Tp. Hồ Chí Minh: Phát huy vai trò trung tâm thương mại - tài chính của Việt Nam

Bằng sức trẻ, tinh thần năng động, sáng tạo, Thành phố Hồ Chí Minh đang tập trung mọi tiềm lực, tạo sự đột phá để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao chất lượng tăng trưởng; phấn đấu trở thành một trung tâm công nghiệp, dịch vụ, giáo dục - đào tạo, khoa học - công nghệ của khu vực Đông Nam Á; một thành phố xã hội chủ nghĩa, văn minh, hiện đại và nghĩa tình. Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Thị Hồng đã có cuộc trò chuyện với phóng viên xung quanh chủ đề này.

Bà có thể chia sẻ những thành tựu nổi bật của Thành phố trong 5 năm qua?

Giai đoạn 5 năm (2006 - 2010), Thành phố đạt nhiều thành tựu quan trọng và khá toàn diện. Tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng; các ngành, lĩnh vực đều phát triển góp phần cùng Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và cả nước duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế hợp lý ngay trong bối cảnh khủng khoảng tài chính và suy thoái kinh tế. Tổng sản phẩm nội địa (GDP) trên địa bàn Thành phố 5 năm 2006 - 2010 tăng bình quân 11,2%/năm; GDP bình quân đầu người năm 2010 đạt 2.855 USD, bằng 1,7 lần so với năm 2005 (1.660 USD); quy mô kinh tế năm 2010 bằng 1,7 lần năm 2005. Tỉ trọng các ngành dịch vụ - công nghiệp - nông nghiệp trong GDP Thành phố năm 2010 là 53,6% - 45,3% - 1,1%; thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) với tổng số dự án mới thu hút là 2.192 dự án, tổng vốn đầu tư đăng ký 19,5 tỷ USD, đến cuối năm 2010 tổng số dự án FDI còn hoạt động khoảng 3.800 dự án với tổng vốn đăng ký khoảng 30 tỷ USD.

Cùng với tăng trưởng kinh tế, lĩnh vực quản lý và phát triển đô thị cũng đạt được một số kết quả nhất định, góp phần xây dựng đô thị văn minh, hiện đại. Thành phố tiên phong trong việc thực hiện chủ trương xã hội hóa, đa dạng hóa, huy động hiệu quả các nguồn vốn phục vụ đầu tư phát triển, đặc biệt là đầu tư cơ sở hạ tầng. Đến nay kết cấu hạ tầng đô thị được cải thiện đáng kể, cùng các loại hình dịch vụ đô thị đã và đang xây dựng, tạo nên diện mạo mới của Thành phố khang trang, hiện đại thông qua các công trình như Đại lộ Nguyễn Văn Linh, Đại lộ Võ Văn Kiệt, cầu Thủ Thiêm, cầu Phú Mỹ… Hiện Thành phố đang triển khai xây dựng Tuyến metro số 1: chợ Bến Thành-Suối Tiên dài 19,7 km, Tuyến metro số 2: chợ Bến Thành - Tham Lương dài 19 km nhằm phục vụ tốt hơn nhu cầu đi lại của nhân dân, giảm tình trạng ùn tắc giao thông trên địa bàn.

Bên cạnh đó, công tác quản lý, bảo vệ và xử lý môi trường được chú trọng; lĩnh vực giáo dục đào tạo có nhiều chuyển biến tích cực, văn hóa - xã hội có nhiều tiến bộ, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân không ngừng được cải thiện. Hoạt động khoa học - công nghệ cũng được đẩy mạnh góp phần tạo ra những chuyển biến về năng suất, chất lượng và hiệu quả trong sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh của sản phẩm, hàng hóa. Tình hình an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội luôn được giữ vững, công tác đối ngoại, cải cách hành chính, cải cách tư pháp đạt nhiều kết quả khả quan.

Bằng những số liệu về tốc độ tăng trưởng vượt bậc qua từng năm, bà có thể chứng minh cho độc giả thấy TP.HCM đã và đang trở thành “Trung tâm thương mại - tài chính của Việt Nam”?

Nghị quyết số 20-NQ/TW ngày 18/11/2002 của Bộ Chính trị đã định hướng xây dựng TP.HCM trở thành một thành phố XHCN văn minh, hiện đại, đóng góp ngày càng lớn cho khu vực phía Nam và cả nước; từng bước trở thành trung tâm thương mại, tài chính, khoa học công nghệ lớn của cả nước và khu vực Đông Nam Á. Trên cơ sở đó, Thành phố đã triển khai nhiều giải pháp để phát triển toàn diện và bền vững các thế mạnh của mình, trong đó phấn đấu xây dựng TP.HCM trở thành trung tâm thương mại - tài chính của Việt Nam và khu vực.

Trong lĩnh vực thương mại, Thành phố đã thực hiện nhiều Đề án, Chương trình như Đề án Chiến lược phát triển chăn nuôi tạo nguồn thực phẩm bình ổn giá giai đoạn 2008 - 2010 và định hướng đến năm 2015; Đề án phát triển hệ thống phân phối bán buôn, bán lẻ trên địa bàn TP.HCM từ nay đến năm 2015, tầm nhìn đến năm 2020; Chương trình thương mại điện tử... Hiện nay, ngành thương mại trên địa bàn Thành phố đang chuyển dịch theo hướng kinh doanh văn minh, các kênh phân phối, lưu thông hiện đại đang hình thành và phát triển. Thành phố đã xây dựng và đưa vào hoạt động các chợ đầu mối (3 chợ), trung tâm thương mại (28 trung tâm), siêu thị (92 siêu thị), hình thành chuỗi các cửa hàng, điểm bán lẻ văn minh; thu hẹp và sắp xếp lại các chợ truyền thống. Qua đó gắn kết giữa sản xuất, chế biến và tiêu thụ, hướng đến việc các sản phẩm hàng hóa đưa vào tiêu thụ đã được qua chế biến, đóng gói bảo quản, đảm bảo vệ sinh an toàn, góp phần thay đổi thói quen mua sắm của người tiêu dùng theo chiều hướng tích cực. Hình thành các giao dịch và phương thức thanh toán mới như thương mại điện tử, giao dịch qua mạng, bán hàng tự động.

Thị trường tiền tệ - tín dụng trên địa bàn Thành phố phát triển đa dạng về loại hình tổ chức tín dụng như: ngân hàng thương mại cổ phần, ngân hàng liên doanh; công ty tài chính, công ty cho thuê tài chính... Đến năm 2010, Thành phố có khoảng 2.000 đơn vị là hội sở và chi nhánh của các tổ chức tín dụng với quy mô hoạt động, tăng trưởng ngày càng phát triển. Gắn liền với quá trình mở rộng hệ thống tổ chức mạng lưới, các dịch vụ ngân hàng cũng phát triển mạnh, tạo tiện ích cho các thành phần kinh tế, loại hình doanh nghiệp và nhân dân. Nhờ đó, tốc độ tăng trưởng tín dụng luôn đạt mức tăng trưởng cao trong những năm qua (bình quân tăng 25% - 28%/năm).

Ngoài ra thị trường chứng khoán Thành phố cũng có bước phát triển khá mạnh. Nhiều loại cổ phiếu của những ngành nghề mới khác nhau như ngân hàng, khu chế xuất, kinh doanh bất động sản, đầu tư khai thác khoáng sản… đã được đưa vào niêm yết giao dịch; góp phần thu hút nguồn vốn gián tiếp của các nhà đầu tư trong và ngoài nước, phục vụ cho sản xuất và phát triển. Tính đến ngày 15/4/2011, có 284 cổ phiếu và 5 chứng chỉ quỹ, 48 trái phiếu niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán, với giá trị niêm yết đạt 140.521 tỷ đồng.

Hiện thành phố đang hoàn chỉnh và sẽ triển khai Đề án phát triển thị trường tài chính tại TP.HCM, Đề án xây dựng trung tâm giới thiệu hàng xuất khẩu trong giai đoạn 2010 - 2020.

Việc gia tăng sức hút cho môi trường đầu tư, qua đó nâng cao hiệu quả thu hút đầu tư được xác định là một trong những nhiệm vụ hàng đầu của Thành phố trong giai đoạn hiện nay. Vậy thời gian qua Thành phố đã có những quyết sách gì trong lĩnh vực này?

TP.HCM đã thiết lập một cơ quan chuyên trách về xúc tiến đầu tư, đó là Trung tâm Xúc tiến Thương mại & Đầu tư với nhiệm vụ cụ thể: Gia tăng sự đóng góp từ nguồn vốn FDI cho nền kinh tế Thành phố thông qua việc cung cấp cho các nhà đầu tư mới những lợi thế của TP.HCM về mặt đầu tư và khuyến khích họ đầu tư. Đồng thời hỗ trợ đầu tư mới thông qua cung cấp dịch vụ chuyên nghiệp cho phép nhà đầu tư thỏa mãn nhu cầu dự án đặc thù trong tất cả các lĩnh vực đặc thù; tư vấn cho lãnh đạo Thành phố về mọi hoạt động có khả năng tăng cường cải thiện môi trường đầu tư nước ngoài...

Bên cạnh đó, Thành phố quyết giữ vững tính ổn định trong chính trị và kinh tế, tạo một môi trường đầu tư thân thiện thông qua việc ban hành những chính sách ưu đãi về thuế, đảm bảo sự ổn định của thị trường ngoại hối, nâng cao trình độ lao động. Ngoài ra, Thành phố cũng tích cực cải thiện cơ sở hạ tầng giao thông và cơ sở tiện ích như: điện, nước, hệ thống xử lí chất thải, công nghiệp hỗ trợ...; thường xuyên tổ chức và tham gia các Hội nghị, hội chợ xúc tiến thương mại và đầu tư trên địa bàn, tại các tỉnh, thành phố và hàng loạt các quốc gia, khu vực như: Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, EU...

Với những nỗ lực trên, trong năm 2010, thành phố đã thu hút 414 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) với tổng vốn đầu tư gần 2,5 tỷ USD, so với cùng kỳ, số dự án tăng 6,7%, số vốn đăng ký tăng 137,62%…Các quốc gia đứng đầu về đầu tư vào TP.HCM trong năm 2010 là Hàn Quốc, Malaysia, Singapore, Nhật Bản. Đến đầu năm 2011, tổng số dự án FDI còn hoạt động trên địa bàn thành phố khoảng 3.800 dự án với tổng vốn đăng ký khoảng 30 tỷ USD.

TP.HCM được biết đến như một thành phố mạnh dạn và rất thành công trong việc áp dụng các giải pháp đột phá về kinh tế - xã hội; các cơ chế đặc biệt để thu hút đầu tư… Bà có thể chia sẻ một vài bí quyết thành công?

Với đặc thù của một đô thị đặc biệt hơn 10 triệu dân, là trung tâm nhiều mặt của khu vực và cả nước, Thành phố luôn nhận thức vai trò và vị trí ”cùng cả nước, vì cả nước” của mình đối với quá trình phát triển chung của đất nước. Vì thế, không chỉ thực hiện nghiêm, có hiệu quả các chủ trương, chính sách từ Trung ương, Thành phố còn chủ động, sáng tạo nhiều mô hình, giải pháp mới phù hợp với quy định pháp luật, thực tiễn tình hình trên địa bàn, tạo được sự phát triển đột phá về kinh tế - xã hội; đóng góp cho Trung ương nhiều chủ trương, quyết sách, được triển khai rộng rãi trên cả nước.

Đạt được kết quả trên là do Thành phố luôn phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, truyền thống năng động, sáng tạo của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân trong việc thực hiện các nhiệm vụ, kế hoạch đề ra hàng năm; luôn lắng nghe ý kiến của nhân dân, mọi chính sách phải vì nhân dân, xuất phát từ quyền lợi, lợi ích chính đáng, hợp pháp của nhân dân; luôn nhạy bén, sáng tạo, bám sát thực tiễn, phát hiện kịp thời và mạnh dạn giải quyết những vấn đề mới nảy sinh trong điều kiện có nhiều khó khăn, phức tạp. Đồng thời thường xuyên tiến hành sơ kết, tổng kết các chủ trương, chính sách, chương trình công tác để kịp thời đánh giá, rút ra các bài học kinh nghiệm và xây dựng, đề xuất, kiến nghị các cơ chế, chính sách phù hợp với thực tiễn, đáp ứng yêu cầu phát triển của thành phố. Ngoài ra trong những thời điểm khó khăn nhất Thành phố luôn đồng hành vượt khó cùng doanh nghiệp và đảm bảo an sinh xã hội cho các tầng lớp nhân dân.

Trong nhiệm kỳ 2011 - 2015, ngoài các giải pháp toàn diện để thực hiện các nhiệm vụ chung về phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh quốc phòng, Thành phố còn tập trung vào những giải pháp đột phá nào nữa, thưa bà?

Một số chỉ tiêu Thành phố đề ra cho giai đoạn 2011 – 2015 bao gồm: phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng GDP trên địa bàn bình quân hàng năm đạt 12% và cao hơn 1,5 lần mức tăng trưởng bình quân của cả nước; GDP bình quân đầu người năm 2015 đạt khoảng 4.800 USD; hàng năm tạo việc làm mới trên 120.000 người…Để thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ đề ra, Thành phố tập trung chỉ đạo, huy động mọi nguồn lực để thực hiện 6 chương trình đột phá trong giai đoạn 2010 - 2015, đó là: Chương trình nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, Chương trình cải cách hành chính, Chương trình hỗ trợ chuyển dịch cơ cấu kinh tế, chuyển đổi mô hình tăng trưởng kinh tế, Chương trình giảm ùn tắc giao thông, Chương trình giảm ngập nước, Chương trình giảm ô nhiễm môi trường.

Tôi tin rằng, với quyết tâm cao của toàn hệ thống chính trị, sự nỗ lực của các ngành, các cấp, các doanh nghiệp, sự đồng thuận của các tầng lớp nhân dân, TP.HCM nhất định sẽ hoàn thành các mục tiêu, nhiệm vụ mà Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố lần thứ IX đã đề ra, đặc biệt là vượt qua mọi khó khăn, góp phần cùng cả nước thực hiện thành công mục tiêu trong giai đoạn hiện nay là kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an sinh xã hội.

Xin cảm ơn bà!