Xây dựng thành công hệ thống phân phối bán lẻ

Nằm trong top thị trường bán lẻ hấp dẫn nhất thế giới, Việt Nam đang là điểm đến của nhiều tập đoàn phân phối quốc tế. Cùng với đó là sự phát triển của mạng lưới trung tâm thương mại, siêu thị, đặc biệt tại các thành phố lớn, trong đó có Hà Nội. Trong bối cảnh ấy, để đứng vững và làm chủ trên thị trường, các doanh nghiệp bán lẻ trong nước cần có những nỗ lực gì? Tạp chí ViB Forum xin giới thiệu những ý kiến từ các lãnh đạo doanh nghiệp xung quanh vấn đề này.

Các DN cần chủ động xây dựng chiến lược kinh doanh

Ông Nguyễn Quốc Bình – Chủ tịch HĐTV kiêm Tổng giám đốc Công ty TNHH MTV Hanel

Các ngành chức năng cần có chính sách hỗ trợ, trước hết là vốn đồng thời cần có quy hoạch, đào tạo nguồn nhân lực để lãnh đạo DN có kiến thức quản lý và có tầm nhìn chiến lược. Bên cạnh đó, Nhà nước cần sớm xây dựng văn bản pháp luật, chính sách phát triển hệ thống phân phối và bán lẻ một cách đồng bộ; nghiên cứu và đưa ra các biện pháp hỗ trợ DN thực hiện chương trình sản xuất, tiêu dùng nội địa, xử lý nghiêm các trường hợp thao túng thị trường; tăng cường chống tệ nạn buôn lậu, làm hàng giả, gian lận thương mại... nhằm tạo sự cạnh tranh bình đẳng cho các DN. Các DN phân phối bán lẻ trong nước cần chủ động xây dựng chiến lược kinh doanh, đào tạo nguồn nhân lực có tính chuyên nghiệp hóa cao, xóa bỏ tư tưởng dựa dẫm tồn tại từ thời bao cấp để vươn lên làm chủ thị trường nội địa. Làm tốt những vấn đề trên, các DN trong nước sẽ thuận lợi hơn khi khai thác lợi thế "sân nhà", mở rộng hệ thống phân phối bán lẻ và thực hiện có hiệu quả cuộc vận động "Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam".

Phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà sản xuất và chủ đầu tư

Ông Nguyễn Tuấn Khải – Tổng giám đốc Công ty cổ phần sữa Quốc tế

Việc phát triển các trung tâm thương mại (TTTM) và siêu thị là xu thế tất yếu của sự phát triển kinh tế. Đây vừa là cầu nối ngắn nhất giữa nhà sản xuất và người tiêu dùng vừa là kênh quảng bá sản phẩm Việt hiệu quả. Tuy nhiên, để các TTTM - siêu thị phát triển bền vững, thực sự trở thành kênh phân phối ngắn nhất giữa nhà sản xuất và người tiêu dùng, khuyến khích người Việt dùng hàng Việt thì giữa nhà sản xuất và chủ đầu tư phải có sự phối kết hợp chặt chẽ, đôi bên cùng có lợi. Tại thị trường Hà Nội, hệ thống TTTM và siêu thị hiện nay còn thiếu hụt so với tiềm năng phát triển, do vậy cơ hội cho nhà sản xuất tiếp cận tới kênh phân phối này bị hạn chế. Những năm tới Hà Nội sẽ tập trung phát triển các chợ thành TTTM và siêu thị, mở ra nhiều cơ hội phát triển cho doanh nghiệp sản xuất.

Doanh nghiệp tư nhân chưa thực sự được xếp ở vị trí tương xứng

Ông Đỗ Minh Phú – Chủ tịch HĐQT, TGĐ Tập đoàn Vàng bạc đá quý DOJI

Số lượng các doanh nghiệp tư nhân đổ vốn đầu tư xây dựng các trung tâm thương mại, siêu thị tại Thành phố Hà Nội rất lớn. Tuy nhiên, doanh nghiệp tư nhân vẫn chưa thực sự được xếp ở vị trí tương xứng và chuẩn xác. Theo tôi, cần có chính sách giúp các doanh nghiệp tư nhân tiếp cận các nguồn lực, đặc biệt là nguồn lực đất đai, đồng thời tạo điều kiện bình đẳng để tham gia vào các dự án lớn. Thành phố cũng cần tăng cường hơn nữa các chính sách hỗ trợ nhằm đẩy mạnh xúc tiến thương mại, góp phần thúc đẩy nền kinh tế trong thời gian tới, đưa Hà Nội trở thành một thành phố giàu mạnh và hiện đại.

Nâng cao năng lực quản lý để đứng vững trên thị trường

Bà Vũ Thị Hậu – Phó Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Nhất Nam.

Yếu tố làm nên sức mạnh cho các doanh nghiệp bán lẻ trong nước chính là liên kết với các nhà sản xuất trực tiếp cung cấp các sản phẩm cho mình. Đồng thời phải nâng cao năng lực quản lý, đủ mạnh trong tất cả các lĩnh vực để đứng vững trên thị trường. Đặc biệt các doanh nghiệp nên xây dựng một chiến lược phát triển riêng phù hợp với từng đơn vị và có sự hiểu biết các thị trường địa phương mình định triển khai. Nhà nước cần sớm hoàn thiện hệ thống chính sách trong phân phối và bán lẻ nhằm tạo “sân chơi” lành mạnh cho các doanh nghiệp đồng thời có thể hạn chế các trường hợp thao túng thị trường; buôn lậu, làm hàng giả, gian lận thương mại.

Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp còn yếu

Bà Mai Khuê Anh – Giám đốc điều hành Tổng Công ty Thương mại Hà Nội

Hiện tại, các nhà đầu tư đang từng bước chuyên nghiệp hóa lĩnh vực hoạt động của mình, tuy nhiên vẫn họ còn mắc phải một số mặt hạn chế chung của doanh nghiệp trong nước như: Năng lực cạnh tranh của từng doanh nghiệp còn yếu vì đại bộ phận các doanh nghiệp có quy mô nhỏ, trình độ quản lý, phương thức kinh doanh chưa tiên tiến, chiến lược kinh doanh chưa được quan tâm đúng mức, tính chuyên nghiệp hóa trong các hoạt động quản lý, đầu tư, đặc biệt là quản trị doanh nghiệp và nguồn nhân lực thích hợp chưa cao, dịch vụ chăm sóc khác hàng và xây dựng chính sách chất lượng còn nhiều hạn chế. Đồng thời, tính liên kết giữa các doanh nghiệp yếu như: liên kết dọc giữa nhà sản xuất-nhà bán buôn-nhà bán lẻ; liên kết ngang giữa nhà bán buôn với nhà bán buôn, nhà bán lẻ với nhà bán lẻ; liên kết giữa nhà phân phối với các nhà cung ứng dịch vụ ngân hàng…

Cần quy định chặt chẽ hơn trong đầu tư mua/thuê sàn TTTM

Ông Nguyễn Tiến Dũng – Giám đốc Siêu thị Co.opMart Sài Gòn Hà Nội

Hà Nội là trung tâm kinh tế chính trị lớn của cả nước. Tuy nhiên, mặt bằng bán lẻ hiện đại chưa tương xứng với tiềm năng và quy mô thị trường. Các dự án được triển khai khá nhiều, đặc biệt là các khu mở rộng. Việc quy hoạch kiến trúc đã được định hình nên khó có sự thay đổi. Theo tôi, hướng phát triển dự án tốt nhất là các chủ đầu tư phải cân nhắc kỹ về việc chuyển giao khu TTTM cho đối tác chuyên nghiệp (trong lĩnh vực phân phối, bán lẻ) để họ có thể làm tăng giá trị của dự án. Điều này có lợi cho các bên và giúp giảm các chi phí trung gian và lãng phí khác. Tuy nhiên, các doanh nghiệp phân phối bán lẻ rất cần có sự định hướng rõ ràng trong quy hoạch các khu vực kinh doanh thương mại để họ có thể tham gia. Đồng thời, cũng cần quy định chặt chẽ hơn trong đầu tư mua/thuê sàn TTTM để tránh hiện tượng đầu cơ mặt sàn TTTM, dẫn đến giá thuê/mua quá cao khiến cho các nhà bán lẻ không thể đầu tư.

P.V