Hướng tới phát triển ngành chăn nuôi bền vững

Năm 2011 là một năm đầy khó khăn với ngành chăn nuôi khi mà dịch bệnh xảy ra liên miên và giá cả chi phí đầu vào ngày một leo thang. Ông Hoàng Kim Giao- Cục trưởng Cục chăn nuôi Bộ NN& PTNT cho rằng, trong 6 tháng đầu năm các chi phí đầu vào phục vụ chăn nuôi tăng giá rất cao, trong đó, giá ngô đã tăng 24%, bột cá tăng 9%, sắn lát tăng 19,2%, thức ăn hỗn hợp cho gà tăng 8,7%, thức ăn hỗn hợp cho lợn tăng 9,6%...và cũng chỉ trong vòng 6 tháng, giá thức ăn chăn nuôi đã tăng tới 7 lần.

Hàng rào kiểm soát chất lượng, dịch bệnh trong xuất nhập khẩu sản phẩm chăn nuôi của VN vẫn còn hạn chế. Từ ngày 1/7, khi Luật Vệ sinh an toàn thực phẩm có hiệu lực, yêu cầu về chất lượng nông sản thực phẩm, trong đó có sản phẩm thịt ngày càng cao, trong khi ngành chăn nuôi của VN chủ yếu là quy mô nhỏ, phòng dịch kém. Bên cạnh đó, các vấn đề lạm phát, sự gia tăng tỷ giá… cũng tác động nhiều đến ngành chăn nuôi vì VN vốn phụ thuộc quá nhiều vào thị trường thế giới do phải nhập khẩu phần lớn thức ăn chăn nuôi, thuốc thú y…

Theo ông Nguyễn Hồng Hà- Giám đốc Công ty Cổ phần chăn nuôi ALAPHA hiện nay, do biến động của giá cả thị trường, rất nhiều các mặt hàng đã tăng giá. Đặc biệt, là giá nhân công lao động, việc này đã gây nhiều khó khăn cho các chủ trại đã phải bỏ ra một khoản tiền lớn để đầu tư xử lý môi trường, càng làm khó khăn cho các chủ trại trong quá trình chăn nuôi. Cụ thể, năm 2004 nuôi heo gia cho Công ty cứ tăng trọng 01 kg lợn thì công ty trả công là 1.250 đồng/ kg. Khi đó, lợn hơi Công ty bán với giá 14.000 đồng/kg. Tháng 7/ 2011 nếu nuôi tăng trọng được 01 kg lợn hơi Công ty trả 2.350 đồng/ kg, khi đó công ty bán với giá 1kg lợn là 69.000 đồng/ kg. Như vậy, người nông dân hiện nay không hề lãi nhiều như mọi người vẫn suy nghĩ, và việc chăn nuôi hiện tại cũng không phải là “siêu lợi nhuận”, không phải là “nuôi heo hơn buôn vàng”… để rồi mọi người có cái nhìn không mấy thiện cảm về ngành chăn nuôi và ra sức ủng hộ cho việc nhập khẩu thịt để đẩy ngành chăn nuôi trong nước đến vực thẳm.

Ông Hà chia sẻ, “từ kinh nghiệm quản lý trong 10 năm vừa qua của chúng tôi, thì VN cần phải tập trung phát triển mạnh các trang trại chăn nuôi theo quy mô công nghiệp, để làm được như vậy không nhất thiết phải theo đuổi chương trình “toàn dân chăn nuôi”. Vì theo thực tế, 1 đơn vị chăn nuôi như công ty chúng tôi, với 700 heo nái, 1 năm cung cấp ra thị trường 12.000 heo thịt, tương đương với 1.200 tấn thịt heo và tương đương với khoảng 200 hộ chăn nuôi cỡ vừa, có đủ thịt cung cấp cho khoảng 35.000 dân (bình quân 30kg/người/năm).

Hơn nữa, để hỗ trợ các trang trại chăn nuôi tập trung phát triển thì nhất thiết phải có 2 yếu tố quan trọng đó là nguồn vốn và đất đai. Trước hết, về hỗ trợ vốn và lãi suất, với mức đầu tư cho chăn nuôi công nghiệp khá lớn, theo kinh nghiệm của chúng tôi thì suất đầu tư hiện tại, là khoảng 40 triệu/ 1 heo nái đó là bao gồm cả làm chuồng trại, nuôi heo nái, sinh ra heo con, nuôi heo con đến lúc xuất thịt. Đối với thời gian đầu tư dài tính từ khi có đất làm trang trại cho đến lúc có heo thịt xuất, nhanh nhất cũng phải mất 1,5- 2 năm. Với mức như vậy, nền nông nghiệp VN chưa có nhiều hộ có khả năng đầu tư bài bản, rất cần hỗ trợ nguồn vốn từ nhà nước, hay tối thiểu là hỗ trợ lãi suất trong vòng 2 năm đầu tiên.

Về lĩnh vực đất đai, để phát triển ngành chăn nuôi lâu dài và bền vững, yếu tố môi trường và dịch bệnh là cực kỳ quan trọng, điều này gắn liền với việc thuê, mua đất. Nếu theo quy định, đất làm trang trại phải có quy mô rộng khoảng 2-5 ha, thời gian quy định phải đạt 20 năm trở lên, cách xa dân cư, giá rẻ.

Ông Hoàng Kim Giao- Cục trưởng Cục chăn nuôi Bộ NN & PTNT cũng cho rằng, việc tập trung phát triển các khu trang trại chăn nuôi là một việc làm tất yếu trong chiến lược phát triển của ngành chăn nuôi. Tuy nhiên, Việt Nam là một nước nông nghiệp nên vấn đề quy hoạch phát triển cũng cần phải cân đối hài hòa, đảm bảo lợi ích cho người dân khu quy hoạch.

Lưu Hiệp