 3 dự án cầu Nhật Tân đã yêu cầu phía chủ đầu tư dự án là Bộ Giao thông Vận tải chi trả phí phát sinh tới 200 tỷ đồng.
Cũng có nhiều dự án, tiến độ đấu thầu bị ảnh hưởng bởi những nguyên nhân phát sinh như quá trình chuẩn bị chậm, chưa có sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan liên quan, điển hình như dự án Trục cáp quang biển Bắc- Nam, nhiệt điện Thái Bình, cải thiện môi trường TP Hải Phòng…
Bên cạnh đó, cũng có những dự án phát sinh một số vấn đề liên quan đến hợp đồng khiến cho việc thanh toán bị chậm, việc chuẩn bị và thực hiện dự án chưa kỹ lưỡng và phối hợp không tốt giữa các đơn vị hữu quan.
Ông Tsuno Motonor, Trưởng đại diện JICA tại Việt Nam cho rằng, nguồn vốn ODA chính thức của Nhật Bản được nối lại cho Việt Nam đến nay đã tròn 20 năm, trong 20 năm đó, Nhật Bản đã giúp Việt Nam triển khai rất nhiều dự án quan trọng, đặc biệt là các dự án liên quan đến cơ sở hạ tầng.
“Đồng vốn ODA của Nhật Bản dành cho Việt Nam là do nhân dân Nhật Bản đóng thuế mà có nên rất quý báu. Do đó, chúng tôi hy vọng Chính phủ Việt Nam sẽ sử dụng một cách hiệu quả nhất những đồng vốn này”, ông Tsuno Motonor nói.
Tăng cường công tác quản lý
Nhằm khắc phục những vướng mắc đã gặp phải trong thời gian qua, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải đã yêu cầu Ban chỉ đạo nhanh chóng tiến hành lập các đoàn kiểm tra, giám sát đối với những dự án đang có những vướng mắc và tiến độ thực hiện đang bị chậm so với kế hoạch. Căn cứ trên kết quả kiểm tra, Ban chỉ đạo sẽ đưa ra những phương án nhằm tháo gỡ khó khăn hoặc đề xuất cơ chế phù hợp nhằm cải thiện tình hình tại các dự án. Tránh để tình trạng chậm trễ và gây lãng phí nguồn lực ODA vốn rất quan trọng đối với kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội hiện nay.
Đối với những dự án gặp quá nhiều khó khăn trong quá trình thực hiện, nhà thầu thiếu năng lực, chây ỳ trong quá trình thực hiện đồng thời thiếu sự chỉ đạo từ các cơ quan liên quan thì Ban chỉ đạo sẽ tiến hành lập danh sách những trường hợp này để tiến hành xử lý. Đây sẽ là biện pháp nhằm nâng cao tinh thần trách nhiệm của các cơ quan chủ quản cũng như chủ đầu tư.
Về vấn đề chậm tiến độ do công tác giải phóng mặt bằng gặp khó khăn, đặc biệt đối với những dự án trên địa bàn TP Hà Nội, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải đã yêu cầu UBND TP Hà Nội tập trung rà soát, và báo cáo kết quả với Thủ tướng nhằm tìm ra hướng xử lý thích hợp.
Nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các dự án được triển khai, tránh để xảy ra những trường hợp như đã xảy ra ở nhiều dự án, Phó Thủ tướng đã có ý kiến xử lý một số vấn đề về mặt cơ chế, ưu tiên tối đa cho việc cân đối nguồn vốn đối ứng ở các dự án, điều này sẽ thúc đẩy những dự án thực hiện đúng tiến độ, đồng thời tạo được lòng tin từ nhà đầu tư.
Sĩ Sơn
English
