Liên kết vùng: Hạt nhân cho phát triển kinh tế

Tăng cường liên kết vùng mà cụ thể là liên kết các đô thị là nội dung chính được đưa ra tại diễn đàn quốc tế dành cho lãnh đạo doanh nghiệp 2013 (CEO World Forum 2013) với chủ đề “Hướng phát triển siêu đô thị - cơ hội cho doanh nghiệp và các nhà đầu tư”. Sự kiện do Tập đoàn Dữ liệu quốc tế IDG phối hợp với Câu lạc bộ CEO&CIO tổ chức.

Phát biểu tại diễn đàn, theo ông Nguyễn Văn Yên, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Lâm Đồng khẳng định, liên kết vùng là nhu cầu khách quan của nhiều tỉnh. Trong thời gian qua, các tỉnh thành đã nỗ lực phát triển địa phương mình đồng thời tăng cường liên kết, hợp tác thành công trong lĩnh vực công thương. Tuy nhiên hiện tại mối liên kết giữa các tỉnh, thành vẫn còn rất yếu, trình độ phát triển cùng hàm lượng liên kết chưa tương xứng với yêu cầu, nên chưa phát huy tiềm năng thế mạnh của mỗi địa phương và cũng như sức mạnh tổng hợp cả vùng. Bên cạnh đó, việc liên kết nội vùng chủ yếu chỉ diễn ra giữa chính quyền các tỉnh với nhau mà liên kết doanh nghiệp để tạo ra sự phồn thịnh cho khu vực còn rất mờ nhạt. “Doanh nghiệp giữa các địa phương còn ít hợp tác thì mối liên kết vùng theo đó cũng sẽ yếu ớt”, đại diện Ủy ban Nhân dân tỉnh Lâm Đồng nhận định.

Phó Chủ tịch UBND TPHCM Lê Mạnh Hà cho biết: Hội nghị năm nay được đưa ra trong bối cảnh TPHCM vẫn đạt chỉ tiêu tăng trưởng GDP 9.2% so với 5.2% của cả nước trong thời điểm kinh tế thế giới và khu vực đang gặp nhiều khó khăn. Với mức tăng trưởng cao về kinh tế, dân số, cơ sở hạ tầng, tương lai siêu đô thị đang đến rất gần đối với TP HCM. Cùng với sự phát triển chung của đất nước, các tỉnh, thành khu vực phía Nam, mà TPHCM là trung tâm, đã có sự liên kết tự nhiên những đô thị ở nhiều lĩnh vực như giao thông, y tế, giáo dục, viễn thông, công nghệ thông tin, ngân hàng...

Nhấn mạnh đến vai trò của vùng Đông Nam Bộ, nhiều đại biểu cho rằng Đông Nam Bộ (với trung tâm là thành phố Hồ Chí Minh) là địa bàn chiến lược đặc biệt quan trọng về kinh tế, xã hội, quốc phòng, an ninh; là vùng kinh tế lớn nhất của cả nước với không gian kinh tế liên hoàn, năng động, và là vùng có nhiều ngành kinh tế quan trọng của đất nước. Trong tương lai, nơi đây sẽ hình thành nên một siêu đô thị với TP.HCM là hạt nhân trung tâm, thúc đẩy các đô thị vệ tinh ở các tỉnh khác cùng phát triển theo. Vấn đề hiện nay là cần tăng cường kết nối giữa các đô thị với nhau để tăng tính liên kết, đặc biệt là hạ tầng giao thông. Đây sẽ là cơ hội để các doanh nghiệp tham gia tìm kiếm cơ hội đầu tư bằng hình thức đối tác công tư (PPP).

Về chính sách thúc đẩy sự liên kết phát triển giữa thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh thành phố trong vùng Đông Nam Bộ, nhiều đại biểu cho rằng để phát triển kinh tế-xã hội vùng trên cơ sở lợi thế so sánh, lợi thế cạnh tranh của các tỉnh trong vùng, việc thiết lập mối quan hệ hợp tác với TPHCM và giữa các các tỉnh, thành trong vùng Đông Nam Bộ là tất yếu.

Ngoài ra, với vai trò là thị trường tiêu thụ hàng hoá lớn nhất cả nước và trong vùng, TPHCM càng phát triển, càng thúc đẩy các tỉnh lân cận trong không gian kinh tế vùng phát triển tương ứng. Vì vậy, việc phát triển đại đô thị TP.HCM trong tương lai sẽ thúc đẩy dịch vụ bán lẻ phát triển theo. Hệ thống các chuỗi siêu thị và kênh bán lẻ hiện đại sẽ dần dần thay thế cho chợ truyền thống. Đây là sẽ cơ hội lớn cho các nhà cung cấp chuỗi cung ứng.

Tuy nhiên, khó khăn cho các doanh nghiệp và các nhà đầu tư cung cấp chuỗi cung ứng hiện nay là cần phải đổi mới công nghệ để kết nối tốt với các siêu thị nhằm nắm được các dữ liệu về hàng hóa của mình như lượng hàng tồn kho, mức tươi mới của hàng hóa, vị trí hàng hóa trên kệ… trong các siêu thị để từ đó lên kế hoạch cung ứng tốt nhất.

Một khó khăn nữa được Phó Chủ tịch UBND TP.HCM đưa ra là vấn đề ngân sách. Chính phủ quy hoạch vùng nhưng hiện nay không có ngân sách cho vùng. Ngân sách của từng tỉnh, thành chỉ đủ đầu tư cho các công trình hạ tầng nhỏ và vừa, còn các công trình lớn, phải chờ ngân sách trung ương. Vì thế nên khả năng liên kết giữa các địa phương và giữa các vùng vẫn còn rất khiêm tốn. Do đó, để liên kết giữa các tỉnh, thành, cần có một nhạc trưởng điều hành, đặc biệt là cần có vai trò của Chính phủ. Nhạc trưởng này sẽ là người triển khai quy hoạch và phân phối nguồn lực cụ thể.

Đại diện cho các doanh nghiệp, doanh nhân Việt kiều Nguyễn Trí Dũng nhận định, hạ tầng đô thị những năm qua có phát triển nhưng lại không theo kịp quá trình đô thị hóa đang diễn ra nhanh chóng. Vì vậy, để các địa phương trong vùng liên kết chặt chẽ hơn thì nên thành lập hội đồng phát triển vùng, có ban thư kí thường trực lên kế hoạch nghị sự thường kì.

Đặc biệt, cần kêu gọi các nhà đầu tư, đầu tư theo quy hoạch, đầu tư vào các ngành công nghiệp kỹ thuật cao, các sản phẩm có hàm lượng chất xám, giá trị gia tăng cao, phát triển công nghiệp phụ trợ... Đồng thời tăng cường xúc tiến thương mại, Khai thác tối đa các thị trường láng giềng, thị trường khu vực; Triển khai xúc tiến đầu tư, Chủ động hội nhập quốc tế.

Cũng tại diễn đàn, các đại biểu đã đưa ra khuyến nghị, chính quyền tại các tỉnh, thành cần tận dụng hiệu quả những lợi ích mà mối quan hệ vùng mang lại để đẩy mạnh liên kết nhưng phải tránh sự chồng chéo, bất cập.

Thu Hà