HÀ NỘI

Xây dựng Nông thôn mới Hà Nội: Thực chất và bền vững

15:54:36 | 26/7/2021

Chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM) với hành trình hơn một thập kỷ qua đã tạo dựng những dấu ấn phát triển đặc biệt, góp phần mang đến diện khởi sắc cho bức tranh nông thôn của Thủ đô. Với phương châm “Làm đâu, chắc đó”, Hà Nội được Bộ NN&PTNT đánh giá, cách làm rất bài bản, căn cơ, bền vững, thực chất, không chạy theo thành tích, đặc biệt không có tình trạng nợ tiêu chí NTM, qua đó đáp ứng nguyện vọng, mong mỏi của nhân dân. Phó Chánh văn phòng Thường trực Văn phòng Điều phối NTM thành phố Hà Nội Nguyễn Văn Chí đã có cuộc trao đổi với Tạp chí Vietnam Business Forum xung quanh nội dung này.

Dịch bệnh Covid-19 đang diễn biến phức tạp đã ảnh ảnh nhiều đến đời sống của nhân dân, tiến độ xây dựng NTM của Hà Nội có bị gián đoạn không thưa ông?

Trong bối cảnh khó khăn, thách thức bủa vây bởi đại dịch Covid-19 đã ảnh hưởng không nhỏ đến sản xuất nông nghiệp và huy động nguồn lực đầu tư, phát triển khu vực nông thôn, nhưng phong trào xây dựng NTM trên địa bàn thành phố vẫn tiếp tục giữ được “lửa”. Sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị từ thành phố đến cơ sở, đặc biệt là Ban Chỉ đạo Chương trình số 04-CTr/TU của Thành ủy (khóa XVII) về “Đẩy mạnh thực hiện hiệu quả chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới gắn với cơ cấu lại ngành Nông nghiệp và phát triển kinh tế nông thôn, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nông dân giai đoạn 2021-2025”, phong trào xây dựng NTM, NTM nâng cao, NTM kiểu mẫu tiếp tục được đẩy mạnh ở khắp các địa phương và đạt được những kết quả tích cực.

Đến nay, thành phố đã có 12/18 huyện, thị xã đạt chuẩn NTM, hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM. Trong số 6 huyện chưa về đích, hiện nay, huyện Phú Xuyên đã hoàn thiện hồ sơ công nhận đạt chuẩn NTM năm 2020, trình Hội đồng Thẩm định trung ương xem xét, thẩm định. Các huyện Chương Mỹ, Mê Linh, Ứng Hòa phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới năm 2021. Hai huyện Ba Vì, Mỹ Đức phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới năm 2022.

Toàn thành phố đã có 368/382 xã đạt chuẩn NTM, 29 xã đạt chuẩn NTM nâng cao. Trong số 14 xã chưa hoàn thành NTM, có 2 xã (Vân Hòa, Ba Vì) thuộc huyện Ba Vì đã đủ điều kiện trình cấp có thẩm quyền thẩm định, công nhận đạt chuẩn. Còn lại 12 xã của các huyện Mỹ Đức, Ba Vì đều đạt 15-18 tiêu chí, phấn đấu trình thành phố đánh giá trước 30/9/2021. Có thể nói, kết quả đạt được, không chỉ góp phần ổn định kinh tế - xã hội cho khu vực nông thôn, mà còn sẵn sàng bứt phá cho nấc thang phát triển vươn tầm NTM nâng cao, NTM kiểu mẫu của Hà Nội trong giai đoạn mới.

Hà Nội được Bộ NN&PTNT đánh giá, cách làm rất bài bản, căn cơ, bền vững, thực chất, không chạy theo thành tích, đặc biệt không có tình trạng nợ tiêu chí NTM. Vậy Hà Nội đánh giá xã đạt chuẩn NTM dựa trên cơ sở nào, thưa ông?

 

Sở dĩ Bộ NN&PTNT đánh giá cao cách làm bài bản của Hà Nội đó là không có tình trạng nợ đọng xây dựng cơ bản, nợ tiêu chí NTM, trong khi đó, một số chỉ tiêu, tiêu chí NTM của thành phố đặt ra cao hơn so với Trung ương quy định. Chẳng hạn tiêu chí cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn, Bộ tiêu chí quốc gia về xã NTM yêu cầu có chợ nông thôn hoặc nơi mua bán trao đổi hàng hóa, nhưng Hà Nội yêu cầu, xã có chợ nông thôn trong quy hoạch được cấp có thẩm quyền phê duyệt và đạt chuẩn hoặc có siêu thị mini, cửa hàng tiện lợi, cửa hàng kinh doanh tổng hợp đạt chuẩn. Hiện nay, trên địa bàn thành phố, ngoài 322 chợ nông thôn còn có các siêu thị mini, cửa hàng tiện lợi và các cửa hàng kinh doanh tổng hợp, bảo đảm giao thương cho người dân khu vực nông thôn.

Hà Nội đã thể chế hoá các quy định của Trung ương và từ thực tiễn, UBND thành phố đã ban hành các quyết định về công nhận xã đạt chuẩn NTM, như: Quyết định số 2072/QĐ-UBND ngày 03/4/2017 về việc ban hành Bộ tiêu chí về xã NTM thành phố Hà Nội giai đoạn 2016-2020; Quyết định số 4212/QĐ-UBND ngày 20/8/2018 về việc ban hành Bộ tiêu chí xã đạt chuẩn NTM nâng cao thành phố Hà Nội giai đoạn 2018-2020; Quyết định số 3745/QĐ-UBND ngày 11/7/2019 về việc ban hành Bộ tiêu chí xã NTM kiểu mẫu về lĩnh vực môi trường, an ninh trật tự, văn hóa, giáo dục và đào tạo, y tế, tổ chức sản xuất, du lịch thành phố Hà Nội giai đoạn 2019-2020.

Cũng phải nói thêm rằng, đối với các xã được công nhận NTM, có thể còn tiêu chí cơ bản đạt nhưng vẫn đáp ứng theo Bộ tiêu chí Quốc gia và hướng dẫn của TP. Điều này hoàn toàn khác với việc nợ tiêu chí. Đơn cử như đối với cơ sở vật chất văn hóa, các địa phương gặp khó khăn trong việc bố trí diện tích đất và huy động nguồn lực để đầu tư xây dựng mới trung tâm văn hóa - thể thao xã, nhà văn hóa thì tạm thời sử dụng cơ sở vật chất hiện có để tổ chức các hoạt động phục vụ cộng đồng.


Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Trưởng ban Chỉ đạo Chương trình số 04-CTr/TU thăm mô hình sản xuất rau an toàn huyện Hoài Đức.

Tôi cũng muốn nhấn mạnh rằng Hà Nội luôn xác định xây dựng NTM là quá trình lâu dài, có điểm đầu nhưng không có điểm kết thúc. Do đó sau khi được công nhận, các xã vẫn tiếp tục đầu tư nguồn lực và huy động sự đóng góp của người dân để nâng cao chất lượng các tiêu chí NTM.

Hà Nội chủ trương không chạy theo thành tích trong xây dựng NTM, đáp ứng sự kỳ vọng của người dân nông thôn. Để thực hiện tốt điều này Thành phố đã làm gì thưa ông?

Tại quyết định của UBND thành phố ban hành Bộ tiêu chí về xã NTM thành phố Hà Nội giai đoạn 2016-2020 đã nêu rất rõ, các sở, ngành chủ trì, hướng dẫn, thực hiện đánh giá, chấm điểm các chỉ tiêu, tiêu chí theo chức năng, nhiệm vụ được giao của các xã trên địa bàn từng huyện. Trong quá trình công nhận xã đạt chuẩn NTM đều có sự tham gia của các sở, ban, ngành, các đoàn thể chính trị - xã hội thành phố có liên quan từ việc thẩm định, lấy ý kiến đánh giá tiêu chí phụ trách của các sở, ngành đến cuộc họp thống nhất, bỏ phiếu của Hội đồng thẩm định, xét công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới thành phố. Đặc biệt là việc lấy ý kiến sự hài lòng của người dân về kết quả xây dựng NTM là một trong những điều kiện, thủ tục bắt buộc trong hồ sơ xét công nhận và công bố địa phương đạt chuẩn NTM.

Việc làm này nhằm nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân, đồng thời phát huy vai trò làm chủ của nhân dân trong xây dựng NTM, tiếp tục đẩy mạnh thực hiện cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng NTM, đô thị văn minh”; bên cạnh đó nhằm đánh giá khách quan kết quả xây dựng NTM, nâng cao trách nhiệm của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc và các thành viên của tổ chức Mặt trận từ thành phố đến cơ sở trong việc vận động, giám sát xây dựng NTM trên địa bàn thành phố.

Trong giai đoạn 2021 - 2025, Hà Nội xác định xây dựng NTM theo định hướng phát triển đô thị. Để đạt được mục tiêu trên, Văn phòng Điều phối chương trình xây dựng NTM Hà Nội sẽ thực hiện các giải pháp nào thưa ông?

Chúng tôi xác định, kết quả đạt được cũng chỉ là sự khởi đầu cho nhiệm kỳ mới để quyết tâm xây dựng NTM nâng cao, NTM kiểu mẫu theo hướng văn minh, hiện đại theo hướng tiêu chí đô thị, phát triển kinh tế nông thôn, làng nghề, cơ cấu lại ngành Nông nghiệp trên cơ sở ứng dụng công nghệ cao, sản xuất nông nghiệp hữu cơ, xây dựng thương hiệu nông sản, sản phẩm OCOP…  Bên cạnh đó, tập trung nguồn lực nâng chất lượng các tiêu chí NTM, chú trọng quan tâm các tiêu chí về trường học, cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn, giao thông, chợ, cơ sở vật chất văn hóa… với mục tiêu nâng cao thu nhập của người dân ở khu vực nông thôn và người dân nông thôn thực sự hài lòng về kết quả xây dựng NTM với mong muốn xây dựng trở thành các làng quê đáng sống. Chính vì vậy Chương trình số 04-CTr/TU của Thành ủy đã xác định ngoài nguồn lực của nhân dân và xã hội hóa, thành phố bố trí dành nguồn lực khá lớn cho đầu tư giai đoạn 2021-2025 sẽ tập chung chính vào các tiêu chí xây dựng xã NTM nâng cao, NTM kiểu mẫu theo hướng tiêu chí đô thị, có một số chỉ tiêu, tiêu chí cao hơn so với Bộ tiêu chí của trung ương quy định giai đoạn 2021-2025.

Hà Nội xác định xây dựng NTM là quá trình lâu dài. Ở đó, người dân phải làm chủ thể, từ đó quy tụ nguồn lực xây dựng NTM thực chất, bền vững và đáp ứng nguyện vọng của người dân. Thời gian tới, Văn phòng Điều phối chương trình xây dựng NTM Hà Nội sẽ tiếp tục triển khai thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp căn cơ để hoàn thành các nội dung của Chương trình số 04-CTr/TU của Thành ủy bảo đảm chất lượng, tiến độ theo yêu cầu đặt ra.

Xin cám ơn ông!

Nguồn: Vietnam Business Forum