11:56:51 | 6/4/2011
4 năm sau hội nhập WTO, Việt
Báo cáo về tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đối với Việt Nam sau khi gia nhập WTO vừa được Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương, Bộ Kế hoạch và đầu tư, công bố sáng 5/4.
Áp lực hội nhập là... không thể bước lùi
Một hình ảnh ví von tuy đã cũ nhưng thâm thúy: Việt
Ngay sau khi Việt Nam chính thứcđặt chân vào sân chơi bình đẳng WTO đầu năm 2007 thì cuối năm đó, kinh tế toàn cầu đã biến động phức tạp, giá dầu tăng mạnh kỷ lục có lúc tới 147 USD/thùng, giá lương thực leo thang. Cuối năm 2008, khủng hoảng tài chính Mỹ bùng nổ kéo theo cả nền kinh tế toàn cầu rơi vào suy thoái trầm trọng, hàng loạt ngân hàng và tập đoàn phá sản. Cuối 2009, kinh tế thế giới mới hồi phục.
Vì lẽ đó, với xuất phát điểm ban đầu là một nền kinh tế còn ở "lever" thấp hơn rất nhiều với với những trụ cột WTO như Mỹ thì những gì mà Việt Nam đã đạt được sau hội nhập, từ việc xuất khẩu tăng cao, thu hút FDI bội thu, tăng trưởng GDP vẫn "dương cách biệt" trong suy thoái hay như môi trường kinh doanh mới đây tăng 10 bậc có thể coi là kết quả đáng khích lệ.
Nhóm nghiên cứu khẳng định, nếu không có hội nhập kinh tế quốc tế, tăng trưởng kinh tế Việt
Câu chuyện của năm 2008 và năm 2009 có thể minh chứng điều này. Năm 2008, tác động của hội nhập lên Việt
Nhưng ngược lại, Việt
Cùng với đó, nhóm nghiên cứu cho rằng, do phản ứng chính sách của Chính phủ cuối năm 2008 và trong năm 2009 kịp thời nhạy bén ứng phó với hệ lụy khủng hoảng kinh tế toàn cầu nên năm 2009, GDP đã giữ được mức 5,3%. Trong bối cảnh nhiều nước trên thế giới đã tăng trưởng rất thấp và tăng trưởng âm, kết quả tăng trưởng này được coi là khá.
Sức ép của hội nhập kinh tế quốc tế, như việc phải nội luật hóa các cam kết gia nhập WTO, phải xóa bỏ hàng loạt trợ cấp xuất khẩu, cắt giảm thuế quan đã trở thành động lực thúc đẩy nền kinh tế Việt Nam phải tiên tiến hơn. Sự phát triển kinh tế đó tựa như một quá trình tiến hóa của xã hội không thể đảo ngược lại, giống như đoàn tàu đang chạy trên đường cao tốc một chiều thì không thể quay đầu chạy ngược.
Tư duy tăng trưởng thay đổi
Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu cũng khẳng định, Việt Nam đi nhanh hơn lịch trình cam kết giảm thuế quan, mở cửa thị trường đối với nhiều mặt hàng, lĩnh vực, trong khi đó, lại chưa áp dụng được những biện pháp hỗ trợ mà WTO cho phép, như xây dựng hàng rào kỹ thuật. Các ứng phó của Việt
Đơn cử như ở lĩnh vực thương mại, nếu không tính năm 2009, xuất khẩu giảm sút do bị chi phối bởi khủng hoảng, tăng trưởng xuất khẩu của năm 2007-2008 được cho là không bứt phá gì so với các năm trước. Nói cách khác, thành tích đó chưa được như kỳ vọng khi chúng ta tính toán lợi ích thu được sau WTO.
Trong khi đó, nhập siêu của Việt Nam đã liên tục tăng mạnh, từ 14,2 tỷ USD năm 2006 lên tới 18 tỷ USD năm 2008. Đáng chú ý nhất là nhập siêu lại quá tập trung ở một thị trường là Trung Quốc. Cơ hội trong các khu vực mậu dịch tự do mà ASEAN ký kết với các quốc gia cũng chưa được Việt
Từ năm 2007 đến nay, Việt
Đáng chú ý hơn cả là những tác động của hội nhập kinh tế tới sự ổn định kinh tế vĩ mô. Lạm phát, tỷ giá và cán cân thanh toán của Việt
TS Võ Trí Thành cho rằng, nếu không có những cú sốc quá lớn từ bên ngoài thì có thể, chúng ta chưa nhận ra được điểm yếu của chính mình, đó là liên tục nhiều năm tăng trưởng theo chiều rộng, tư duy tăng trưởng dựa vào đầu tư. Ngoài ra, khi chúng ta vào WTO, đều đã thống nhất với nhau rằng sẽ phải đối mặt với rủi ro rất cao thậm chí gây ra khủng hoảng, thế mà công tác chuẩn bị, công tác đối phó của chúng ta chưa tốt.
Ông cũng nhấn mạnh, sự lấn cấn vừa qua đã khiến cho các định chế tài chính bên ngoài không hiểu và thậm chí là lẫn lộn về mục tiêu chính sách vĩ mô của Việt
Nguồn: vef.vn